Cukrzyca typu 2 - zmora ludzi otyłych. Ale nie tylko... Sprawdź, czy jesteś w grupie ryzyka

Cukrzyca typu 2 przybiera rozmiary epidemii. Obecnie prawie 10 proc. ludzi choruje. Brak ruchu i otyłość to główne czynniki ryzyka, ale nie tylko... Jak się objawia cukrzyca, kto jest na nią najbardziej narażony, jak ją diagnozować, leczyć, czy można jej uniknąć - wszystko o cukrzycy typu 2!
Joanna Mazur / 6 miesięcy temu
Cukrzyca typu 2  - zmora ludzi otyłych. Ale nie tylko... Sprawdź, czy jesteś w grupie ryzyka fot. Adobe Stock

Cukrzyca typ 2 to najczęściej zmora ludzi otyłych. Przez lata ten rodzaj cukrzycy uznawany był za mniej groźny wariant choroby. Dziś cukrzyca typu 2. jest jedną z najczęstszych przyczyn przedwczesnej śmierci i poważnych powikłań prowadzących m.in. do niewydolności nerek, ślepoty, zawałów i udarów. Dlatego warto wiedzieć, jak nie dopuścić do rozwoju tej podstępnej choroby.

  1. Cukrzyca typu 2 (insulinoniezależna) - co to jest i skąd się bierze?
  2. Cukrzyca typu 2 może zniszczyć trzustkę
  3. Cukrzyca typu 2 - przyczyny. Jak jej uniknąć?
  4. Cukrzyca typu 2 - objawy
  5. Cukrzyca typu 2 - leczenie i dieta
  6. Cukrzyca typu 2 - komplikacje i powikłania
     

1 Cukrzyca typu 2 (insulinoniezależna) - co to jest i skąd się bierze?

Cukrzyca typu 2 jest jednym z największych wyzwań współczesnej medycyny. W cukrzycy typu drugiego (inaczej niż w typie 1) początkowo i przez długi czas zachowana jest zdolność organizmu do wytwarzania insuliny, lecz organizm staje się oporny na jej działanie. Insulina nie spełnia więc swojej funkcji. Pojawia się hiperglikemia, czyli zbyt wysoki poziom glukozy we krwi, spowodowana insulinoopornością. To oznacza, że tkanki są mało wrażliwe na działanie tego hormonu i nie pobierają właściwiej ilości glukozy. Aby poradzić sobie z podwyższonym poziomem cukru we krwi, w początkowej fazie rozwoju choroby organizm produkuje większe ilości insuliny i pojawia się hiperinsulinemia. Więcej insuliny w organizmie skutkuje tyciem, większym ciśnieniem tętniczym. Trzustka działa na zwiększonych obrotach, produkując coraz większe ilości insuliny i z czasem jej komórki ulegają wyczerpaniu i zniszczeniu.

Czym się różni cukrzyca typu 1 i 2 od cukrzycy ciążowej?

2 Cukrzyca typu 2 może zniszczyć trzustkę

Cukrzyca zaawansowana - na tym etapie choroby trzustka przestaje być zdolna do produkcji hormonalnej, pojawia się trwałe obniżenie stężenia insuliny we krwi, czyli hipoinsulinemii. Ten stan jest podobny do cukrzycy typu 1. Z tym, że w typie 1 dochodzi do samoistnego zniszczenia komórek trzustki i pierwotnej niezdolności wytwarzania insuliny, a w typie 2 dochodzi do tego wtórnie, poprzez insulinooporność. Rozwija się ona stopniowo, i w długim czasie, dlatego wielu pacjentów jest diagnozowanych dopiero w zaawansowanym stadium cukrzycy.

Jak insulina wpływa na otyłość?

