Integracja sensoryczna fot. Adobe Stock

Integracja sensoryczna: co to jest, objawy zaburzeń, ćwiczenia

Integracja sensoryczna to proces, przez który przechodzi każdy kształtujący się układ nerwowy - dziecko może mieć zdiagnozowane zaburzenia SI, np. może pojawić się niedosłuch, opóźnienie w nauce mówienia.
Edyta Liebert / 03.01.2020 08:35
Integracja sensoryczna fot. Adobe Stock

O zaburzeniach SI mówi się ostatnio często, kiedy dziecko nie przystosowuje się do sytuacji, jak rówieśnicy, jest marudne i płaczliwe z „byle powodu”. Problem jest bardziej złożony.

Na skróty:

Czym jest integracja sensoryczna?

Integracja sensoryczna to proces, przez który przechodzi każde dziecko. Młody i chłonny mózg kataloguje i organizuje docierające do niego informacje płynące z ciała i środowiska, dźwięki, obrazy, dotyk materiału czy zapach obiadu. Potem wysyła odpowiednią reakcję.

Zmysły podstawowe dla integracji sensorycznej to dotyk, równowaga oraz czucie ciała. Ich dobre zintegrowanie jest podstawą optymalnego rozwoju i działania pozostałych wszystkich wyższych zmysłów i umiejętności, a chodzi tu o:

  • wzrok,
  • słuch, mowę
  • umiejętność chodzenia,
  • zdolność wykonywania precyzyjnych czynności, np. pisanie.

Dlaczego jest to takie ważne? Wielu rodziców, gdy tylko zaobserwuje u dzieci niestandardowe zachowania, nagłe wybuchy płaczu, bunt przy ubieraniu czy typowo prozaicznych domowych czynnościach, próbuje szukać odpowiedzi w ADHD, skokach rozwojowych, autyzmie lub zamiata tę kwestię pod dywan.

Prawdą jest, że dziecku, które jest nadwrażliwe na bodźce, ma problemy z koncentracją lub płacze „bez powodu” należy pomóc, bo występują u niego zaburzenia integracji sensorycznej.

Integracja sensoryczna - objawy zaburzeń

  1. Nadwrażliwość na dotyk, ruch, bodźce wzrokowe bądź słuchowe. 
  2. Zbyt mała wrażliwość na dotyk, ruch, bodźce wzrokowe bądź słuchowe.
  3. Zbyt wysoki lub niski poziom aktywności ruchowej.
  4. Problemy z koordynacją.
  5. Opóźnienia w rozwoju mowy.
  6. Problemy z koncentracją.
  7. Choleryczność i impulsywność. 

Jak wspierać integrację sensoryczną 

Problemy integracji sensorycznej należy rozpoznawać je jak najwcześniej, aby udzielić dziecku pomocy w formie terapii względem jego wieku.

Terapia integracji sensorycznej (SI) wspomaga rozwój układu nerwowego dziecka. Oto kilka jej podstawowych zasad:

  • oparta jest głównie na zabawie, a ćwiczenia dostosowane są do poziomu rozwojowego dziecka.
  • używa się huśtawek, hamaków, platform równoważnych, piłek itp.
  • dziecko ma usprawnić bazowe systemy sensoryczne i procesy nerwowe,
  • czas trwania terapii  to od 6 miesięcy do 2 lat,
  • terapia może być refundowana przez NFZ, zazwyczaj są to tzw. turnusy rehabilitacyjne,
  • do terapii dołącza się też leczniczy masaż sensoryczny. 

Integracja sensoryczna - ćwiczenia wspomagające

  • Podczas kąpieli podawaj dziecku różne przedmioty: gąbki, myjki, gumowe zabawki i proś, by pokazywało gdzie są dziurki, oczy itp. Możesz też zmienić kolor wody lub konsystencję.
  • Zroluj dziecko w koc lub pościeli jak naleśnik.
  • Podczas gotowania czy wypieków podawaj dziecku np. trzepaczkę, by ubijało klocki w misce czy zachęcaj do poznawania tekstury ciasta, niech ugniata je jak plastelinę.
  • Zachęć dziecko do wspólnego malowania całymi dłońmi.
  • Turlajcie się razem po łóżku.
  • Stwórz tor przeszkód tak, aby dziecko musiało się schylić, zmieścić w szczelinie lub usunąć przeszkodę, np. na leżąco.
  • Bawcie się, kto dłużej będzie skakać na jednej nodze.
  • Jeśli masz drugą osobę dorosłą, to trzymajcie koc za roki i huśtajcie w nim dziecko.
  • Złap dziecko za kostki i niech chodzi na 2 rękach - zabawka w taczki.
  • Przygotuj dziecku różne kasze lub koraliki, niech je przesypuje, nakłada łyżką do pojemnika i wyjmuje. 

​Integracja sensoryczna - gdzie szukać pomocy

Diagnozowanie zaburzeń integracji sensorycznej powinno rozpocząć się w domu, podczas obserwacji dziecka i jego zabawy. Może mieć już znaczenie to, w jaki sposób dziecko oswaja lub wykorzystuje zabawki, grzechotki, przytulanki. Już kilkumiesięczne maluchy wykazują tendencję do zaburzeń.

Jak postępować i gdzie szukać pomocy? Przede wszystkim warto wspierać rozwój dziecka poprzez podsuwanie mu zabawek, które oswajają go z teksturami, sprawdzą się tzw. kostki sensoryczne, elementy lustrzane, grzechotki, które będą - mówiąc wprost - grzechotać, a nie dodatkowo świecić, grać itp. 

Warto też wyeliminować z życia dziecka telewizor czy wszelkie ekrany, z którymi może mieć do czynienia - laptopy, komputery, smartfony. Następnie bacznie obserwować jego reakcje na ich brak lub nagłe pojawienie się.  

W kolejnym kroku należy zgłosić swoje wątpliwości pediatrze, który jeśli uzna obawy za słuszne i zasadne, skieruje dziecko do specjalnego ośrodka, logopedy, terapeuty integracji sensorycznej. 

Poszerz swoją wiedzę: Jak rozpoznać zaburzenia słuchu u dziecka
Przyczyny zaburzeń mowy u dziecka
Jak wyćwiczyć u dziecka logiczne myślenie

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)