POLECAMY

Dlaczego refluks uprzykrza ci życie?

Często miewasz zgagę i uczucie pieczenia za mostkiem? Dolegliwości pojawiają się szczególnie, gdy leżysz lub zjesz bardziej obfity posiłek? To może być refluks.
Dlaczego refluks uprzykrza ci życie? fot. Fotolia

Choroba refluksowa jest przewlekłą chorobą górnego odcinka przewodu pokarmowego związaną z zarzucaniem treści pokarmowej z żołądka do przełyku. W krajach wysokorozwiniętych dotyka już co czwartą osobę dorosłą, a co dziesiąta z nich odczuwa nieprzyjemne objawy codziennie.

Dlaczego refluks uprzykrza życie

Często miewasz zgagę i uczucie pieczenia za mostkiem? Dolegliwości pojawiają się szczególnie, gdy leżysz lub zjesz bardziej obfity posiłek? To może być refluks.

Refluks żołądka, a dokładniej refluks żołądkowo-przełykowy, to przypadłość spowodowana cofaniem się treści żołądkowej do przełyku. Powoduje to drażnienie, a z czasem, uszkodzenie błony śluzowej przełyku, ponieważ jest ona narażona na na działanie kwasów żołądkowych. Dochodzi do tego, ponieważ obniżone jest napięcie zwieracza dolnego przełyku, który w naturalnych warunkach powinien funkcjonować jak wrota, zamykające światło tego narządu po przejściu kęsa pokarmu do żołądka. Ryzyko zachorowania na refluks wzrasta z wiekiem i rozwija się z podobną częstotliwością zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Częściej pojawia się u kobiet w ciąży, u osób otyłych, nadużywających alkohol i przy zaburzeniach hormonalnych. Noszenie ciasnych ubrań i pasków może nasilać refluks.

Refluks - charakterystyczne objawy

Jeśli kwaśna treść z żołądka jest zarzucana do przełyku wielokrotnie, w jego błonie śluzowej może rozwinąć się stan zapalny. Objawy refluksu łatwo rozpoznać. Pojawia się zgaga, uczucie silnego pieczenia w jamie ustnej i przełyku. Może temu towarzyszyć ból promieniujący do szyi oraz bóle za mostkiem, co sprawia, że symptomy choroby refluksowej są mylone z tymi, które występują w zawale serca. Niekiedy treść żołądkowa może być zarzucana do krtani lub nawet oskrzeli, powodując ich stan zapalny. Najczęściej ma to miejsce podczas snu, kiedy – w pozycji leżącej – dodatkowo (ale tym razem w sposób naturalny) zmniejsza się napięcie zwieracza dolnego przełyku. Aby potwierdzić, czy to na pewno refluks, lekarz zleca badania, w tym zazwyczaj gastroskopię.

Refluks u niemowląt

Refluks u niemowlaka jest czymś normalnym, bo układ pokarmowy nie jest jeszcze w pełni dojrzały i sprawny (dotyczy 50-60 proc. maluchów). U zdrowej dorosłej osoby dolny zwieracz przełyku zabezpiecza przed cofaniem się treści pokarmowej z żołądka w górę. U niemowląt często nie jest dość silny, żeby zapobiec ulewaniu. Poza tym żołądek niemowlęcia jest bardzo mały, a więc zapełnia się szybciej, niż treść pokarmowa zdąży przemieścić się dalej, do dwunastnicy.

Jak zapobiec refluksowi u niemowląt?

  • karm piersią (z badań wynika, że dzieci karmione piersią mają mniejsze problemy z ulewaniem pokarmu),
  • karm częściej, ale krótko,
  • karm w takiej pozycji, żeby główka była zdecydowanie wyżej niż reszta ciała
  • nie kładź malucha płasko tuż po karmieniu I dopilnuj, by mu się odbiło połknięte podczas posiłku powietrze.
  • Jeśli refluks jest bardzo dokuczliwy, rozważ podawanie mieszanki antyrefluksowej (AR). Jest gęstsza niż zwykła, dzięki czemu łatwiej zostaje w żołądku. Można też podawać dziecku mieszankę hipoalergiczną, pozbawioną białka mleka krowiego - silny refluks może być związany z reakcją alergiczną.

Refluks żołądkowo-przełykowy powinien ustąpić do 6-9 miesiąca życia. Powyżej 12 miesiąca życia wymaga konsultacji z lekarzem. Kiedy refluks u niemowlaka powinien zaniepokoić?

  • trzeba też wybrać się do pediatry, jeśli wymioty pojawiają się po raz pierwszy po 6 miesiącu życia, 
  • gdy dziecko nie ma jeszcze pół roku, ale powoli albo wcale nie przybiera na wadze,
  • gwałtownie wymiotuje (niepokojące są zwłaszcza wymioty z żółcią), 
  • jest płaczliwe, ma problemy ze spaniem,
  • zachłystuje się treścią pokarmową, ma trudności z połykaniem,
  • pojawiają się stany zapalne dróg oddechowych, w tym zapalenie płuc.

