Co to jest renta planistyczna?

Sprzedając nieruchomość, możesz, ale nie musisz, zostać zobowiązana do zapłaty tzw. renty planistycznej. Sprawdź, kiedy istnieje taki obowiązek i w jakiej wysokości będziesz musiała uiścić opłatę. Dowiedz się też, kiedy masz szansę na odszkodowanie od gminy.
Alicja Hass / 26.02.2019 03:07
osoba z kalkulatorem obliczająca wartość domu fot. Adobe Stock

Renta planistyczna (zwana też opłatą planistyczną) jest uregulowana przepisami ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1073).

Kiedy musisz ją zapłacić?

Gmina ma prawo pobrać rentę planistyczną, jeżeli w związku z uchwaleniem planu zagospodarowania przestrzennego lub w przypadku jego zmiany, wartość twojej nieruchomości wzrosła, a ty zamierzasz sprzedać nieruchomość zanim minie 5 lat od dnia, w którym plan miejscowy albo jego zmiana stały się obowiązujące. Takim przykładem wzrostu wartości jest np. sytuacja przekształcenia działki z rolnej w budowlaną). 

Renta planistyczna jest opłatą jednorazową.

Wysokość renty planistycznej

Jest określana procentowo i nie może być wyższa niż 30 proc. wzrostu wartości nieruchomości. W ustawie określono jedynie górną wysokość opłaty; konkretną stawkę procentową ustala w decyzji wójt, burmistrz albo prezydent miasta w oparciu o wycenę nieruchomości dokonaną przez rzeczoznawcę majątkowego i stawkę procentową określoną w planie zagospodarowania przestrzennego.

Na przykład: jeżeli w wyniku nowego planu zagospodarowania, wartość twojej nieruchomości wzrosła o 100 000 złotych, a rada gminy ustaliła opłatę planistyczną w wysokości 20 proc., to – sprzedając ją – będziesz musiała zapłacić gminie 20 000 złotych.

Od decyzji o zapłacie renty planistycznej można odwołać się do samorządowego kolegium odwoławczym, a następnie do sądu administracyjnego.

Warto wiedzieć. Możesz wystąpić do gminy z wnioskiem o ustalenie wartości renty planistycznej, jaką poniosłabyś, sprzedając nieruchomość. To pozwala ocenić, czy jej sprzedaż jest opłacalna. Możesz też wliczyć kwotę renty w cenę nieruchomości i wtedy to kupujący poniesie te opłatę.

Obowiązek zapłaty

Notariusz w terminie 7 dni od dnia sporządzenia umowy sprzedaży nieruchomości położonej w obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego albo jego zmianą, jest zobowiązany przesłać wójtowi, burmistrzowi albo prezydentowi miasta wypis aktu notarialnego umowy. Wyjątek: umowy, w których stroną zbywającą nieruchomość jest gmina.

Na tej podstawie gmina wszczyna postępowanie administracyjne zmierzające do naliczenia renty planistycznej. Sporządzany zostaje  operat szacunkowy, który określa wzrost wartości nieruchomości i – w konsekwencji – opłatę, jaką powinien zapłacić sprzedający.

Gmina może wystąpić o zapłatę renty planistycznej w ciągu 5 kolejnych lat od daty uchwalenia planu miejscowego.                 

Kiedy nie pobiera się renty planistycznej

Renta planistyczna nie jest pobierana:

  • gdy jej stawka procentowa nie została określona w uchwale rady gminy. Decyzja wójta (burmistrza, prezydenta miasta) ustalająca wysokość renty planistycznej, przy braku określenia stawki procentowej w uchwale w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego jest nieważna;
  • w razie nieodpłatnego przeniesienia przez rolnika własności nieruchomości, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego na  następcę;
  • jeśli w nowo uchwalonym planie przeznaczenie nieruchomości jest takie samo jak w planie poprzednio obowiązującym, choćby była między nimi przerwa.

Kiedy przysługuje o odszkodowanie do gminy?

Jeżeli na skutek uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania lub jego zmiany, korzystanie z nieruchomości bądź jej części tak, jak dotychczas stało się niemożliwe lub zostało istotnie ograniczone, możesz wystąpić do gminy o:

  • odszkodowanie za poniesioną rzeczywistą szkodę, lub
  • wykupienie nieruchomości lub jej części.

Uwaga! Gmina może zaproponować ci nieruchomość zamienną.

Jeżeli w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania albo z jego zmianą, wartość nieruchomości została obniżona, w razie jej sprzedaży możesz domagać się od gminy odszkodowania równego obniżeniu tej wartości.

Odszkodowanie nie przysługuje, gdy uzyskałaś wcześniej odszkodowanie z tytułu niemożności lub trudności korzystania z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób.

Roszczenie o odszkodowanie możesz zgłaszać w ciągu 5 lat od dnia, w którym miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego albo jego zmiana stały się obowiązujące.

Wypłata odszkodowania  powinna  nastąpić w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku. W razie niedotrzymania przez gminę terminu, przysługują nam odsetki ustawowe.

Ewentualne spory rozstrzygają sądy powszechne.

Przeczytaj także:
Jakie są rodzaje rent
Jak przekształcić działkę rolną w budowlaną

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)