Kompostownik fot. Adobe Stock

Kompost - co to jest i jak zrobić kompostownik domowy

Kompost to naturalny nawóz, który użyźnia glebę. Na kompostownik ze skoszonej trawy, fusów z kawy czy odpadów kuchennych przeznacz ok. 4 m kw. Miejsce powinno być zacienione. Kompost nie śmierdzi - tym bardziej, jeśli kupisz termokompostownik. Możesz też sama zrobić kompostownik domowy.
Edyta Liebert / 20.05.2020 20:24
Kompostownik fot. Adobe Stock

Aby rośliny bujnie rosły, gleba powinna zawierać wszystkie potrzebne im składniki pokarmowe. Szkoda wyrzucać obierek czy skoszonej trawy, kiedy możesz zrobić kompost domowy.

Spis treści:

  1. Kompost - z czego zrobić
  2. Jak zrobić kompost - budowa kompostownika domowego
  3. Inne nawozy naturalne

Kompost - z czego zrobić

Co daje robienie własnego kompostu? Przede wszystkim oszczędność. Kompost domowy jest najwyżej cenionym nawozem naturalnym: spulchnia glebę, dobrze ją napowietrza i sprawia, że rośliny pięknie rosną. Dzięki mieszance odpadów zawiera wszystkie potrzebne roślinom pierwiastki związki odżywcze.
 
Jak zrobić kompostownik domowy? To nie takie trudne i skomplikowane: można go stworzyć w każdym ogrodzie. Przeznacz na niego mały skrawek ziemi, np. przy płocie, w rogu działki, aby nie szpecił ogrodu. Wbrew przekonaniom zapach kompostu nie jest odrzucający, a przypomina woń leśnej ściółki.

Co można kompostować:

  • skoszoną trawę,
  • fusy z herbaty i kawy,
  • obierki warzyw i owoców (bez cytrusów),
  • skorupki jaj,
  • drobne gałęzie,
  • popiół z kominka,
  • chwasty, które nie wydały nasion,
  • opadłe liście i owoce
  • muł i glony z oczka wodnego,
  • odchody zwierząt.

Nie nadają się na kompost:

  • śmieci, które powinno się segregować (plastik, szkło, metal),
  • resztki obiadu i innych potraw (przyciągają gryzonie),
  • liście porażone przez choroby (np. kasztanowca, który jest mocno atakowany przez szrotówka, liście z mszycami),
  • kłącza perzu.

Odpady na kompostfot. Adobe Stock

Jak zrobić kompost - budowa kompostownika domowego

Miejsce na kompostownik domowy powinno być ocienione, np. pod drzewem, a teren tak ukształtowany, aby po deszczu nie robiły się wokół kompostownika kałuże. Najlepiej, gdy grunt jest przepuszczalny, nie stawiaj go np. na kostce. Jeśli gleba jest gliniasta, wówczas miejsce przeznaczone na kompostownik ogrodowy można wysypać kilkucentymetrową warstwą piasku. 

  • W wybranym miejscu postaw drewnianą, ażurową skrzynkę i włóż do niej wszystkie odpadki. Można też tradycyjnie układać wszystko w pryzmę lub kupić plastikowy termokompostownik. Wykorzystaj np. stare meble ogrodowe z palet
  • Jeśli zdecydowałaś się na drewnianą konstrukcję, pomaluj ją drewnochronem lub farbą olejną. 
  • Jeśli masz mały ogród, chwastów i liści jest niewiele, kompostuj je w worku foliowym - wystarczy, że go podziurawisz. 
  • Na dnie połóż trochę drobno pociętych gałęzi, żeby ułatwić dostęp powietrza od dołu lub torf. 
  • Teraz zacznij zbierać do niego odpady - warto dodać do nich szczepionkę przyspieszającą rozkład materii organicznej (sklepy ogrodnicze, koszt ok. 10–20 zł).
  • Kiedy zrobi się kompost? Domowy kompost dojrzewa po minimum 3 miesiącach, ale na ogół trzeba czekać nawet 6 miesięcy. W okresie letnim warto go podlewać.  

Kompostownik domowyfot. Adobe Stock

Inne nawozy naturalne

Torf zamiast kompostu

Torf zawiera próchnicę, rozluźnia glebę o zbitej strukturze, a w piaszczystej zatrzymuje wodę. Jednak oferowany w sklepach tzw. torf wysoki nie jest zbyt zasobny w składniki mineralne. Nie może być zatem jedynym nawozem. Jest on bardzo kwaśny (pH 3,5-4,5) i w takiej postaci może być wykorzystywany tylko pod rośliny wrzosowate (np. wrzosy, wrzośce, azalie, różaneczniki).

W sprzedaży jest też dostępny polecany dla wszystkich roślin torf odkwaszony. Najwygodniej jest stosować substrat torfowy. Torf lub substrat torfowy rozkładamy 3-cm warstwą i mieszamy płytko z ziemią.

Kora drzew jako naturalny nawóz

Ma podobne właściwości jak torf. Wcześniej musi być przekompostowana, bo świeża zawiera związki chemiczne, które hamują wzrost roślin. Taką korę trzeba złożyć na pryzmę, dodać do niej trochę mocznika w ilości 0,3 kg/100 l kory lub nawozu kurzego w ilości 10 l/100 l kory i zwilżyć wodą. Po 3-4 miesiącach nadaje się do użycia. Chroni glebę przed ucieczką wilgoci i częściowo ją zasila.

Odpady węgla brunatnego

Zawierają sporo magnezu, wapnia i mikroelementów. Odkwaszają glebę i polepszają jej właściwości. Można je kupić w centrach ogrodniczych w postaci granulatu lub miału.

Gnojówki

One także dostarczają kwiatom i warzywom cennych składników. Możesz je zrobić, zalewając wiadrem wody kilka garści pokrzyw lub skrzypu. Po kilku dniach podlej miksturą grządki.

Rośliny, które wzbogacają glebę

Te szybko rosnące rośliny można wysiać do gruntu, a gdy urosną - przekopać. Wzbogacają glebę w azot i próchnicę, zmniejszają jej zachwaszczenie.

  • Łubin. Wysiew: IV–IX. Polecany na gleby lekkie i lekko kwaśne. Głęboko się korzeni, wzbogaca glebę w azot. Zaczyna się ją przekopywać, gdy zaczyna kwitnąć.
  • Wyka. Wysiew: IV–VIII. Nadaje się na gleby lekkie i średnio ciężkie. Daje dużo zielonej masy i tak jak łubin wzbogaca glebę w azot.
  • Facelia. Wysiew: III–VIII. Bardzo szybko rośnie. Łatwo się ją przekopuje ze względu na kruche łodygi. Nie tylko wzbogaca glebę, lecz także stanowi pokarm dla pszczół.
  • Żyto. Wysiew: IX–X. Jest rośliną ozimą. Wiosną pozwala się jej dorosnąć do 15–25 cm i potem należy ją przekopać. Idealne na gleby lekkie i kwaśne.

Artykuł na podstawie tekstu Karoliny Mazowieckiej. Pierwotnie opublikowany 01.04.2015.

Lubisz rośliny? Czytaj dalej: Zioła na balkonie - jak je uprawiaćJak sadzić pomidorki koktajlowe?
Wytrzymałe kwiaty na balkon - 5 odmian

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)