Siatki centylowe - sprawdź, czy dziecko rozwija się prawidłowo

Noworodek na wadze www.unsplash.com
Zmierzyłaś i zważyłaś swojego maluszka, jednak nie wiesz co oznaczają wyniki na siatce centylowej? Już wyjaśniamy!
/ 10.05.2019 14:24
Noworodek na wadze www.unsplash.com

Siatki centylowe zostały opracowane na podstawie danych zebranych przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) w trakcie wieloletnich badań dużej populacji dzieci na całym świecie.

Niezależnie od rodzaju siatki centylowej, zasada posługiwania się tym narzędziem jest zawsze taka sama. I choć na pierwszy rzut oka może wydawać się bardzo skomplikowana, wcale taka nie jest.

Centyl to nic innego jak wartość statystyczna mówiąca ile procent dzieci waży lub mierzy (w zależności jaką cechę badamy) tyle samo lub mniej na tle swoich rówieśników.

Spis treści:

Jak poprawnie zmierzyć dziecko?

Długość/wzrost

Pomiaru długości dokonujemy etapowo. Najpierw zmierz długość ciała od głowy do bioder – wynik zapisz na kartce. Następnie zmierz odległość od biodra do kolana, a na samym końcu od kolana do stóp. Sumując otrzymane wyniki, otrzymasz całkowity wzrost dziecka.

Obwód główki

Centymetrem owiń główkę dziecka przez czoło powyżej wysokości uszu.

Obwód ramienia

Owiń rękę dziecka centymetrem w połowie odległości między górnym końcem ramienia (wyczuwalny wyrostek kostny), a łokciem (też wyczuwalny wyrostek). W ten sposób otrzymasz wynik obwodu ramienia swojego malucha.

Jak czytać siatki centylowe?

Każda siatka centylowa składa się z dwóch osi.

  • oś pozioma, na której oznaczony jest wiek dziecka.
  • oś pionowa, na której zawsze nanoszona jest badana cecha dziecka (np. waga, wzrost czy obwód główki). 

Na siatce znajduje się 7 krzywych linii, które odpowiadają różnym centylom. Najniżej położony jest centyl 3, następnie 10, 25, 50, 75, 90 i 97. Przestrzenie, które znajdują się pomiędzy tymi liniami, nazywamy kanałami centylowymi.

Obszar pomiędzy centylami 3 i 97 określa granice normy, gdzie 3 – to dzieci niskie i ważące najmniej, a 97 – dzieci bardzo wysokie i ciężkie. Centyl 50 określa średni wynik na tle innych dzieci.

Normy krzywych na siatce centylowej

  • od 25 do 75 centyla – zakres szerokiej normy,
  • od 3 do 25 centyla – zakres wąskiej normy,
  • od 75 do 97 centyla – zakres wąskiej normy.

 

  1. Jeśli kropka na wzrostu wagi pojawi się w miejscu 97 centyla oznacza to, że maluch jest wyższy od 97% dzieci w swoim wieku.
  2. Jeśli w wykresie wagi czerwona kropka mieści się w miejscu 25 centyla oznacza to jedynie tyle, że maluch jest lżejszy od 75% równolatków jego płci, a cięższy od 25% innych dzieci. 
  3. Należy zwrócić również uwagę na duże dysproporcje w krzywych – np. gdy wzrost dziecka znajduje się powyżej 75. centyla, a waga poniżej 10. Różnica nie powinna wynosić więcej niż 50 centyli.

Granice normy centylowej

Wynik poniżej 3 centyla, a także powyżej 97 centyla może być powodem do niepokoju i sugerować istnienie zaburzeń w rozwoju dziecka. Pozostałe wyniki świadczą o dobrym zdrowiu dziecka. Niepokojące i wymagające konsultacji z lekarzem są wartości poniżej 10 i powyżej 90 centyla.

Nie tylko „suche liczby” świadczą jednak o tym, czy twoje dziecko prawidłowo się rozwija. W siatkach centylowych ważny jest kształt wykresu (krzywa, jaką wyznaczają centyle względem rozwoju musi  wznosić się systematycznie), a także proporcje pomiędzy wynikami, które dotyczą poszczególnych parametrów. 

Jeśli dziecko ma wynik w górnych lub dolnych granicach centylowych, ale wykres jest harmonijny (pomiary uzyskiwane podczas kolejnych badań utrzymują się w tym samym lub w sąsiednich kanałach centylowych) i nie występują duże rozbieżności między wykresem (do 2 kanałów centylowych) np. wagi i wzrostu, nic złego się nie dzieje.

Co powinno wzbudzić czujność?

Nanosząc kolejne wyniki swojego dziecka na siatkę centylową, obserwuj dokładnie przebieg kształtu wykresu. Jeśli zauważysz, że rozwój dziecka spada lub podnosi się na krzywej powyżej dwóch grup centylowych, wybierz się z maluchem do lekarza na konsultację.

Niepokojący może być również rozwój, który opiera się na dużych dysproporcjach. Jeśli np. wzrost  dziecka mieści się na 75 centylu, a waga na 10 centylu, to sygnał alarmujący. Sygnałem do niepokoju są także gwałtowne wahania wagi lub zahamowanie wzrostu. Takich zmian najlepiej nie ignorować i jak najszybciej wybrać się do lekarza na konsultację.

