kobieta karmiąca piersią fot. Adobe Stock

Woda dla matek karmiących i kobiet w ciąży – jak wpływa na ich zdrowie i samopoczucie?

Ciąża i karmienie piersią to szczególny czas w życiu kobiety. Należy wtedy zadbać o jak najlepszą dietę, efektywny wypoczynek, ale też o optymalne nawodnienie organizmu matki.
kobieta karmiąca piersią fot. Adobe Stock

 Każdy dorosły człowiek potrzebuje około 2-2,5 litra płynów każdego dnia. Kobiety w ciąży potrzebują jej o 300 ml, a matki karmiące nawet o 700 ml więcej. Część tego zapotrzebowania – ok. 20% pokryje bogata w wodę żywność – owoce, warzywa, zupy – ale resztę należy wypić w postaci płynów. Naturalnie większość tego, co pijemy, powinna stanowić woda, która jest absolutnie najkorzystniejszym wyborem z perspektywy zarówno zdrowia mamy jak i prawidłowego rozwoju dziecka. Woda nie dostarcza kalorii ani żadnych dodatków, których spożycie powinno być ograniczane w tak szczególnym okresie jak ciąża i karmienie piersią. Badania potwierdzają jej wyższość nad słodkimi napojami w szczególności w kontekście zapobiegania nadwadze i otyłości czy chorobom układu sercowo-naczyniowego. Tak więc spożycie wody w miejsce napojów słodzonych może pomóc utrzymać w ryzach masę ciała w czasie ciąży, jak również ułatwić powrót do formy już po porodzie. 

Dlaczego odpowiednie nawodnienie jest tak ważne dla przyszłych mam?

  • Zapłodniona komórka jajowa w aż 90% składa się z wody. Ta ilość zmniejsza się stopniowo z czasem trwania ciąży. Organizm noworodka zawiera jej ok. 75%.
  • Organizm kobiety składa się z wody w 55−60%, natomiast w czasie ciąży ta ilość się zwiększa, ze względu na rozwijające się maleństwo. W starszym wieku całkowita objętość wody w organizmie jest niższa o 15−20% w porównaniu z obserwowaną u młodych kobiet[1]
  • Już 2−3-procentowy niedobór wody może niekorzystnie wpływać na objętość i gęstość osocza, zaburzać procesy pamięci krótkoterminowej, obniżać koncentrację, wydłużać czas reakcji na bodźce, odpowiadać za uczucie znużenia i zmęczenia, bóle głowy, osłabienie apetytu oraz zaburza procesy warunkujące utrzymanie stałej temperatury ciała.[2]
  • Zgłaszane często dolegliwości I trymestru ciąży − nudności i wymioty, zaparcia czy suchość skóry − mogą zostać znacznie ograniczone dzięki prawidłowemu nawodnieniu. [2]
  • Przewlekłe odwodnienie może zwiększać ryzyko infekcji, zwłaszcza dróg moczowych. Zależą one między innymi od ilości i jakości wypijanych przez przyszłą mamę płynów  i nieleczone mogą prowadzić do bardzo poważnych konsekwencji (odmiedniczkowego zapalenia nerek kobiety w ciąży, wewnątrzmacicznego zahamowania wzrostu płodu, infekcji wewnątrzmacicznej, zapalenia błon płodowych, porodu przedwczesnego, niskiej masy urodzeniowej czy zakażenia połogowego). Przy zwiększonym spożyciu wody notuje się mniej przypadków i nawrotów tej poważnej dolegliwości. [2]  
  • Niedostateczne nawodnienie może być też przyczyną odkładania się kryształów w moczu i rozwoju kamicy układu moczowego kobiety w ciąży z podobnymi konsekwencjami, jak w przypadku infekcji układu moczowego. [2]  
  • Karmiąca piersią mama wytwarza średnio 750 ml mleka dziennie, w związku z tym jej zapotrzebowanie na wodę wzrasta o średnio 700 ml. [2]
  • Zwiększenie spożycia wody może zmniejszyć skutki permanentnego bólu głowy [2].

Ta garść danych pozwala zrozumieć, dlaczego zapotrzebowanie na płyny kobiet w ciąży i młodych matek jest większe niż w przypadku pozostałych dorosłych osób. Może się ono jeszcze zwiększać podczas letnich upałów i przy zwiększonym wysiłku fizycznym. Przyszłe i młode matki powinny szczególnie pilnować bilansu spożywanych płynów i dla dobra dziecka pić regularnie, małymi łykami przez cały dzień, także wtedy, gdy nie odczuwają wyraźnego pragnienia.

 

Trzeba jednak pamiętać, że to, czym zaspokajamy pragnienie, nie jest bez znaczenia. Pierwszym wyborem w przypadku grup najwrażliwszych powinna być bezsprzecznie woda – czysta i bez cukru. Inne płyny, takie jak soki czy herbata i kawa, powinny pojawiać się w diecie młodych matek w ograniczonych ilościach. Te pierwsze zawierają niemałe ilości naturalnie występujących cukrów, które należy ograniczać w diecie, a te drugie – nawet niesłodzone- substancje, które mogą ograniczać wchłanianie korzystnych składników i działać pobudzająco, co nie jest wskazane dla zdrowia dziecka.

Czysta woda powinna stanowić co najmniej połowę spożywanych codziennie płynów. Jaka więc woda będzie najbardziej odpowiednia dla przyszłych matek i kobiet karmiących? Niezwykle istotne jest, by woda dla najwrażliwszych konsumentek, jakimi są kobiety w ciąży i matki karmiące, była jak najwyższej jakości. Zgodnie ze stanowiskami Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego i Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego odpowiednia jest woda źródlana oraz mineralna nisko lub średnio zmineralizowana. Wody wysoko zmineralizowane nie są polecane, ponieważ przy regularnym, codziennym spożyciu w większych ilościach mogą dostarczać organizmowi zbyt dużą ilość substancji, które mogą stać się potencjalnie niekorzystne dla zdrowia. Wodą polecaną kobietom w ciąży i matkom karmiącym jest spełniająca wysokie wymagania stawiane składnikom diety woda źródlana Żywiec Zdrój. Można ją pić każdego dnia ze względu na zbalansowaną, a więc bezpieczną dla organizmu ilość składników – tych potrzebnych, jak i potencjalnie niekorzystnych, takich jak azotany, azotyny, chlorki, fluorki, jodki, sód czy metale ciężkie.

Przeczytaj nasze pozostałe artykuły w cyklu i dowiedz się, jak przyzwyczaić dziecko do picia wody i dlaczego woda jest ważna dla naszego organizmu.

 

Artykuł powstał z udziałem marki Żywiec Zdrój

 

  1. Stanowisko Zespołu Ekspertów Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego dotyczące spożycia wody pitnej przez kobiety w okresie rozrodczym, ciężarne oraz karmiące piersią. Ginekol Pol 2009; 80: 538−547.
  2. Czajkowska M, Podsiadło B. Wpływ nawodnienia na nastrój i funkcję poznawcze w życiu kobiety w okresie rozrodczym, ciężarne oraz karmiące piersią, Forum Położnictwa i Ginekologii, ISSN 2084-011X, 2018, 38, 36-42