Refluks u starszych dzieci

Tak jak u dorosłych, kwaśna treść pokarmowa, cofając się do przełyku, uszkadza błonę śluzową przełyku, wywołuje charakterystyczne pieczenie za mostkiem, gorzki lub kwaśny smak w ustach, może też prowadzić do uszkodzenia szkliwa zębów. Objawem refluksu u dzieci (ale także u dorosłych) jest również chrypka i suchy kaszel. Zdarza się, że treść pokarmowa przedostaje się do oskrzeli, co powoduje nawracające infekcje górnych dróg oddechowych.

Refluks u dzieci powyżej 1. roku życia wymaga konsultacji z lekarzem. Jeśli pediatra nie zauważy niepokojących objawów, na początek zaleci jedynie zmianę diety na lekkostrawną, spanie na wysokich poduszkach. Jeśli to nie pomoże, zaleci podawanie odpowiednich leków i zleci badania, które wskażą przyczyny refluksu. Lekarz, ustalając przyczynę choroby refluksowej, może zlecić badanie RTG z kontrastem oraz 24-godzinną pH-metrię i badanie endoskopowe.

Najczęściej przyczyną refluksu u dziecka jest:

  • mało sprawny zwieracz dolnym przełyku,
  • przepuklina przepony,
  • przerostowe zwężenie odźwiernika żołądka,
  • choroby neurologiczne,
  • przewlekłe choroby płuc,
  • otyłość.

Co to jest refluks żółciowy?

To inaczej refluks jelitowo-żołądkowy, schorzenie polegające na cofaniu się treści z dwunastnicy do żołądka. Bywa przyczyną żółciowego zapalenia żołądka. Pojawia się często po usunięciu pęcherzyka żółciowego.

Objawy refluksu jelitowo-żołądkowego:

  • bóle w nadbrzuszu, zwykle uporczywe pieczenie, palenie,
  • ból brzucha i ból żołądka po jedzeniu,
  • wymiotowanie żółcią (żółte wymioty),
  • nudności i wzdęcia brzucha,
  • gorzkie odbijanie i gorycz w ustach,
  • brak apetytu.

Przyczyny refluksu jelitowo-żołądkowego:

  • nieprawidłowa motoryka jelit,
  • palenie papierosów,
  • nadużywanie alkoholu,
  • spożywanie tłustych, smażonych potraw.
  • bywa następstwem wieloletniej choroby wrzodowej żołądka, nieleczonej cukrzycy oraz zaburzeń metabolicznych i hormonalnych. 

Leczenie refluksu żółciowego polega na stosowaniu środków rozrzedzających żółć, oraz specjalnej, lekkostrawnej diety. Nieleczony refluks, a więc przewlekły stan zapalny, może prowadzić do poważnych chorób układu pokarmowego, takich jak rak żołądka.

Dieta kontra refluks

Aby zminimalizować objawy refluksu, należy:

  • jeść regularnie co 2-3 godziny, o stałych porach. Lekką kolację należy zjeść nie później niż trzy godziny przed snem. Kolacja zjedzona tuż przed snem nasili objawy refluksu.
  • po kolacji pić tylko letnią przegotowaną wodę, małymi łykami i powoli, by „przepłukać” ścianki przewodu pokarmowego z zarzucanej treści pokarmowej.
  • wybierać potrawy chude, łagodne w smaku, gotowane, duszone bez obsmażania na tłuszczu oraz pieczone.
  • unikać potraw ciężkostrawnych, smażonych i pieczonych z dodatkiem tłuszczu.
  • zupy i sosy powinno się gotować wyłącznie na wywarach warzywnych lub na chudym mięsie drobiowym (nie powinno się ich zabielać śmietaną ani zagęszczać mąką).
  • doprawiać ziołami: koperek, natka, cynamon, sok z cytryny, sól (w umiarkowanych ilościach), pieprz ziołowy, oregano, zioła prowansalskie, bazylia, majeranek, cząber, rozmaryn, lubczyk, goździki, wanilia, melisa usprawniają trawienie i wyciszają objawy
  • wybierać czerstwe, pszenne pieczywo, drobne kasze (jęczmienna, kuskus), ryż na sypko, makaron gotowany (ale nie rozgotowany)
  • gotowane warzywa, a gdy dolegliwości nie są dokuczliwe, także sałatę, marchewkę surową startą na drobnej tarce  z jabłkiem, pomidora bez skórki i bez pestek,  gotowane i pieczone jabłko, niewielkie ilości bananów.
  • na deser najlepsze będą galaretki owocowe, lekkie serniczki, kisiele owocowe i mleczne, budynie, musy z pieczonego jabłka.
  • z tłuszczów najlepszy jest olej rzepakowy, olej lniany, oliwa jako dodatek dogotowanych warzyw, masło do smarowania pieczywa.
  • ważna jest temperatura potraw – nie powinny być zbyt gorące ani za zimne. Umiarkowana temperatura posiłków chroni przed przekrwieniem błony śluzowej przełyku i żołądka.

Na czym polega gastroskopia i dlaczego jest taka potrzebna?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)