3 Cukrzyca typu 2 - przyczyny. Jak jej uniknąć?

Otyłość, zła dieta, niezdrowy styl życia i mało ruchu - to najważniejsze przyczyny cukrzycy typu 2. Czynniki genetyczne też odgrywają rolę. Osoby, które mają w rodzinie diabetyków powinny baczniej zwracać uwagę na sygnały ciała oraz regularnie, raz w roku, badać poziomu cukru we krwi. Natomiast pamiętajmy, że nie każdy z predyspozycjami zachoruje na cukrzycę. Bo można się ustrzec choroby. Jak?
Należy w porę wprowadzić zmiany w stylu życia - zmienić dietę oraz zacząć uprawiać sport, zgubić nadwagę. Bo cukrzyca typu 2 często idzie w parze z otyłością. Dzięki temu dojdzie do zmniejszenia insulinooporności i powróci sprawność organizmu. Uchroni to również przed nieodwracalnym wyniszczeniem komórek trzustki.

Poniższe czynniki zwiększają ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2:

  • Nadwaga i otyłość (przede wszystkim otyłość brzuszna)
  • Wysoki poziom cholesterolu
  • Nadciśnienie tętnicze
  • Siedzący tryb życia
  • Krewni w pierwszej linii, którzy chorują na cukrzycę typu 2
  • Wiek (ryzyko zachorowania wzrasta z wiekiem, na cukrzycę typu 2 zazwyczaj zapadają osoby powyżej 40-45 roku życia)
  • Płeć (częściej chorują kobiety)

Nie daj się zaskoczyć cukrzycy - poznaj 5 wczesnych objawów!

4 Cukrzyca typu 2 - objawy

W przeciwieństwie do cukrzycy typu 1,w której objawy pojawiają się nagle, typ 2 nie daje o sobie znać zbyt wcześnie.  Zwłaszcza na początkowym etapie choroba może nie dawać żadnych objawów. Osoby z grupy ryzyka (np. otyli, dzieci diabetyków) powinny regularnie robić badanie stężenia glukozy we krwi, nawet jak nie mają żadnych objawów cukrzycy.

Objawy cukrzycy typu 2 są podobne jak w typie 1:

  • Częste oddawanie moczu
  • Zwiększone pragnienie
  • Suchością błon śluzowych i skóry
  • Osłabienie, senność, zmęczenie
  • Trudność w utracie masy ciała
  • Senność po jedzeniu
  • Chętki na słodycze
  • Częste zachorowania na grzybice dróg moczowych i rodnych
  • Grzybice skóry i wypryski
  • Problemy z dziąsłami
  • Pogorszenie wzroku - zamglone widzenie

Więcej o objawach cukrzycy:Objawy cukrzycy - wczesne, późne, typowe dla tej choroby

5 Cukrzyca typu 2 - leczenie i dieta

Podstawą leczenia jest dieta cukrzycowa, wysiłek fizyczny oraz przyjmowanie doustnych leków przeciwcukrzycowych (m.in. metforminy). Gdy te metody nie przynoszą oczekiwanych skutków, a trzustka jest już zniszczona, należy wtedy dołączyć do terapii insulinę.
Na początku dieta i aktywność fizyczna mogą doprowadzić do wyleczenia choroby. W bardziej zaawansowanym stadium niezbędne jest włączenie leczenia farmakologicznego. Najpierw stosuje się leki doustne, a gdy już to nie wystarcza, dołącza się insulinę. Samo stosowanie leków nie wyleczy cukrzycy. Dieta i ruch znacznie poprawiają wyniki terapii. Najbardziej wskazany jest wysiłek aerobowy - długotrwały i o umiarkowanej intensywności. Świetnie sprawdzi się pływanie, bieganie, szybki marsz, nordic walking, jazda na rowerze.

Kolejna dieta i znowu nic nie chudniesz? Przyczyną może być... insulinooporność!

Dieta w cukrzycy typu 2

Dieta ma przede wszystkim na celu zmniejszenie masy ciała. Należy ograniczyć ilość spożywanych kalorii. Zrezygnować z posiłków zawierających węglowodany takich jak mąka, chleb, ciasta, pizza, słodycze, biały ryż. Słodycze i zawarte nich cukry proste, oprócz przyrostu masy ciała, powodują też spore wahania stężenia glukozy, z którymi organizm diabetyka nie daje sobie rady.

