Prawa i przywileje pracującej mamy

Jeśli jesteś w ciąży lub wychowujesz małe dziecko, możesz liczyć na specjalne przywileje i prawa. Poznaj je, żebyś wiedziała, czego domagać się od swojego pracodawcy.

mama, dziecko, maluch, praca, urlop macierzyński, prawa samotnej matki, urlop wychowawczy

Przez okres ciąży i pierwsze cztery lata życia dziecka masz prawo być traktowana w firmie w sposób wyjątkowy. Zakaz pracy w nocy, urlop na opiekę nad maluszkiem, dodatkowe przerwy na karmienie... O tych i innych przywilejach dowiesz się z naszego poradnika.

Gdy jesteś w ciąży
Już z chwilą, gdy poinformujesz pracodawcę o tym, że spodziewasz się dziecka, zyskujesz określone uprawnienia.

Nie każda praca jest dla ciebie
Przepisy prawa jasno określają, jakiego rodzaju prac nie wolno ci zlecać, gdy jesteś w ciąży (dotyczy to także mam wychowujących dziecko w wieku do czterech lat). Zgodnie z kodeksem pracy szef nie może ci nakazać:
► pracy po godzinach i w nocy,
► pracy w systemie przerywanego czasu pracy (gdy w ciągu dnia pracy masz jedną, kilkugodzinną przerwę),
► wyjazdu w delegację,
► nie możesz być też zatrudniona na stanowiskach, gdzie praca jest szczególnie uciążliwa lub szkodliwa dla zdrowia.

Twój szef musi tak zorganizować ci pracę, by wyeliminować zagrożenia dla twojego zdrowia lub bezpieczeństwa. Jeśli nie jest to możliwe na twoim dotychczasowym stanowisku, ma obowiązek przenieść cię do innej pracy. Gdyby okazało się, że zmiana warunków pracy powoduje obniżenie wynagrodzenia, przysługuje ci dodatek wyrównawczy do pensji.

Warto wiedzieć. Jeśli pracodawca nie może zmienić ci godzin pracy ani przenieść na inne stanowisko, powinien zwolnić cię ze świadczenia pracy. W takim wypadku też będziesz dostawać dotychczasowe wynagrodzenie.

Masz prawo do długiego zwolnienia
Nie każda ciąża przebiega bez problemów. Czasem lekarz decyduje, że z uwagi na zdrowie twoje lub dziecka nie możesz chodzić do pracy. Musisz wtedy przedstawić szefowi odpowiednie zaświadczenie lekarskie.
► Na takim zwolnieniu możesz przebywać 182 dni.
► W tym czasie masz prawo do 100 proc. zasiłku chorobowego.

Gdy wg opinii lekarza wygląda, że prawdopodobnie będziesz musiała przekroczyć wymagany limit zwolnienia, złóż wniosek do oddziału ZUS o przyznanie ci świadczenia rehabilitacyjnego. Trzeba to zrobić z odpowiednim wyprzedzeniem (co najmniej parę tygodni przed upływem 182 dni), bo o przyznaniu tego świadczenia decyduje lekarz orzecznik. Świadczenie rehabilitacyjne stanowi kwotę wysokości 100 proc. wynagrodzenia.

Jeśli jesteś zatrudniona w kilku firmach – musisz dostarczyć zwolnienie do każdej z nich.

Warto wiedzieć. Gdy prowadzisz własną firmę, także możesz przebywać na płatnym zwolnieniu pod warunkiem, że w terminie opłacałaś składki dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Zasiłek chorobowy wypłaci ci ZUS. Jego wysokość zależy od kwot zadeklarowanych jako podstawa składki.

Nie musisz bać się wypowiedzenia
Gdy jesteś w ciąży, pracodawca nie może ci wypowiedzieć ani rozwiązać z tobą umowy o pracę. Od tej zasady są jednak wyjątki. Ma prawo to zrobić:
► gdy istnieją przesłanki, by zwolnić cię dyscyplinarnie (bo np. nadużywasz alkoholu),
► gdy jesteś na okresie próbnym (masz umowę na okres jednego miesiąca),
► w przypadku likwidacji lub upadłości zakładu pracy.

Jeżeli jesteś zatrudniona na czas określony, na czas wykonywania konkretnego zadania lub na okres próbny dłuższy niż miesiąc, a umowa kończy się po upływie trzeciego miesiąca ciąży, pracodawca musi przedłużyć ją do dnia porodu.

Warto wiedzieć. Jeżeli jednak jesteś zatrudniona na zastępstwo innego pracownika, możesz stracić pracę, gdy umowa ci się skończy przed porodem.

Alicja Hass / Przyjaciółka
Oceń artykuł 8 głosów
Wyślij znajomym Wyślij znajomym
Drukuj Drukuj
Wypowiedz się!
Nick:
Opinia:
Opinie
Gość2012.05.11 18:57
GADACIE INO O UTZYMANIU DZIECKA A NIE PROBLEMACH TYPU:"mausiu Oliwia mnie wyzywała na całą szkołę że niemam taty!" - gdzie rodzice gdzie forum pomocy samotnym mamą gdy ich pociechy maja lat9!??
ech pech2009.02.02 21:06
wstyd, tyle nieaktualnych informacji