Polki.pl
kom. (35)

Umowa dożywocia

Szczególnie wśród starszych ludzi istnieje chęć rozdzielenia swojego majątku za życia. Nie chcieliby jednak sami pozostać na lodzie – licząc jedynie na dobrą wolę obdarowanych osób. Jak więc przenieść własność nieruchomości, a przy tym zagwarantować sobie dostatecznie dużo praw, aby godnie dożyć swoich lat? Takim rozwiązaniem może być umowa ustanawiająca prawo dożywocia.

umowaUmowa o dożywocie jest szczególnym rodzajem umowy przenoszącej własność nieruchomości, która zawiera również elementy ograniczonego prawa rzeczowego – służebności. Umowa dożywocia dotycząca konkretnej nieruchomości musi być zawarta, pod rygorem nieważności w formie aktu notarialnego.

Przez umowę o dożywocie właściciel nieruchomości zobowiązuje się przenieść jej własność na nabywcę, nabywca zaś zobowiązuje się zapewnić zbywcy lub osobie mu bliskiej, lub też zbywcy i osobie bliskiej dożywotnie utrzymanie.

Zbywcą nieruchomości na podstawie umowy dożywocia może być tylko osoba fizyczna. Przedmiotem zbycia (przeniesienia własności) w drodze umowy dożywocia może być każda nieruchomość, a więc nie tylko część powierzchni ziemi, ale także budynek lub lokal stanowiący odrębny od gruntu przedmiot własności (art. 46 § 1). Przedmiotem zbycia w tej drodze może być nie tylko cała nieruchomość, ale również udział we współwłasności nieruchomości (tak też SN w wyroku z dnia 30 marca 1998 r., III CKN 219/98, nie publ.).

Treść służebności dożywocia powinna wynikać z zawartej umowy. Art. 908 kc stanowi bowiem, że jedynie w braku odmiennych postanowień umowy nabywca powinien zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie, a w szczególności przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym.
W praktyce pojawia się często problem czy dożywotnik ma ponosić sam koszty związane z innymi mediami (telefon, telewizja, woda itp.). W orzecznictwie panuje zgodny pogląd, że utrzymania zbywcy i ewentualnie jego bliskich powinno sięgać tak daleko, by nie musiały one poszukiwać środków utrzymania dodatkowo gdzie indziej. Umowa powinna dokładnie określać rodzaj i wielkość świadczeń, a w miarę możliwości także regulować zakres zmian - w razie wygaśnięcia prawa dożywocia w stosunku do jednego z dożywotników.

Warto również dodać, że za osobę bliską uważa się nie tylko krewnego czy też powinowatego w rozumieniu przepisów kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, ale również osobę, z którą zbywca pozostaje w ścisłych stosunkach osobistych mających trwały charakter (np. konkubinat).

umowa dożywociaPrawo dożywocia jest ściśle związane z osobą dożywotnika – dlatego też nie może być zbywane. Prawo dopuszcza jednak zmianę treści służebności dożywocia lub rozwiązanie służebności w zamian za rentę. Art. 913 § 1 przewiduje możliwość dokonania w drodze orzeczenia sądowego zamiany uprawnień objętych prawem dożywocia tylko wówczas, gdy między dożywotnikiem a zobowiązanym wytworzą się takie stosunki, że nie można wymagać, by osoby te pozostawały nadal w bezpośredniej ze sobą styczności. Z żądaniem zamiany świadczeń objętych treścią prawa dożywocia na dożywotnią rentę może wystąpić każda ze stron umowy. Samo niewywiązywanie się nabywcy nieruchomości z obowiązku świadczenia na rzecz dożywotnika nie stanowi podstawy do zamiany dożywocia na rentę. Nie oznacza ono bowiem, że doszło do sytuacji uniemożliwiającej stronom pozostawanie ze sobą w bezpośredniej styczności. Stwarza ono natomiast warunki do wytoczenia powództwa o zasądzenie umówionych świadczeń.

