Szczepienia przeciw grypie - czy konieczne?

Zbliża się sezon zwiększonej zapadalności na różnego typu infekcje układu oddechowego. Za moment w telewizji będą nas zachęcać do szczepień, a w każdej gazecie znajdzie się reklama szczepionki przeciw grypie. W końcu, także w gabinecie lekarza rodzinnego, może paść propozycja zaszczepienia się przeciwko tej chorobie. Czy warto poddać się takim szczepieniom? Co one mogą nam dać? Czy są bezpieczne?

Zbliża się sezon zwiększonej zapadalności na różnego typu infekcje układu oddechowego. Za moment w telewizji będą nas zachęcać do szczepień, a w każdej gazecie znajdzie się reklama szczepionki przeciw grypie. W końcu, także w gabinecie lekarza rodzinnego, może paść propozycja zaszczepienia się przeciwko tej chorobie. Czy warto poddać się takim szczepieniom? Co one mogą nam dać? Czy są bezpieczne?

Co to jest grypa i jakie są jej objawy?

Objawy grypy są nam dobrze znane. Obejmują totalne rozbicie, bóle kostne i mięśniowe, bóle głowy, gorączkę, senność, wrażliwość na światło oraz ból w klatce piersiowej, czasem kaszel i katar. Często jednak mylimy zwyczajne przeziębienie z grypą. Grypa to choroba zakaźna, rozprzestrzeniająca się drogą kropelkową, np. podczas kichania lub kaszlu. Zwykle atakuje jesienią, zimą lub wczesną wiosną. Można się nią zarazić zwłaszcza w miejscach, które są bardzo uczęszczane przez ludzi, a także bezpośrednio od osoby chorej, z jaką pozostajemy w bezpośrednim kontakcie. Aby przerwać łańcuch zakażeń należy stosować się do wytycznych sanitarno-epidemiologicznych. Podstawą w tym przypadku jest higiena rąk, ciała, otoczenia, zakrywanie ust i nosa podczas kichania i kaszlu, a także szczepionki.

Przeczytaj: Jak odróżnić zwykłe przeziębienie od grypy?

Istnieje wiele szczepów wirusa grypy. Są one bardzo medialne i rozpowszechnione, przynajmniej „z imienia”. Oto wirusy, o których powinniśmy wiedzieć więcej:

Przeczytaj: Świńska grypa

Przeczytaj: Co powinny wiedzieć ciężarne i matki o świńskiej grypie?

Przeczytaj: Wirus H3N2

 

Szczepionka przeciw grypie

Szczepienie przeciw grypie jest jednym ze szczepień zalecanych, ale nie obowiązkowych, a więc musimy sobie zapłacić za nie z własnej kieszeni. Ma nas uchronić przez wirusem grypy, który może poczynić wiele spustoszeń w ludzkim organizmie – przykładowo niedoleczona grypa, często skutkuje poważnym zapaleniem płuc lub nawet wadami zastawek serca. Skłąd szczepionki  jest zmieniany z roku na rok, ponieważ wirus grypy szybko się zmienia (mutuje), stąd wiele jego „odmian”. Szczepienie przeciw grypie sezonowej, zawiera zabite szczepy wirusa – głównie dwa typu A i jeden typu B.

Szczepienia przeciw grypie – czy konieczne?

fot. Depositphotos

Jak działa szczepionka?

Szczepionka jest podawana w formie zastrzyku domięśniowego, głęboko podskórnego, a także śródskórnego – co zależy od preparatu i wytycznych producenta.

W ciągu 7−10 dni od podania szczepionki przeciw grypie, układ odpornościowy człowieka, zaczyna wytwarzać komórki zwalczające infekcję, zwane przeciwciałami. Komórki odpornościowe zapamiętują drobnoustrój, by w przyszłości móc szybko z podobnymi walczyć. Jednak nie zabezpieczają przed innymi wirusami, jak te, które stanowiły skład szczepionki. 

Co może pojawić się po szczepieniu?