Pomiar dziecka

Specjaliści zalecają kontrolować pomiar dziecka w następujących okresach życia:

  • 0 - 6. miesiąca życia – pomiar i ważenie co 4-6 tygodni podczas wizyt kontrolnych u lekarza,
  • 6 - 12. miesiąca życia – co 2-3 miesiące,
  • 2. rok życia – co 6 miesięcy,
  • w każdym kolejnym roku życia – raz w roku zmierzenie i zważenie.

Jeśli twoje dziecko jest wcześniakiem, wymaga stałej kontroli lekarskiej i dokładnej obserwacji. Pomiary można wykonywać codziennie.

Zobacz także:Noworodek – jak zachowuje się dziecko w pierwszych tygodniach życia?Wyprawka dla noworodka - co powinno się w niej znaleźć?

18-24 KWIETNIA
szaleństwo zakupów
-20% na markowe obuwie i akcesoria!
-20% na markowe obuwie i akcesoria!
Specjalnie dla Was przygotowal... więcej»
Kod rabatowy:ZAKUPY
Zobacz
+
-20% na markowe obuwie i akcesoria!
Online
Stacjonarnie
Specjalnie dla Was przygotowaliśmy niespodziankę w postaci 20% rabatu! Promocja obejmuje cały asortyment z wyłączaniem przecenionych produktów. Niektóre marki mogą być wyłączone a akcji rabatowej. Oferta dostępna na butsklep.pl i w naszym sklepie stacjonarnym. Szczegóły u sprzedawcy i na stronie.
Oferta ważna:18 - 24.04.2024
Kod rabatowy:ZAKUPY
Zobacz
-20% przy zakupach za min. 100 zł
-20% przy zakupach za min. 100 zł
Rabat 20% dla wszystkich klien... więcej»
Kod rabatowy:SZALENSTWO20
Zobacz
+
-20% przy zakupach za min. 100 zł
Online
Stacjonarnie

Rabat 20% dla wszystkich klientów przy zakupach za min. 100 zł. Oferta obowiązuje w sklepach stacjonarnych oraz na www.tezenis.com, nie łączy się z innymi promocjami. Szczegóły w sklepach i na stronie.

Oferta ważna:18 - 24.04.2024
Kod rabatowy:SZALENSTWO20
Zobacz
Twoja ulubiona biżuteria teraz -20%
Twoja ulubiona biżuteria teraz -20%
Skorzystaj z rabatu i kup wyją... więcej»
Kod rabatowy:SZALENSTWO
Zobacz
+
Twoja ulubiona biżuteria teraz -20%
Online
Stacjonarnie

Skorzystaj z rabatu i kup wyjątkową biżuterię w doskonałej cenie. Z hasłem “SZALENSTWO” -20% na autorskie wyroby ze srebra i srebra złoconego oraz apaszki. Promocja obowiązuje na www.umiar.pl (wpisz kod podczas finalizacji zakupów), a także w butiku stacjonarnym marki na warszawskiej Saskiej Kępie. Szczegóły w butiku i na stronie.  

Najniższa cena apaszki ze zdjęcia z 30 dni przed obniżką - 455 zł.  

Cena produktu po zastosowaniu rabatu – 364 zł 

Najniższa cena kolczyków ze zdjęcia z 30 dni przed obniżką - 885 zł 

Cena produktu po zastosowaniu rabatu - 708 zł

Oferta ważna:18 - 24.04.2024
Kod rabatowy:SZALENSTWO
Zobacz
Rabat przy zakupie min. 2 produktów
Rabat przy zakupie min. 2 produktów
Przy zakupie min. 2 produktów,... więcej»
Kod rabatowy:sloggi24
Zobacz
+
Rabat przy zakupie min. 2 produktów
Online
Stacjonarnie

Przy zakupie min. 2 produktów, -50% na drugi tańszy produkt. Rabat obejmuje wybrany asortyment dostępny we wszystkich salonach Triumph, outletach, wybranych sklepach partnerskich i na pl.sloggi.com. Oferta nie łączy się z innymi promocjami. Szczegóły na stronie Partnera.

Oferta ważna:18 - 24.04.2024
Kod rabatowy:sloggi24
Zobacz
Tylko teraz! -30% na nową kolekcję
Tylko teraz! -30% na nową kolekcję
Skorzystaj z promocji -30% na... więcej»
Kod rabatowy:ZAKUPY2024
Zobacz
+
Tylko teraz! -30% na nową kolekcję
Online
Stacjonarnie

Skorzystaj z promocji -30% na nową kolekcję przy zakupie minimum 2 sztuk w salonach i na www.esotiq.com. Promocja nie dotyczy produktów bazowych i kosmetyków. Szczegóły u sprzedawcy i na stronie.

Oferta ważna:18 - 24.04.2024
Kod rabatowy:ZAKUPY2024
Zobacz
Rabat 25%
Rabat 25%
Rabat na kolekcję SS24 Guess o... więcej»
Kod rabatowy:SZALENSTWO24
Zobacz
+
Rabat 25%
Online
Stacjonarnie

Rabat na kolekcję SS24 Guess oraz Marciano by Guess, z wyłączeniem kolekcji kapsułowych i carryovers. Dostępny w sklepach stacjonarnych oraz online na www.guess.eu/pl. Nie dotyczy outletów.

Oferta ważna:18 - 24.04.2024
Kod rabatowy:SZALENSTWO24
Zobacz
REKLAMA