Natomiast zasadniczą przesłanką rozwiązania umowy dożywocia jest, podobnie jak przy żądaniu zamiany świadczeń objętych prawem dożywocia na rentę, niewłaściwy układ stosunków, uniemożliwiający bezpośrednią styczność stron. Art. 913 § 2 zawiera jedynie dodatkowe zastrzeżenie, że rozwiązanie umowy może nastąpić tylko w wypadkach wyjątkowych. Ocena, czy zachodzi wyjątkowość przewidziana w tym przepisie, należeć będzie zawsze do sądu rozpoznającego sprawę o rozwiązanie dożywocia, który musi każdorazowo brać pod uwagę interesy obu stron, w tym także interesy ekonomiczne.

Po rozwiązaniu umowy dożywocia zobowiązany (nabywca) może dochodzić od dożywotnika zwrotu nakładów poczynionych na nieruchomość w czasie, gdy był jej właścicielem - jako zwrotu korzyści. Natomiast dożywotnikowi nie przysługuje ani roszczenie o wynagrodzenie za korzystanie przez nabywcę z nieruchomości w tym czasie, ani też roszczenie o zwrot pożytków.
Oceń3.57 / 28

Podobne w temacie Prawo cywilne

Skomentuj Umowa dożywocia

Gość
Gość We-Dwoje.pl
Sobota | 17 Maj 14, 14:36
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaZwłaszcza ,że są dwa domy w jednym gospodarstwie i 15 h ziemi.
Gość We-Dwoje.pl
Sobota | 17 Maj 14, 14:33
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaA co z resztą rodzeństwa jak rodzice jednemu z trojga dzieci dali taki zapis.Mają się wynieść pod most?
ediiii
Wtorek | 22 Sty 13, 19:32
0    nie oceniono 0
ediiii
ubezpieczenieHej mam pytanko....Jak moj dziadek przepisal mi ubezpieczenie pzu,ktore wczesnie bylo na jego corke to czy teraz ta corka moze mi je odebrac w razie smierci mojego dziadka???dzieki z gory...
Gość We-Dwoje.pl
Środa | 9 Sty 13, 17:54
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaZapisałam córce w darowiźnie pół domu w 2007 roku. Na drugą połowę dałam testament. Córka mieszka w Australii. Przyjechała wymuszając na mnie 2 połowę
w 2010. Wpisałam sobie dożywotnie użytkowanie w tej połowie. Nie ponosi żadnych kosztów, jej lokatorzy korzystali z gazu prądu wody a nie chce teraz zaplacic. Co robić?
Gość We-Dwoje.pl
Poniedziałek | 19 Mar 12, 20:07
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaWitam! Chciałabym się Państwa poradzić. Moja babcia od zawsze mieszkała w domku, w którym miała zapisane dożywocie. Właściciele to de facto obcy ludzie, a stan domu był tragiczny,ale babcia mieszkała tam całe zycie i nie było mowy o tym, aby ją stamtąd zabrać. Dopiero 1,5 roku temu ze wzgledu na stan zdrowia zgodziła sie zamieszkać u corki....więcej »
Gość We-Dwoje.pl
Sobota | 15 Paź 11, 11:41
0    oceniono 4 razy
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaMój brat za przepisany majątek miał dochować matkę. Umarł wcześniej niż matka. Majątek cały po nim dziedziczą dzieci ponieważ był rozwiedziony. Czy dzieci jego ( a wnuki mojej matki) maja obowiązek dochowania babci? Matka moja nie chce żeby wnuki ja dochowywały gdyż nie zapewnia jej opieki ponieważ nie mieszkają z nią i pracują w...więcej »
Gość We-Dwoje.pl
Piątek | 5 Sie 11, 18:56
+8    oceniono 16 razy
