Prawo cytatu

Warto pamiętać, że cytaty podlegają ustaleniom prawnym. Przy cytowaniu cudzych dzieł należy spełnić warunki wyznaczone przez prawo cytatu.

Różnica między cytatem a cytowaniem

Cytat – to dosłowne przytoczenie czyichś słów, oznaczone cudzysłowem, kursywą lub kolorem czcionki. Jako, że cytat bezpośrednio odnosi się do oryginalnego dzieła, podlega zasadom prawa autorskiego.

Cytowanie – Stosowane głównie w pracach naukowych powoływanie się na inne dzieła i zawarte w nich informacje. Może być bezpośrednie (cytat) lub niebezpośrednie (parafraza). Parafrazowanie wymaga oznaczenia fragmentu, który jest niebezpośrednio przytaczany, przypisem lub odnośnikiem, zawierającym informację bibliograficzną na temat źródła parafrazy. Cytowanie nie podlega zasadom prawa autorskiego, jeśli dotyczy ogólnie znanych faktów naukowych.

Komu przysługuje urlop macierzyński?

Prawo cytatu

Prawo cytatu pochodzi z ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Prawo cytatu to możliwość przytoczenia we własnym tekście fragmentów innych utworów (lub krótkich utworów, np. wierszy) bez zgody ich twórcy i przymusu jego finansowego wynagrodzenia z tego tytułu. Powodem cytowania może być chęć użycia ich w celu wyjaśnienia, krytycznego opracowania lub w celu dydaktycznym. Prawo to dotyczy utworów objętych autorskimi prawami majątkowymi. Według prawa cytatu jedynym ograniczeniem w korzystaniu z cudzego dorobku intelektualnego jest zakaz godzenia w interes twórcy, a więc plagiat (przypisanie sobie autorstwa dzieła) lub masowe kopiowanie utworu w celu jego rozpowszechniania, które wykraczają poza osobisty użytek cudzego utworu. Obowiązkiem jest przywołanie autora cytatu.

Cytat

Maksymalna, dopuszczalna długość cytatu w pracy naukowej nie jest do końca ustalona, ale przyjmuje się, że jest to pół strony maszynopisu. Ogólna zasada mówi o tym, że cytat powinien pozostawać we właściwej proporcji do dzieła i nie budzić wątpliwości co do jego autorstwa ani do źródła swojego pochodzenia.

Cytat spełniający wymogi prawne powinien być:

  • Wyraźnie oznaczony (cudzysłów, kursywa, kolor czcionki). W innym wypadku jest zatarcie granicy między swoją a cudzą twórczością, a tym samym – naruszenie praw autorskich poprzez plagiat,
  • Opisany. Przypis, którym należy opatrzyć cytat, musi zawierać informację na temat autora cytatu i źródła, z którego został zaczerpnięty,
  • Uzasadniony. Cytat, którego używamy, musi spełniać warunki ustalone prawem cytatu (czyli chęć wyjaśnienia, analizy, nauczania),
  • Wyważony. Cytat służy wzbogaceniu dzieła, nie zapełnieniu pustych luk w jego konstrukcji. Jest tylko komentarzem i pełni rolę podrzędną wobec treści intelektualnej dzieła. Nie może więc być zbyt obszerny.
SKOMENTUJ
KOMENTARZE (3)
Adam Kret/7 lat temu
Wszystko zależy od okoliczności: - o czyj wiersz chodzi (czy minęło już 75 lat od śmierci autora, ew. tłumacza) - skąd został pobrany - czyja jest strona To, że nie odnosi się korzyści - nie znaczy, że nie jest to złamanie prawa autorskiego (inna sprawa, czy ktokolwiek będzie się "czepiał"). Z tym dobrem wspólnym to też śliska sprawa- np. umieszczenie na stronie tekstu piosenki do znudzenia lecącej w radiu- a więc rozpowszechnionej- jest naruszeniem praw autorskich autora, jeśli zostało dokonane bez jego zgody (na tej podstawie poległy serwis z tekstami piosenek).
~gosia/7 lat temu
To jest chyba dobro wspólne, zresztą na tym nie zarabiasz.
Bazylek/7 lat temu
czy kopiowanie np. wiersza na swoją stronę internetową jest karalne?