USG połówkowe fot. Adobe Stock

Najważniejsze badanie w ciąży: USG połówkowe

Dzięki niemu wiadomo, czy płód odpowiednio się rozwija, jakie są jego wymiary, budowa i… płeć. Kiedy należy wykonać USG połówkowe i co dokładnie wykrywa?
Marta Słupska / 08.08.2019 09:58
USG połówkowe fot. Adobe Stock

Jeśli jesteś w pierwszej połowie ciąży, wkrótce powinnaś poddać się USG połówkowemu. Co to za badanie i kiedy się je wykonuje?

Co to jest USG połówkowe?

Jest to badanie ultrasonograficzne, które wykonuje się w połowie ciąży – zazwyczaj pomiędzy 18. a 23. tygodniem ciąży. Stanowi przesiewowe badanie prenatalne i należy do badań obowiązkowych. Wykonuje się je przez powłoki brzuszne.

Badanie przeprowadzane jest głowicą przedbrzuszną. W algorytmie tego badanie jest również pomiar długości szyjki macicy, który przeprowadza się głowicą dopochwową. Tą samą głowicą przeprowadza się też ocenę stosunku dolnego bieguna płyty łożyska do ujścia wewnętrznego szyjki macicy
– dodaje lek. med. Andrzej Kałamacki – ginekolog-położnik, ekspert w dziedzinie badań prenatalnych z Intima Clinic.

USG połówkowe jest bezpieczne, bezinwazyjne i bezbolesne. Trwa zwykle 30-45 minut. Na badanie pacjentka powinna zgłosić się z pełnym pęcherzem. Lekarz obserwuje płód na ekranie komputera – na większości widok jest dwuwymiarowy (2D), ale w niektórych gabinetach można spotkać urządzenia 3D lub nawet 4D.

Badanie drugiego trymestru powinno być wykonywane przez osobę o odpowiednich kwalifikacjach. W naszym kraju jest to certyfikat wydawany przez Sekcję Ultrasonografii Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego (PTG). Specyficzna forma przeprowadzania badania może powodować pewne trudności u pacjentek z podwyższonym BMI. U nich takie badanie najlepiej wykonywać jest po 18 tygodniu ciąży
– mówi lek. med. Andrzej Kałamacki.

usg połówkowe

fot. Adobe Stock

Jak zmienia się wielkość płodu tydzień po tygodniu?

Co wykrywa USG połówkowe?

Jest to bardzo ważne badanie, ponieważ ocenia stan płodu, jego wielkość i to, czy rozwija się prawidłowo.

Każdorazowo badanie powinno zawierać określenie liczby płodów, ich wielkości oraz położenia, lokalizacji  łożyska i objętości płynu owodniowego. Następnie skupiamy się na detalicznej ocenie anatomii, oceniając dokładnie cały płód. Bierzemy również pod uwagę ocenę biometrii płodu, czyli wyliczamy orientacyjną masę płodu na podstawie wymiaru dwuciemieniowego główki płodu, jej obwodu, obwodu brzuszka płodu i długości kości udowej
– mówi lek. med. Andrzej Kałamacki.

USG połówkowe sprawdza więc u płodu:

  • masę, wielkość i płeć,
  • wymiary główki (w tym jej ciężar, kształt, ciągłość, gęstość mineralną),
  • obwód brzucha,
  • długość kości udowej,
  • twarz i szyję,
  • szkielet,
  • klatkę piersiową i jamę brzuszną wraz z narządami.

Biorąc pod uwagę ocenę anatomii płodu, oceniamy czaszkę, twarz, kręgosłup, klatkę piersiową, cztery jamy serca, drogi wypływu z prawej i lewej komory serca, a także położenie serca, żołądka, jelit, nerek, pęcherza moczowego, brzuszny przyczep pępowiny, liczbę naczyń pępowinowych oraz kończyny górne i dolne
– dodaje lek. med. Andrzej Kałamacki.

Dodatkowo badanie ocenia:

  • ilość płynu owodniowego,
  • ocenę łożyska,
  • przyczep pępowiny.

Na tym etapie ciąży jesteśmy w stanie stwierdzić potencjalną niewydolność szyjki macicy (kiedy jej długość jest poniżej 25 mm), jak również nieprawidłowość implantacji łożyska
– mówi lek. med. Andrzej Kałamacki.

Normy badania każdorazowo ocenia lekarz, który je wykonuje.

Dlaczego to badanie jest takie ważne?

USG połówkowe pozwala określić, czy płód rozwija się prawidłowo i czy nie ma wad wrodzonych, a także czy szyjka macicy nie rozwiera się przedwcześnie.

Jeśli zostaną wyryte nieprawidłowości w anatomii płodu, w zależności od przypadku można wdrożyć leczenie na etapie życia prenatalnego, zaplanować miejsce porodu lub też – w określonych sytuacjach – przerwać ciążę.

W trakcie badania możemy wykryć wady wrodzone płodu będące składową zarówno zespołów genetycznych, jak i izolowanych nieprawidłowości. Umożliwia to dalszą opiekę nad pacjentką w ośrodku III stopnia referencyjności, zaplanowanie miejsca porodu, postępowania tuż po porodzie, a w przypadkach niektórych wad tzw. postępowanie in utero, a więc zabezpieczenie wady w trakcie trwania ciąży. W skrajnych przypadkach, do 24 tygodnia ciąży istnieje możliwość jej przerwania
– dodaje lek. med. Andrzej Kałamacki.

Ile kosztuje USG połówkowe?

Z badania można skorzystać bezpłatnie w ramach opieki NFZ. Jeśli jednak zdecydujemy się wykonać badanie w prywatnym gabinecie, zazwyczaj zapłacimy:

  • ok. 200 zł za zwykłe USG w formacie 2D,
  • ok. 350 zł za USG w formacie 3D lub 4D.

Dowiedz się też:
Czy warto robić w ciąży badanie USG 3D lub 4D?
Jak często trzeba robić USG w ciąży?

Ekspert w dziedzinie badań prenatalnych.
Andrzej Kałamacki
Lek. med.
Andrzej Kałamacki
ginekolog-położnik
Ekspert w dziedzinie badań prenatalnych.

Swoją działalność zawodową skierował również na przywracanie pacjentkom prawidłowych funkcji ich miejsc intymnych po przebytych ciężkich porodach, dlatego zajmuje się zabiegami ginekologii estetycznej i plastycznej w krakowskiej Intima Clinic. Absolwent CMUJ w Krakowie. Młodszy asystent w Oddziale Położnictwa i Ginekologii z Onkologią Szpitala Miejskiego Specjalistycznego im. Gabriela Narutowicza w Krakowie. Członek Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego. W swojej codziennej pracy szczególna uwagę zwraca na proces samokształcenia oraz ciągłego pogłębiania wiedzy, czego wyrazem jest udział w licznych konferencjach, kursach i szkoleniach potwierdzonych wieloma certyfikatami.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (1)
/20.08.2019 00:13
Bardzo wazne tez sa badania prentalne, moim zdaniem powinny byc obowiazkowe. ja sama wykupowalam sobie takie pakiety w diagnostyce, chcialam byc pewna, ze z malenstwem wszystko jest w porzadku, a tam naprawde zadbali o komfort badania :)