Gruźlica pozapłucna

Jaka jest istota choroby?

Pierwotne zakażenie gruźlicą może nastąpić przez układ oddechowy, drogą pokarmową albo poprzez skórę. Zmiany wtórne, powstałe na skutek uaktywnienia wcześniejszego zakażenia mogą dotyczyć wielu różnych narządów i układów, takich jak układ moczowo-płciowy, kości i stawy czy ośrodkowy układ nerwowy.

Jakie występują objawy?

Gruźlicy układu moczowo-płciowego towarzyszą często zaburzenia oddawania moczu, u kobiet także ból w miednicy. Gruźlica kostno-stawowa objawia się bólem i obrzękiem stawu. W przypadku zajęcia kręgosłupa istnieje ryzyko złamań kręgów, natomiast w sytuacji zaatakowania układu pokarmowego występują biegunki, ból brzucha, chudnięcie i wymioty. W kilka miesięcy po zakażeniu pierwotnym prątkiem gruźlicy może dojść do gruźliczego zakażenia opłucnej. Objawia się ono kaszlem, dusznością i bólem w klatce piersiowej.

Jakie badania należy wykonać, aby zdiagnozować chorobę?

Na etapie podejrzenia gruźlicy pozapłucnej należy wykonać podstawowe badania w kierunku gruźlicy płuc, czyli radiogram klatki piersiowej i badanie plwociny na obecność prątków gruźlicy. W gruźlicy pozapłucnej powinno się ponadto badać różne materiały w zależności od umiejscowienia procesu chorobowego: płyn z opłucnej, otrzewnej, worka osierdziowego, stawu, wycinki z tkanek pobranych podczas biopsji, szpik kostny, mocz, płyn mózgowo-rdzeniowy, a u chorych zakażonych HIV należy przeprowadzić posiewowe badania krwi. Czas oczekiwania na wynik posiewu wynosi od kilku dni jeżeli użyto podłoża płynnego, aż do kilku tygodni jeżeli hodowlę prowadzi się na podłożu stałym. Niekiedy w rozpoznaniu gruźlicy pozapłucnej konieczna jest biopsja. Miejsce biopsji zależy od lokalizacji zmian podejrzanych o gruźlicę. Najczęściej są to węzły chłonne i opłucna, rzadziej skóra, wątroba , osierdzie, otrzewna czy też jelito.

Jakie są metody leczenia?

Cele leczenia przeciwgruźliczego: 

  • szybkie zwalczenie prątków powodujących obecną chorobę,
  • zapobieganie lekooporności,
  • eliminacja prątków pozostających w organizmie w stanie latentnym (zapobieganie późniejszej reaktywacji zakażenia).

Podstawową metodą leczenia gruźlicy jest stosowanie leków przeciwgruźliczych, które jeśli rozpoczęte we wczesnej fazie choroby i prowadzone zgodnie ze zaleceniami doprowadza do wyleczenia w ok. 90% chorych.

 Ważne, aby przestrzegać głównych zasad ustanowionych do WHO:

  • stosowanie leczenia skojarzonego,
  • leczenie powinno być systematyczne i długotrwałe (6-9 miesięcy),
  • przyjmowanie określonych leków, w ściśle określonych dawkach, podawane w określonym rytmie.

Istnieją także inne metody leczenia:

  • kortykoterapia,
  • leczenie operacyjne (w wybranych przypadkach),
  • leczenie klimatyczne.

Do jakiego specjalisty należy się zgłosić?

W przypadku wystąpienia któregoś z objawów w pierwszej kolejności należy się skonsultować z lekarzem internistą lub w przypadku dzieci z pediatrą, który następnie skieruje nas do pulmonologa.

Na czym polega profilaktyka tej choroby?

Zapobieganie gruźlicy opiera się na przestrzeganiu prostych zasad higieny oraz przede wszystkim na szczepieniu przeciw gruźlicy (BCG), które jest obowiązkowe i można je ewentualnie powtarzać podczas okresowych kontroli. Należy pamiętać, że szczepionka przeciw gruźlicy nie powinna być stosowana u noworodków cierpiących na schorzenia o ciężkim przebiegu oraz na wszelkie choroby skóry. Nie należy szczepić także tych osób, u których występują wymioty i biegunka a także zaobserwowano zaburzenia ze strony narządów krążenia i oddychania.

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)