Dlaczego warto uprawiać sport?

Aktywność fizyczna jest jednym z najważniejszych elementów prozdrowotnego stylu życia. Już od ponad pół wieku lekarze sportowi, fizjolodzy i kardiolodzy próbują uświadamiać nam jak wielką rolę odgrywa profilaktyka ruchowa w umacnianiu zdrowia , kondycji psychicznej, kształtowaniu sprawności i wydolności oraz zapobieganiu wielu chorobom metabolicznym.
/ 27.12.2007 23:45
Aktywność fizyczna jest jednym z najważniejszych elementów prozdrowotnego stylu życia. Już od ponad pół wieku lekarze sportowi, fizjolodzy i kardiolodzy próbują uświadamiać nam jak wielką rolę odgrywa profilaktyka ruchowa w umacnianiu zdrowia , kondycji psychicznej, kształtowaniu sprawności i wydolności oraz zapobieganiu wielu chorobom metabolicznym.

Niestety, dynamiczny rozwój cywilizacji silnie przeobraził zewnętrzne warunki naszego życia sprzyjając eliminacji pracy fizycznej i ogólnej bezczynności ruchowej. W krajach rozwiniętych coraz trudniej znaleĽć ludzi wykonujących bardziej intensywną pracę mięśniową. Zmienił się ponadto styl spędzania wolnego czasu, który niestety coraz mniej sprzyja uprawianiu sportu i fizycznej rekreacji. Według badań szacuje się, że zaledwie 30% dzieci i młodzieży, oraz 10% dorosłych uprawia wysiłek fizyczny odpowiadający podstawowym potrzebom fizjologicznym organizmu. Obecnie nasz kraj zaliczany jest do najmniej ruchliwych społeczeństw w Europie. Na przykład modny na zachodzie jogging (czyli codzienny, umiarkowany bieg w terenie), w Polsce uprawia: 1-4% 25 -latków, 0,6-3,8% 35-latków oraz 0,5 -2% 50-latków. Krzywa zainteresowania aktywnością fizyczną wyraźnie maleje wraz z wiekiem, co w efekcie prowadzi do hipokinezji - czyli braku zaspokajania fizjologicznych potrzeb ruchowych człowieka, z wszystkim zdrowotnymi skutkami tego zjawiska.

Pod ogólnym pojęciem aktywności fizycznej należy rozumieć różne formy ruchu: wysiłki zorganizowane ( sportowe zajęcia grupowe, wycieczki turystyczne, lekcje wychowania fizycznego), wysiłki spontaniczne ( najczęściej nieregularne, związane z chwilową zabawą czy rozrywką) oraz wysiłki związane z pracą zawodową i hobbystyczną ( praca na działce, czynności domowe i zawodowe). Niewątpliwie największe znaczenie dla promocji zdrowia mają zajęcia sportowe zorganizowane, gdyż nie tylko cechują się najwyższą skutecznością w zakresie poprawy zdrowia fizycznego, ale także oddziałują na płaszczyznę psychiczną (odczuwanie przyjemności z ruchu, kształtowanie samodyscypliny, czerpanie radości z pracy twórczej nad własnym ciałem i umysłem) oraz społeczną (przeciwdziałanie nudzie, umacnianie więzów rodzinnych i koleżeńskich).

Literatura naukowa na przestrzeni ostatnich dziesięcioleci przedstawiła bardzo obszerny materiał poświęcony potreningowych zamianom w funkcjach i strukturach ludzkiego organizmu. Systematyczna aktywność fizyczna nie tylko wpływa stymulująco na prawidłowy wzrost i rozwój w okresie dzieciństwa i młodości ale także zapewnia utrzymanie zdrowia i kondycji w wieku dorosłym, spowalnia proces starzenia oraz łagodzi dolegliwości wieku starszego. Szczególnie wiele uwagi poświęca się roli aktywności fizycznej w kształtowaniu kondycji układu sercowo-naczyniowego, sprawności wykorzystywania tlenu, oraz usprawnieniu mechanizmów odpornościowych. Serce pobudzane do częstego wysiłku jest zmuszone dostosowywać się do zwiększonych wymagań, co objawia się jego rozrostem i zwiększoną zdolnością do pompowania krwi. W niektórych przypadkach wydajność pracy serca wzrasta nawet dwukrotnie w stosunku do okresu przed rozpoczęciem treningów. W efekcie, człowiek ma większe poczucie komfortu, szybko się nie męczy i jest w stanie w każdej chwili podjąć i znieść nieoczekiwany wysiłek. Poddawany ćwiczeniom fizycznym organizm doskonali funkcjonowanie wątroby, gruczołów dokrewnych, gospodarkę hormonalną i enzymatyczną. Systematyczna aktywność sprzyja redukcji tkanki tłuszczowej, zabezpiecza przed spadkiem masy i siły mięśniowej, zmniejsza sztywność stawów, usprawnia zakres ruchów oraz chroni układ kostny przed demineralizacją i zrzeszotnieniem tkanek (osteoporozą). Należy mieć na uwadze, że osoby aktywne fizycznie także chętniej przestrzegają innych zachowań prozdrowotnych, jak: racjonalny sposób żywienia, rezygnacja z nałogów, dbanie o właściwy cykl pracy i wypoczynku, itp. Nic wiec dziwnego, że wzajemne łączenie aktywności fizycznej z właściwą dietą i wypoczynkiem jest jednym z najważniejszych czynników zapewniających witalność, sprawność i zdrowie na długie lata życia.