U sporej grupy osób poddanych szczepieniu, mogą wystąpić reakcje poszczepienne, które są całkowicie normalne w procesie immunizacji, czyli nabierania odporności na wirusy. Do takich reakcji zaliczamy następujące objawy:

  • złe samopoczucie i rozbicie,
  • stan podgorączkowy lub niska gorączka,
  • ból w miejscu podania szczepionki,
  • dreszcze i nadmierna potliwość,
  • zaczerwienienie, stwardnienie, mały obrzęk czy naciek zapalny w miejscu wkłucia,
  • niewielkie bóle głowy, mięśni i stawów utrzymujące się nie dłużej niż jeden dzień.

Są to spodziewane reakcje organizmu na wprowadzoną substancję. Ustępują zawsze samoistnie. Jeśli mimo wszystko budzą w nas niepokój, warto zasięgnąć w tej materii porady u swojego lekarza podstawowej opieki zdrowotnej.

 

 Wskazania i przeciwskazania do szczepień

Szczepienia przeciw grypie – czy konieczne?

Wskazania do szczepień przeciw grypie

Według Światowej Organizacji Zdrowia, na liście osób, u których wskazane jest szczepienie przeciw grypie, powinny znajdować się:

  • dzieci w wieku od sześciu miesięcy do dwóch lat, dzieci uczęszczające przedszkoli, szkół,
  • kobiety w ciąży lub planujące ciążę w sezonie zwiększonej zapadalności na infekcje,
  • ludzie starsi, po 65 roku życia,
  • osoby z przewlekłymi chorobami płuc, jak astma oskrzelowa i POChP, mukowiscydoza, niewydolność oddechowa,
  • osoby z przewlekłymi chorobami serca (wady serca, niewydolność serca, choroba niedokrwienna, miażdżyca),
  • osoby z chorobami metabolicznymi, jak np. cukrzyca,
  • osoby z przewlekłymi chorobami wątroby, np. marskość, niewydolność,
  • chorzy z przewlekłą niewydolnością nerek i dializowani,
  • osoby z obniżoną odpornością – w przebiegu infekcji HIV, leczeni lekami obniżającymi odporność (immunosupresyjnymi),
  • mieszkańcy i pracownicy zakładów penitencjarnych, domów opieki, domów spokojnej starości, domów wycieczkowych, schronisk, ochronek,
  • pracownicy opieki zdrowotnej, żołnierze, policjanci, strażnicy miejscy, strażacy, nauczyciele i przedstawiciele innych profesji, mający częsty kontakt z masą różnych osób.

fot. Depositphotos

Do każdego szczepienia kwalifikuje tylko i wyłącznie lekarz, po gruntownym zbadaniu pacjenta i uwzględnieniu wskazań oraz przeciwwskazań do szczepienia!

Przeciwwskazania do szczepienia przeciw grypie

Jest ich niewiele, a samo szczepienie przeciw grypie jest uznawane za bezpieczne. Stany chorobowe, w których szczepienie jest absolutnie przeciwwskazane to:

  • ostra infekcja z gorączką, 
  • zespół Guillaina=Barrego w przeszłości,
  • uczulenie na składniki szczepionek np. białko jaja kurzego,
  • uczulenie na substancje wykorzystywane w produkcji szczepionek, jak formaldehyd i antybiotyki amino glikozydowe (amikacyna, neomycyna, gentamycyna, streptomycyna i inne),
  • powikłania po szczepieniu przeciw grypie w przeszłości,
  • transfuzja krwi w ostatnich dwóch miesiącach,
  • pierwszy trymestr ciąży,
  • kostniejące zapalenie mięśni (FOP) .

 

Zalety i wady szczepień

Szczepienia przeciw grypie – czy konieczne?

