hiperglikemia fot. Adobe Stock

Hiperglikemia - na czym polega? Poznaj objawy, przyczyny, leczenie

Hiperglikemia (przecukrzenie) to za wysoki poziom stężenia glukozy we krwi. Może być sygnałem ostrzegającym przed cukrzycą. U diabetyków hiperglikemia jest zwykle efektem źle leczonej cukrzycy.
Małgorzata Germak / 02.12.2019 11:43
hiperglikemia fot. Adobe Stock

W skrócie:

Co to jest hiperglikemia?

To wzrost stężenia glukozy we krwi przekraczający górne granice normy. Prawidłowe stężenie cukru u osób zdrowych na czczo wynosi 70-99 mg/dl. Hiperglikemię analizuję się dla dwóch przypadków:

  • hiperglikemia jako stan przedcukrzycowy - wtedy nieprawidłowa glikemia na czczo jest w przedziale 100-125 mg/dl oraz 140-199 mg/dl 2 godziny po posiłku;
  • hiperglikemia w cukrzycy - u chorych z typem 1 to stan, kiedy glukoza we krwi na czczo przekroczy poziom 110 mg/dl i 140 mg/dl 2 godziny po posiłku, u chorych z typem 2 będą to stężenia w przedziale 123-185 mg/dl.

Istnieje też hiperglikemia stresowa występująca u co 5. osoby krytycznie chorej. Przyjmuje się, że wtedy stężenie glukozy we krwi przekracza 200 mg/dl.

Czas trwania stanu hiperglikemii zależy od stanu zdrowia pacjenta, jego wieku i płci. Hiperglikemia jest stanem odwrotnym do hipoglikemii, czyli niedoboru cukru we krwi.

Do ostrych stanów hiperglikemicznych zalicza się cukrzycową kwasicę ketonową (CKK) i stan hiperglikemiczno-hipermolalny (SHH). Występowanie CKK dotyczy przede wszystkim osób z cukrzycą typu 1 i jest następstwem bezwzględnego niedoboru insuliny
– czytamy w pracy naukowców z Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.

Hiperglikemia - przyczyny

Hiperglikemia może być znakiem ostrzegawczym u osób z niezdiagnozowaną cukrzycą. Najczęściej jednak dotyczy osób chorych na cukrzycę i jest efektem jej niewłaściwego leczenia. Podstawowe przyczyny przecukrzenia:

  • niewłaściwie dobrana dawka insuliny,
  • przyjęcie złych leków,
  • pominięcie dawki leków,
  • infekcje i stany zapalne,
  • przyjmowanie niektórych leków, np. beta-blokery, leki moczopędne, ale też tabletki do ssania, syropy,
  • błędy dietetyczne - jedzenie produktów o za dużej zawartości cukru, zbyt duże posiłki,
  • brak aktywności fizycznej lub zbyt obciążający wysiłek,
  • stres.

Może się zdarzyć, że stan hiperglikemii będzie świadczył o insulinooporności. Tak dzieje się zwykle w przebiegu cukrzycy typu 2.

Objawy hiperglikemii

Na początku objawy mogą zostać nierozpoznane przez osobę chorującą na cukrzycę, bo rozwijają się stopniowo. Jednak gdy stężenie glukozy we krwi jest powyżej górnej granicy normy, pojawiają się objawy:

  • zwiększone pragnienie,
  • częste oddawanie moczu,
  • zmęczenie i senność,
  • bóle głowy i trudności z koncentracją,
  • chudnięcie,
  • niewyraźne widzenie,
  • częstsze infekcje.

Jeśli hiperglikemia nie będzie leczona, a stan zbyt wysokiego stężenia glukozy będzie się przedłużał, chory zauważy u siebie dodatkowo suchą, swędzącą skórę. U kobiet mogą pojawiać się infekcje pochwy, u mężczyzn zaburzenia erekcji. Poza tym zaawansowana hiperglikemia objawi się problemami żołądkowymi, wolnym gojeniem się ran, problemami z widzeniem, kwaśny zapach z ust.

U chorych z cukrzycą objawy hiperglikemii mogą się trochę różnić charakterem i nasileniem w zależności od tego, czy mamy do czynienia z cukrzycą typu 1 czy typu 2. Każde z powyższych dolegliwości należy skonsultować z lekarzem i nie bagatelizować.

Hiperglikemia - pierwsza pomoc

Liczy się czas i szybka reakcja, gdyż nieudzielenie pomocy może u chorego z hiperglikemią doprowadzić do poważnych zmian - uszkodzenia wzroku, niewydolności nerek, niewydolności krążenia, a nawet śpiączki cukrzycowej i śmierci.

Jeśli podejrzewasz, że u chorego na cukrzycę wystąpiła hiperglikemia (zaniepokoić powinna m.in. bełkotliwa mowa i trudności z równowagą), najpierw wezwij pomoc. Dzwoń po pogotowie bez względu na to, czy osoba straciła przytomność czy nie.

Jeśli chory jest przytomny i udzieli informacji o swojej chorobie (będziesz pewna, że to hiperglikemia), możesz podać mu wodę z solą - zatrzyma wodę w organizmie, ograniczy odwodnienie, zredukuje poziom glukozy. Do czasu przyjazdu pogotowia należy kontrolować tętno i oddech chorego.

Leczenie hiperglikemii

Celem w hiperglikemii jest wyrównanie cukrzycy (wyrównanie poziomu cukru we krwi). Osiąga się to kilkoma sposobami:

  • zażywanie leków przeciwcukrzycowych lub podawanie insuliny,
  • regularne jedzenie odpowiednich posiłków z zachowaniem ich wielkości i odstępów czasowych między nimi,
  • picie dużej ilości wody,
  • regularne monitorowanie poziomu glukozy we krwi,
  • regularna aktywność fizyczna.

Ostre stany hiperglikemiczne pozostają wyzwaniem dla diabetologii, gdyż stanowią bezpośrednie zagrożenie życia
– uważają naukowcy z Katedry i Kliniki Chorób Wewnętrznych i Diabetologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu.

Powikłania hiperglikemii

Jeśli stan podwyższonego stężenia cukru we krwi będzie się przedłużał, organizm narażony jest na niebezpieczne konsekwencje. Najpoważniejszą z nich jest kwasica ketonowa - organizm, w którym brakuje insuliny, szuka innych źródeł energii, spalając tłuszcze i tkankę mięśniową. Powstające ciałka ketonowe zakwaszają krew. Tak dochodzi do niebezpiecznego stanu kwasicy ketonowej.

Inne powikłania hiperglikemii:

  • uszkodzenia naczyń krwionośnych,
  • utrata wzroku,
  • niewydolność nerek,
  • uszkodzenia nerwów,
  • ryzyko udaru mózgu.

Więcej o cukrzycy i chorobach tarczycy:Cukrzyca: objawy wczesne i nietypowe [LISTA SYMPTOMÓW]Jaka dieta pomaga przy cukrzycy?Co warto wiedzieć o cukrzycy ciążowej?Stopa cukrzycowa: powikłanie cukrzycy. Przyczyny, objawy, leczenie

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)