Zalecenia w diecie cukrzycowej

  • Regularne posiłki 3 do 5 (czasem do 7) dziennie, jeśli wymaga tego leczenie, o stałych porach
  • Dzienna ilość kalorii powinna być mniej więcej stała i w przypadku osoby z nadwagą wynosić ok. 1500 kcal (mężczyźni ok. 1800 kcal)
  • Należy unikać soli oraz cukrów prostych zawartych w słodkich owocach,  owocach suszonych, kandyzowanych, w syropach oraz sokach
  • Warto włączyć do menu potrawy z węglowodanami o niskim indeksie i ładunku glikemicznym
  • Niewskazany jest alkohol, który zaburza pracę trzustki
  • Podstawą menu są świeże warzywa, ryby i produkty pełnoziarniste, płatki owsiane
  • Produkty zawierające dużo błonnika, który obniża stężenie glukozy we krwi, daje poczucie sytości i zapobiega zaparciom
  • Szczególnie ważne w diecie cukrzycowej są rośliny strączkowe, zawierające wartościowe białko, sporo błonnika, a mało kalorii
  • Tłuszcze zwierzęce można jeść, ale raczej okazjonalnie.
    Zdecydowanie niewskazane są tłuszcze trans (utwardzone, obecne m.in. w twardych margarynach i wielu gotowych wyrobach cukierniczych, typu kruche ciastka)

Przeczytaj więcej na temat diety cukrzycowej w cukrzycy typu 1 i 2 oraz cukrzycy ciążowej plus mamy gotowy jadłospis dla diabetyka - sprawdź!

6 Cukrzyca typu 2 - komplikacje i powikłania

Do najczęstszych problemów osób chorych na cukrzycę należą:

  • retinopatia, czyli uszkodzenie oka (konkretnie siatkówki) – postępujące pogorszenie wzroku, a zwłaszcza ubytki w polu widzenia oraz różne „męty” („farfocle”) przed oczami powinny nas skłonić do wizyty u okulisty w celu zbadania dna oka.
  • nefropatia, czyli uszkodzenie nerek - na początku można je wykryć tylko badaniem krwi i/lub moczu, odczuwalne objawy zaczynają się, gdy uszkodzenie nerek jest już znaczne i, niestety, nieodwracalne. Przejawia się obrzękami („puchnięciem”, z początku głównie kostek) ciała, oraz nadciśnieniem tętniczym niereagującym na leczenie (oczywiście jest wiele innych przyczyn nadciśnienia).
  • nawracające zakażenia dróg moczowych („zapalenie pęcherza”) oraz u kobiet powtarzająca się drożdżyca pochwy (rodzaj infekcji) objawiająca się świądem oraz upławami o zapachu zepsutej ryby.
  • czyraki, czyli tworzące się w wyniku infekcji bakteryjnej ropnie na skórze – jeżeli mają tendencję do nawracania, lub pojawiania się po kilka na raz, jest to wskazaniem do zmierzenia ilości cukru we krwi.
  • neuropatia, czyli uszkodzenie nerwów, daje szereg objawów: zaburzenia czucia lub mrowienie. Czasami przebiega w postaci nagłego, ostrego i zlokalizowanego bólu. Może powodować bolesne kurcze mięśni i ich osłabienie. U prawie połowy mężczyzn rozwinięta cukrzyca powoduje zaburzenia wzwodu a u kobiet może powodować osłabienie popędu i suchość pochwy.

Jak zapobiegać cukrzycy? Jakie badania warto zrobić?

Jeżeli cokolwiek, co dzieje się z Twoim organizmem, zaniepokoiło Cię – zgłoś się do lekarza. Oznaczenie stężenia glukozy we krwi jest badaniem tanim i praktycznie bezbolesnym. Jego wynik, w przypadku rozpoznania cukrzycy i szybkiego podjęcia leczenia, może uchronić przed poważnymi konsekwencjami i dłużej zachować w zdrowiu i dobrej formie.

Więcej na temat cukrzycy:
Uważaj! Tak też może objawiać się cukrzyca u dziecka!
Co oznacza glukoza w moczu ciężarnej?
 

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (1)
/6 miesięcy temu
Żeby nie mieć problemów z cukrzycą, trzeba dbać o formę. Dlatego staram się codziennie ćwiczyć, zwracam większą uwagę na swoją dietę i stosuję iqgreen w celu podkręcenia metabolizmu i zahamowania apetytu. Dzięki temu moja sylwetka zawsze jest szczupła.