Nowoczesne szczepionki przeciw grypie, praktycznie nie wywołują powikłań. Zdecydowanie więcej jest pozytywnych stron tych szczepień, a powikłania i reakcje alergiczne na nie są bardzo rzadkim zjawiskiem. Szczepienia pozwalają zapobiec groźnym infekcjom grypowym lub spowodować, że grypa będzie przebiegała o wiele łagodniej. Ponadto może uchronić od powikłań pogrypowych, do których zaliczamy:

  • zapalenia płuc,
  • niewydolność oddechowa,
  • zaostrzenie choroby przewlekłej,
  • nasilenie zaburzeń neurologicznych np. padaczka m.in. z powodu wyższej temperatury ciała,
  • zespół Reye’a,
  • zapalenie mięśnia sercowego i osierdzia,
  • zapalenie zatok i uszu,
  • ryzyko poronienia,

fot. Depositphotos

a także wiele innych. Minusem szczepienia jest droga podania narusza ciągłość tkanek, co wywołuje ból u wrażliwych osób. Bardzo rzadko – ale jednak – dochodzi do powikłań poszczepiennych. Zaliczamy do nich wszelkie reakcje uczuleniowe, jak np. obrzęk Quinckego (obrzęk ust, twarzy, kończyn), napad duszności, czy wstrząs anafilaktyczny. Czasem po szczepieniu mogą wystąpić objawy zespołu Guillaina-Barrego, obejmujące mrowienia i drętwienia stóp, niedowłady kończyn dolnych, bóle korzonkowe, niedowłady mięśni twarzy i gałki ocznej. Stany te wymagają pilnej konsultacji lekarskiej.

Preczytaj: Pierwsza pomoc we wstrząsie 

Kiedy się zaszczepić?

Szczepienie przeciw grypie powinno się wykonywać co roku, z uwagi na dużą zmienność wirusa. Najlepszym momentem na szczepienie, jest okres od końca września, do początku listopada.

Jaki jest koszt szczepienia przeciw grypie?

Do zaszczepienia się potrzebna jest jedna dawka preparatu. Koszt takiego szczepienia wynosi od 20 do 50zł.

Przykładowe preparaty szczepionek

  • z rozszczepionymi, inaktywowanymi wirusami grypy zawierającymi antygeny:

Fluarix – dla dorosłych i dzieci od 6. m.ż., domięśniowa;

Vaxigrip (także Junior) – dla dorosłych i dzieci od 6. m.ż., domięśniowa lub głęboko podskórnie.

  • z izolowanymi antygenami powierzchniowymi wirusa grypy:

Influvac – dla dorosłych i dzieci od 6. m.ż., domięśniowa lub głęboko podskórnie;

Agrippal - dla  dorosłych i dzieci od 6. m.ż., domięśniowa lub głęboko podskórnie.

  • z antygenem inaktywowanym powierzchniowym antygenem wirusa grypy:

Inflexal – dla dorosłych z grup ryzyka powikłań pogrypowych, domięśniowa lub głęboko podskórnie.

  • inaktywowana szczepionka przeciw grypie:

IDFlu – dla dorosłych z grup ryzyka powikłań pogrypowych, podawana śródskórnie.

Kiedy szczepić dzieci? Sprawdź w kalendarzu szczepień

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (2)
/6 lat temu
Jak by nie patrzeć to szczepionka jest przygotowana ze szczepów grypy z "zeszłego sezonu", więc w nadchodzącym sezonie grypowym na pewno będzie atakował nas inny wirus. Czy szczepionka stworzona do uodpornienia przeciw innemu szczepowi wirusa może nas ustrzec przed innym szczepem ?! A co jest jeszcze w tej szczepionce? - słyszałem, że szczepionki produkowane są w laboratoriach poza Europą - w Azji więc szczepy bakterii są znacznie inne. Z własnego doświadczenia wiem, że należy zadbać i poprawić odporność własnego organizmu - odpowiednia dieta, suplementy diety, witaminy, NAWODNIENIE ORGANIZMU pozwolą w sezonie grypowym na złagodzenie objawów jak i na ewentualne ustrzeżenie się przed chorobą. A co ze "starymi" metodami podnoszenia odporności organizmu ? - próbował ktoś może hirudoterapii w tej kwestii ?
/6 lat temu
szczepionka uodparnia na podobne wirusy, a chcąc nie chcąc wirus z poprzedniego sezonu w jakimś stopniu jest podobny do teraźniejszego. szczepionki dla osób z grup ryzyka są ratunkiem.