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaUmowa dożywocia! mam pytanie, czy osoba obdarowana takimi przywiejemi może oddać osobę obdarowującą w domu opieki?
Gość We-Dwoje.pl
Wtorek | 19 Lis 13, 22:55
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaZ tego co wiem nie. Każdy chciałby dostać np mieszkanie a później pozbyć się "problemu"
toma28
Poniedziałek | 16 Maj 11, 10:33
0    nie oceniono 0
toma28
Re: Umowa dożywociaMam pytanie .Czy po śmierci dożywotników można unieważnić taką umowę?
paolcia1908
Poniedziałek | 13 Gru 10, 19:35
0    nie oceniono 0
paolcia1908
Re: Umowa dożywociamam pytanie:) rodzice męża 14 lat temu przepisali na niego gospodarstwo dom itd... mają zapisane 2 pokoje kuchnię łazienkę garaż dozywotnio, rachunki przychodzą na męża, opłaca podatki ubezpieczenia ... jak wygląda sytuacja prawna w momencie gdybyśmy się wybudowali i poszli na takie prawdziwe swoje, bo jak na razie to słyszymy że dopoki żyją to...
Tragedia
Wtorek | 26 Paź 10, 23:01
0    nie oceniono 0
Tragedia
Re: Umowa dożywociaMam podobny problem kupiłem mieszkanie w zamian za opieke i rehabilitacje kobieta 90 letni wymieniła zamki i mnie nie wpuszcza a ja mam je płacić b sobie opiekunke znalazła i rehabilitantke , podała do sądu mnie ,jesteśmy załamani żona poroniła dziecko,nie staź nas na adwokata ,a ona ma najlepszego w mieście, którego my musimy zapłacić...
111111
Niedziela | 31 Paź 10, 12:11
0    oceniono 2 razy
111111
Re: Umowa dożywociaSerdecznie współczuję, bo wiem co czujecie. Wg mnie umowa dożywocia powinna zmienić nazwę na umowę wyzysku!! tak by już nikt się nie nabrał.
Gość We-Dwoje.pl
Czwartek | 30 Cze 11, 12:39
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaBoże współczuję!!!cóż więcej mogę napisać,życzę szybkiego rozwiązania problemu,chciałam jeszcze dodać,iż rozumiem,ponieważ sama znalazłam się w podobnej sytuacjii i wiem co przeżywacie:(smutna ta rzeczywistość!
111111
Poniedziałek | 18 Paź 10, 22:39
+2    oceniono 2 razy
111111
Re: Umowa dożywocia3 m-ce temu zawarliśmy umowę dożywocia z obcymi nam ludźmi, którzy rozpaczliwie poszukiwali kogoś do gotowania sprzątania, prania, zakupów i zawiezienia do lekarza. W zamian otrzymaliśmy dwie nieruchomości. Wykarmiliśmy ich, zrobiliśmy remont domu oni odzyskali siły i teraz, podburzani przez swą rodzinę (która wcześniej się nimi nie...więcej »
Gość We-Dwoje.pl
Wtorek | 20 Gru 11, 21:49
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaja mam taki sam problem tylko ja ide do sadu bo mam rachunki za pomoc faktury itd i nie jest takie proste by cofnieto umowe dozywocia
Gość We-Dwoje.pl
Wtorek | 20 Gru 11, 21:49
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaja mam taki sam problem tylko ja ide do sadu bo mam rachunki za pomoc faktury itd i nie jest takie proste by cofnieto umowe dozywocia
selena77
Piątek | 24 Wrz 10, 11:50
0    nie oceniono 0
selena77
Re: Umowa dożywociamoja mama w zamian za dozywocie chce mi zapisac caly majatek ale siostra nie zgadza sie,boje sie ze chce dochodzic zachowku,co robic? jeszcze jedno pytanie jak brzmi tresc art.1051 KC.
gość w temacie
Piątek | 24 Wrz 10, 17:19
0    nie oceniono 0
gość w temacie
