Niedziela Wielkanocna fot. Adobe Stock

Niedziela Wielkanocna: tradycje i zwyczaje związane z tym wyjątkowym dniem

Niedziela Wielkanocna to dla katolików najważniejszy dzień w roku. Jest świętem ruchomym, w 2021 przypada 4 kwietnia. Obchody Niedzieli Wielkanocnej rozpoczynają się już wieczorem w Wielką Sobotę.
Weronika Kwaśniak / 23.03.2021 13:36
Niedziela Wielkanocna fot. Adobe Stock

Niedziela Wielkanocna to najważniejsze święto chrześcijańskie. To pamiątka Zmartwychwstania Chrystusa, który w tym dniu zwyciężył nad śmiercią i grzechem, przynosząc ludziom szansę na zbawienie.

Wielkanoc jest świętem ruchomym, obchodzi się je w pierwszą niedzielę po pierwszej wiosennej pełni księżyca. W tym dniu tradycyjnie spożywamy śniadanie wielkanocne. Rozpoczyna się ono składaniem życzeń i dzieleniem święconką. W niektórych regionach, prezenty dla dzieci ukrywa w Wielkanoc zajączek.

Niedziela Wielkanocna: znaczenie święta

Obrzędy Niedzieli Wielkanocnej rozpoczynają się w Wielką Sobotę, wraz z zapadnięciem zmroku. To wtedy jest odprawiana liturgia Wigilii Paschalnej, zaliczana już do świętowania Wielkiej Niedzieli. Wiąże się to z tradycją żydowską, według której zmierzch oznacza już rozpoczęcie nowego dnia.

Ważnym punktem Niedzieli Wielkanocnej jest procesja rezurekcyjna. W niektórych parafiach odbywa się ona w nocy, bezpośrednio na zakończenie Liturgii Paschalnej. W innych z kolei procesja ma miejsce o świcie, przed pierwszą poranną Mszą Świętą - msza rezurekcyjna jest wtedy odprawiana np. o 5 lub 6 rano.

Zapowiada ją zawsze uroczyste bicie w dzwony, informujące wiernych, że Chrystus zmartwychwstał. Towarzyszy temu wystrzał z armatek oraz dzwonienie dzwonkami. Procesja rozpoczyna się przy symbolicznym Grobie Pańskim, a jest kontynuowana na zewnątrz, wokół kościoła.

Niedziela Wielkanocna: tradycje

Rano odbywa się śniadanie, którego istotnym punktem jest składanie sobie życzeń wielkanocnych i dzielenie się święconką. Tradycyjnie spożywa się wtedy żurek (w niektórych regionach barszcz biały lub barszcz czerwony), jajka faszerowane, baby wielkanocne oraz mazurki.

Zgodnie ze staropolskim zwyczajem, centralne miejsce na wielkanocnym stole powinien zajmować baranek, będący symbolem ukrzyżowanego i zmartwychwstałego Chrystusa. Baranki były zazwyczaj wykonywane z cukru, masła, wosku lub ciasta. To zwierzę według tradycji jest najważniejszym symbolem Wielkanocy - kurczaki i zajączki zostały stosunkowo niedawno zapożyczone z kultury zachodniej.

W wielu miejscach Polski przyjął się zwyczaj obdarowywania dzieci drobnymi upominkami. Przynosi je zajączek wielkanocny i ukrywa w domu lub ogrodzie, a najmłodsi mają za zadanie odnaleźć wszystkie podarunki. Zazwyczaj są to po prostu słodycze.

Staropolskim zwyczajem, obecnie raczej zapomnianym, jest też granie w „walatkę”, polegającą na toczeniu jajek po stole. Zawody wygrywa ta osoba, której jajo najdłużej się nie stłucze.

Więcej na temat Wielkanocy:
Wielki Piątek: post ścisły, liturgia Wielkiego Piątku i inne zwyczaje związane z tym dniem
Wielki Czwartek - tradycje i obrzędy. Kiedy wypada w 2021?
Niedziela Palmowa 2021 - kiedy wypada? Tradycje i zwyczaje