Łożysko przodujące fot. Adobe Stock

Łożysko przodujące: poród naturalny czy cesarka. Zagrożenia i zalecenia

Łożysko przodujące to sytuacja, w której umiejscawia się ono przy ujściu lub pokrywa ujście wewnętrzne kanału szyjki macicy. Taka ciąża wymaga specjalnej opieki, m.in. podaje się leki hamujące skurcze macicy.
Edyta Liebert / 18.12.2019 09:04
Łożysko przodujące fot. Adobe Stock

Jeśli jesteś w ciąży i istnieje prawdopodobieństwo, że masz łożysko przodujące, nie panikuj: może się okazać, że łożysko w trakcie ciąży wróci na prawidłowe miejsce. Jeśli nie, prawdopodobnie będziesz musiała mieć wykonane cesarskie cięcie.

Na skróty:

Co to jest łożysko przodujące?

Jesteś w ciąży i pewnie wiesz już, że twoje dziecko rozwija się w niesamowitym tempie - to łożysko dostarcza mu niezbędnych składników, by formować i wzmacniać szkielet, tkanki i narządy, dostarcza mu tlenu i zabiera zbędne produkty metabolizmu. Jest niezbędne aż do dnia porodu. Co oznacza, że łożysko jest przodujące? Czy to choroba?

Nie, łożysko przodujące można określić mianem sytuacji. Lekarze podkreślają, że nie jest to z góry niebezpieczne, bo wraz ze wzrostem macicy i płodu łożysko może umiejscowić się prawidłowo, czyli na ścianie macicy. Problemy związane z łożyskiem przodującym pojawiają się, gdy dolny odcinek macicy zaczyna intensywnie się rozciągać i zmniejszać swoją grubość już przy pierwszych skurczach, których nawet nie odczuwasz. Dlaczego?

Przy zdrowej ciąży i dobrze umiejscowionym łożysku takie skurcze są niegroźne i normalne. Jeśli jednak do takich skurczów dochodzi przy łożysku przodującym, mogą doprowadzić do przedwczesnego oddzielenia się łożyska oraz krwawienia z dróg rodnych. Jest to groźne zarówno dla życia matki, jak i płodu.

Szacuje się, że łożysko przodujące jest powikłaniem ok. 1% wszystkich ciąż, ale statystyki mogą być zaniżone, bo łożysko przodujące to jedna z najczęstszych przyczyn krwawień w II i III trymestrze ciąży i może prowadzić do poronienia. Często na forach internetowych można przeczytać o łożysku przodującym w 11., 12. lub 15. tygodniu ciąży, która zostaje utracona.

Niemniej jednak o łożysku przodującym można mówić w 2. połowie ciąży, bo dopiero wtedy łożysko jest w pełni wykształcone i lekarz ma szansę postawić diagnozę.

Łożysko przodujące: jakie są jego przyczyny?

Pewnie zastanawiasz się, czy mając tę wiedzę, możesz zapobiec tej sytuacji? Niestety nie - przyczyny występowania łożyska przodującego nie są do końca rozpoznane. Mimo tego za najważniejsze czynniki ryzyka uważa się:
  • łożysko przodujące w poprzednich ciążach
  • wiek kobiety w ciąży
  • ciążę wielopłodową
  • wcześniejsze liczne ciąże
  • palenie papierosów
  • przebyte cesarskie cięcia
  • wady u płodu
Tak, wiemy, że brzmi to ogólnikowo. Warto wiedzieć, że największe znaczenie dla wykształcenia się łożyska przodującego przypisuje się nieprawidłowościom w budowie błony śluzowej macicy. Wszelkie choroby, zabiegi operacyjne, jak i przebyte ciąże czy cesarskie cięcia pozostawiają po sobie ślad, który odbija się echem na późniejszych ciążach. Stąd też lekarze alarmują, by np. nie przeprowadzać cesarskiego cięcia na życzenie prywatnych klinikach.
 

Łożysko przodujące: cesarskie cięcie czy poród naturalny

Nie da się ukryć, że jeśli istnieje zbyt duże ryzyko dla matki i dziecka z uwagi na łożysko przodujące, to nie istnieje szansa urodzenia dziecka siłami natury. W trakcie porodu najpierw kobieta powinna urodzić dziecko, następnie łożysko, by mieć pewność, że noworodek nie urodzi się martwy w wyniku niedotlenienia. Konieczna jest cesarka.
 

Łożysko przodujące: rodzaje

Ze względu na położenie w stosunku do ujścia wewnętrznego szyjki macicy łożysko przodujące dzieli się na:
  1. Łożysko przodujące nisko usadowione - łożysko znajduje się w dolnej części macicy, nie styka się jednak z ujściem wewnętrznym szyjki macicy,
  2. Łożysko przodujące brzeżnie - łożysko przylega brzegiem do ujścia szyjki,
  3. Łożysko przodujące częściowo - łożysko częściowo zakrywa ujście szyjki macicy,
  4. Łożysko przodujące centralnie - ujście szyjki macicy jest całkowicie pokryte łożyskiem.

Łożysko przodujące: zalecenia

Jeśli dziecko jest jeszcze niedojrzałe, a stan zdrowia mamy na to pozwala, wskazane jest leczenie zachowawcze: leżenie, odpoczynek, spokój. Dodatkowo podawane są leki hamujące skurcze macicy. Jednocześnie w celu przyspieszenia rozwoju płuc u dziecka stosuje się terapię glikokortykosteroidami.

Jeśli pojawiło się krwawienie w ciąży, natychmiast należy skonsultować się z lekarzem prowadzącym lub pojechać do pobliskiego szpitala. Tam zostaniesz zbadana i jeśli lekarz postawi diagnozę, że faktycznie masz łożysko przodujące, będziesz musiała absolutnie podporządkować się do jego zaleceń. Być może będziesz musiała zrezygnować z pracy, aktywności fizycznej i współżycia seksualnego.

Jeśli będziesz sumiennie przestrzegać zaleceń lekarza i wykażesz się rozsądkiem, masz duże szanse na urodzenie zdrowego dziecka. Jeśli łożysko pozostanie w dole macicy aż do porodu, najprawdopodobniej będziesz musiała mieć cesarskie cięcie. 

Łożysko przodujące: kiedy zagraża ciąży

Szczególnie groźne dla zdrowia, a nawet życia dziecka, jest łożysko przodujące w następujących przypadkach:

  • gdy w poprzedniej ciąży miałaś podobny problem,
  • gdy przeszłaś poronienie lub aborcję i w jej wyniku musiałaś mieć wyczyszczoną jamę macicy,
  • byłaś w ciąży już kilka razy (z każdą kolejną ciążą ryzyko wzrasta),
  • w poprzedniej ciąży miałaś wykonywane cesarskie cięcie,
  • poprzednie ciąże były mnogie,
  • gdy w poprzedniej ciąży pojawiły się powikłania i powstały wady wrodzone u dziecka,
  • gdy w poprzedniej ciąży miałaś jakiekolwiek problemy z łożyskiem.

Pamiętaj, by nie panikować i konsultować się z lekarzem. Pilnuj też badań prenatalnych, zwłaszcza USG.