Re: Umowa dożywociaCałe piękno umowy dożywocia polega na tym że jest formą umowy kupna-sprzedaży i NIE MA OD NIEJ ZACHOWKU :) Więc szanowna [zwykle wyrodna] rodzinka nic nie ugryzie czytaj nie dostanie od Ciebie zachowku.
mysz
Czwartek | 15 Lis 12, 08:35
0    nie oceniono 0
mysz
Re: Umowa dożywociaja tez mam odpisane na dozywocie i przyjelam to z majatku odrebnego i ze swego majatku odrebnego ustanawiam na rzecz swoich rodzicow słuzebnosc mieszkania,czyli dozywotniego kozystania z kuchni i pokoju.akt jest tylko na mnie,a bylam w zwiazku malzenskim.teraz jestem po rozwodzie,a moj byly Chce polowe mojego majatku!wola rodzicow byla jasna...
Gość We-Dwoje.pl
Czwartek | 14 Mar 13, 13:48
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaumowa dożywocia
Gość We-Dwoje.pl
Wtorek | 29 Lip 14, 17:58
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaJezeli twoja mama chce przepisac tylko na ciebie to nie ma problemu.Idziecie do notariusz u notariusza zapisujecie dodatkowo,ze zachowek sie nie nalezy dla drugiej corki.
Gość We-Dwoje.pl
Niedziela | 4 Lip 10, 14:46
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaMój mąż z zamian za rentę rodziców z KRUS-u dostał całą gospodarkę wraz z domem jako zapis o dożywociu - miał wtedy tylko 18 lat. Niestety teraz cała ta gospodarka przynosi nam więcej szkód niż pożytku a w dodatku teściowa robi wszystko żeby rozbić nasze małżeństwo. Jest tam ok 4ha pola, które ona jako człowiek ponad 70 letni nadal chce...więcej »
Gość We-Dwoje.pl
Poniedziałek | 19 Lip 10, 09:53
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywocianiech mąż może złoży oświadczenie w sądzie i u notariusza że zrzeka się całkowicie praw do ziemi musi w końcu wybrać żona i praca czy matka
Gość We-Dwoje.pl
Środa | 12 Paź 11, 09:47
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociana pewno sie nie zrzeknie bo nie jest glupi... ziemia ma swoja wartosc :) a skoro ma dziecko, ktore kiedys dorosnie to to dziecko bedzie mialo dobry start bogaty posag... poza tym wielu ludzi ucieka z miast - buduja sie na wsiach.... :)
gość w temacie
Piątek | 24 Wrz 10, 17:28
0    nie oceniono 0
gość w temacie
Re: Umowa dożywociaNiech mąż zacznie dokumentować wydatki na tą nieruchomość. Najlepiej niech zrobi jakiś remoncik i odpowiednio wysoką fakturę otrzyma od firmy budowlanej itp itd. [czy muszę dalej sugerować ? ;) ]
Jest właścicielem w końcu więc logiczne że remontuje i inwestuje. A może ma już jakieś rachunki, dokumenty ? Im więcej tym lepiej.
Jak "mamuśka"...więcej »
Gość We-Dwoje.pl
Środa | 12 Paź 11, 09:40
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociano jasne.... :) ja powiem szczerze sama jestem w sytuacji gdzie mama jest wlascicielem nieruchomosci a my jako dzieci (4 osoby) mamy sluzebnosc osobista i dogadywalismy sie jako rodzenstwo dosc sensownie do momentu az jeden z moich braci znalazl sobie pania do zycia... ktora odkad sie pojawila to zdrowo miesza w rodzinie - zdrowo... dziewczyna...więcej »
Gość We-Dwoje.pl
Poniedziałek | 14 Cze 10, 21:42
