Malinowy język i wysypka to typowe objawy szkarlatyny. Jak ją rozpoznać i leczyć?

Szkarlatyna w początkowej fazie bywa mylona z anginą. Najczęściej chorują na nią dzieci, ale może pojawić się też u dorosłych. Jej leczenie opiera się na podawaniu antybiotyków.
Marta Słupska / 3 miesiące temu
Malinowy język i wysypka to typowe objawy szkarlatyny. Jak ją rozpoznać i leczyć? fot. Adobe Stock

Szkarlatyna (płonica) zwykle rozwija się u dzieci, ale w sprzyjających warunkach może dotknąć również dorosłych. Objawy szkarlatyny przypominają anginę z wysypką: towarzyszy jej ból gardła, gorączka i drobne, czerwone kropeczki na skórze. Szkarlatyną można zarazić się drogą kropelkową. Leczenie polega na podaniu antybiotyków oraz leków zbijających gorączkę i łagodzących dolegliwości bólowe.

Spis treści:

Czy szkarlatyna jest zaraźliwa?

Tak, szkarlatyna to choroba zaraźliwa. Wywołuje ją paciorkowiec beta-hemolizujący grupy A (Streptococcus pyogenes – paciorkowiec ropny zaliczany do ziarniaków). Choroba jest najpowszechniejsza wiosną i w okresie jesienno-zimowym. Do zakażenia dochodzi zazwyczaj drogą powietrzno-kropelkową.

Okres wylęgania szkarlatyny trwa do 5 dni. Po tym czasie chory skarży się na gorączkę, bóle gardła, głowy. Wtedy łatwo pomylić ją z anginą. Z czasem jednak dochodzą inne objawy: wysypka, malinowy język, a na końcu łuszczenie się skóry.

Szkarlatyną zarażamy się od osoby, która jest nosicielem paciorkowca, choruje na zakażenie paciorkowcowe lub u której minęły objawy choroby zakaźnej. Zarażanie szkarlatyną bywa też nieświadome, gdy osoba zdrowa jest nosicielem bakterii.

Szkarlatyna u dzieci

Szkarlatyna rzadko pojawia się u niemowląt, najczęściej dotyczy dzieci w wieku przedszkolnym, może rozwinąć się również u dorosłych. Choroba wywoływana jest przez paciorkowce (bakterie). Do zarażenia dochodzi drogą kropelkową podczas kontaktu z chorym lub osobą będącą nosicielem infekcji.

Co ciekawe, szkarlatyną można zarazić się również od osoby chorej na anginę. To dlatego, że obie choroby wywoływane są przez ten sam gatunek bakterii (z tego samego powodu objawy szkarlatyny są podobne do tych towarzyszących anginie).

Szkarlatyna u dorosłych

Dorośli rzadziej chorują na szkarlatynę, może się to jednak zdarzyć. U nich choroba może objawiać się paciorkowcowym zapaleniem gardła. U dorosłych szkarlatynę trudniej jest zdiagnozować ze względu na to, że często nie występują wszystkie typowe objawy choroby. Dlatego bywa mylona z innymi schorzeniami, np. alergią. 

Jak rozpoznać objawy szkarlatyny? Wygląd języka i wysypka

Gdy dojdzie do infekcji, w ciągu kilku dni pojawiają się pierwsze objawy choroby: wysoka gorączka i silny ból gardła. Na tym etapie szkarlatynę łatwo pomylić np. ze wspomnianą wcześniej anginą lub zapaleniem gardła.

Charakterystyczna wysypka w szkarlatynie pojawia się w ciągu doby od zakażenia. Plamki są drobne, mają czerwony kolor i przypominają „ślady po ukłuciach szczotką". Początkowo pojawiają się na buzi i szyi, a następnie wysypka rozszerza się na całe ciało. Charakterystyczne jest pojawienie się tzw. trójkąta Fiłatowa (od nosa do kącików ust), w którego obrębie wysypka nie występuje.

W ciągu pierwszych dni choroby zmianie ulega wygląd migdałków i języka: pojawia się biały nalot, a po kilku dniach język nabiera malinowego koloru. Dodatkowo chorobie towarzyszą ból i obrzęk gardła oraz bóle mięśni.

Po 7-10 dniach wysypka znika, a skóra zaczyna się łuszczyć. Proces ten trwa nawet dwa tygodnie. Na początku skóra schodzi z twarzy, potem z tułowia, a na końcu – z dłoni i podeszw stóp.

Na czym polega leczenie szkarlatyny?

Leczenie szkarlatyny polega na stosowaniu antybiotykoterapii. Dodatkowo stosuje się leki obniżające gorączkę (np. zawierające ibuprofen lub paracetamol) oraz niwelujące ból gardła. Leczenie jest koniecznie, by nie doszło do powikłań.

Ważne, by antybiotyk brać tak długo, jak zaleci lekarz (zwykle terapia trwa 10 dni). Przerwanie jej w trakcie, nawet jeśli pacjent wydaje się być już zdrowy, może skutkować pojawieniem się powikłań.

W przypadku wyjątkowo uciążliwego, silnego bólu gardła, można wspomóc się dodatkowo dietą. Sprawdzą się tu np. zupy kremy (warto zadbać, by nie były gorące), koktajle czy zdrowe szejki.

Warto pamiętać, by chory nie wychodził z domu i przebywał w wietrzonych pomieszczeniach. Jeśli silnie gorączkuje, warto wymieniać mu pidżamę i pościel.

Jakie mogą być powikłania szkarlatyny?

Wśród powikłań szkarlatyny wymienia się: ropne zmiany na skórze, zapalenie ucha środkowego, zapalenie mięśnia sercowego, gorączkę reumatyczną czy kłębkowe zapalenie nerek.

Na szczęście powikłania szkarlatyny są rzadkie. Dotyczy to również kobiet, które zachorowały na szkarlatynę podczas ciąży. Ryzyko, że infekcja zaszkodzi płodowi, jest nieduże. Nie oznacza to oczywiście, że chorobę można lekceważyć. Tak jak w przypadku wszystkich niepokojących dolegliwości, objawy wskazujące na szkarlatynę warto skonsultować z lekarzem.

Szczepienie na szkarlatynę

Niestety, nie istnieje szczepionka na szkarlatynę. Co gorsze, jeśli raz na nią zachorujemy, nie daje nam to gwarancji, że szkarlatyna nie dopadnie nas ponownie, ponieważ można chorować na nią wielokrotnie.

Aby zminimalizować ryzyko zachorowania, pamiętajmy o częstym myciu rąk i niekorzystaniu z przedmiotów codziennego użytku należących do innych osób.

Polecamy:
Dowiedz się więcej o wysypkach. Oto 8 ich rodzajów i przyczyn 
Dlaczego na anginę chorujemy latem? 

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)