Dyspensa

Słowo pochodzące z łaciny, które w Kościele rzymskokatolickim określa rozluźnienie prawa czysto kościelnego. W poszczególnym przypadku może zostać udzielona przez tych, którzy posiadają władzę wykonawczą w granicach ich kompetencji, a także przez tych, którym wyraźnie lub pośrednio przysługuje władza dyspensowania, bądź mocą samego prawa, bądź mocą zgodnej z prawem delegacji. Od wszystkich ustaw kościelnych dyspensy udziela papież. Z kolei biskupi ordynariusze mogą udzielić dyspensy tylko od prawa diecezjalnego i tylko członkom diecezji. Papież natomiast może udzielić dyspensy wszystkim ochrzczonym.