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaCzy umowa dożywocia przechodzi w razie śmierci nabywcy? Czyli jak np brat mojego ojca dostał całe gospodarstwo, ale ustanowił służebność osobistą na swoich rodziców w postaci 2 pokoi i działki. Brat zmarł i wszystko odziedziczyły jego dzieci, które nie opiekują się dziadkiem, nie płacą za nic (podatki itd-gdyż nie pracują). Proszę o...
Gość We-Dwoje.pl
Środa | 12 Maj 10, 12:39
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaa czy mieszkanie zapisane dożywotnio można jeszcze komuś innemu odpisać?
Gość We-Dwoje.pl
Środa | 12 Maj 10, 12:38
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaa czy mieszkanie zapisane dożywotnio można jeszcze komuś innemu odpisać?
gusia29_79
Poniedziałek | 10 Maj 10, 16:30
0    nie oceniono 0
gusia29_79
Re: Umowa dożywociaMężowi i mnie teściowie zapisali dom w zamian za dożywocie.Ale w tym domu mieszka dwóch braci którzy są niemeldowani ,trzeci brat oraz siostra męza.Przed zapisem stosunki były dobre,po zapisie czyli pół roku zmieniło się tragedia Stwarzają problemy nie da się mieszkać,prawdopodobnie odwołają swój zapis.Może mi ktoś doradzi czy jesli jestem tam...więcej »
Gość We-Dwoje.pl
Sobota | 9 Maj 09, 12:29
0    nie oceniono 0
Gość We-Dwoje.pl
Re: Umowa dożywociaCzyli reasumując, jeśli coś otrzymałem, zostało mi darowane, a darczyńca życzył sobie dożywotnie utrzymanie i możliwość mieszkania (w tym mieszkaniu), a po 30 latach chcemy się wyprowadzić i zamieszkać w zgodzie w innym miejscu, to nieruchomości nie możemy sprzedać, darczyńcy muszą umrzeć. Innym rozwiązaniem jest pokłócić się i sprawę skierować...więcej »
Natalia S.
Czwartek | 4 Mar 10, 02:10
0    nie oceniono 0
Natalia S.
Re: Re: Umowa dożywociaUmowa dożywocia nie jest darowizną! Nabywca w zamian za otrzymanie nieruchomości na własność przyjmuje obowiązek utrzymania dożywotnika. I jako właściciel nieruchomosci ponosi wszystkie wydatki związane z jej użytkowaniem.
Darowizna ze służebnością jest zupełnie inna: obdarowany nie ma obowiązku utrzymania darczyńcy, darczyńca sam też pokrywa...więcej »
magdulina
Sobota | 3 Sty 09, 23:28
0    nie oceniono 0
magdulina
Re: Umowa dożywociamam przepisaną gospodarkę (z dożywociem mama i siostra), boję się pewnej rzeczy- moja mama jest niepoczytalna, bierze kredyt za kredytem, z kazdego źródła z jakiego może. w tej chwili nie jest w stanie spłacac swoich długów.Moje pytanie brzmi: Czy ja przez taką głupotę mogę stracić gospodarkę (mieszkanie)?
Natalia S.
Czwartek | 4 Mar 10, 02:18
0    nie oceniono 0
Natalia S.
Re: Re: Umowa dożywociaZadłużenie kredytowe to zupełnie inna sprawa.
Po pierwsze, jeżeli zbycie nieruchomości (w każdy sposób) nastąpiło PO POWSTANIU zadłużenia, są podstawy do uznania aktu notarialnego przenoszącego własność nieruchomości za nieważny, zaś kredytodawcom będzie przysługiwała skarga pauliańska.
Po drugie, jeżeli pierw sporzadzono umowę darowizny ze...więcej »
jedrula
Wtorek | 12 Sie 08, 18:29
-1    oceniono 1 raz
jedrula
Re: Umowa dożywociaCzy dom z działka moge podzielic na pół i na dozywocie.
Napisz komentarz i dołącz do dyskusji

Podobne do Umowa dożywocia

Zobacz
ostatnie wydanie tygodnika

Wysłanie formularza jest jednoznaczne z akceptacją Regulaminu portalu We-Dwoje Polki.pl