Ortoreksja – w pułapce zdrowego żywienia

Przesadna dbałość o to, co się je, może prowadzić do ortoreksji – groźnej choroby o podłożu psychicznym. Ortoreksję powoduje często nadmierna dbałość o zdrowie, obsesyjna koncentracja na zdrowym odżywaniu lub chęć osiągnięcia idealnej sylwetki. Czym grozi ortoreksja i jak ją leczyć?
/ 06.03.2013 09:28

Zaburzenia odżywiania – powszechny problem

Problem zaburzeń odżywiania dotyczy coraz większej części społeczeństwa. Jak dowodzą statystyki, co najmniej 1/3 ludności krajów rozwiniętych miewa kłopoty na tym polu.

Zaburzenia odżywiania mają podłoże wieloczynnikowe. Najczęściej jednak problem leży w psychice.

Najbardziej powszechnymi zaburzeniami odżywiania są:

  • anorexia nervosa (AN),
  • bulimia nervosa (BN),
  • zaburzenie emocjonalne polegające na unikaniu spożywania posiłków (FAED = food-avoidance emotional disorder),
  • wybiórcze odżywianie się – ograniczenie zakresu spożywanych pokarmów do bardzo wąskiego spektrum preferowanych przez siebie produktów żywnościowych,
  • dysfagia funkcjonalna – lęk przed połykaniem pokarmów, a co za tym idzie – unikanie jedzenia, w szczególności produktów stałych,
  • syndrom odmawiania – całkowite odmawianie jedzenia, picia, chodzenia, rozmowy oraz dbania o siebie w każdej formie przez okres kilku miesięcy (dotyczy zwłaszcza dzieci).

Stosunkowo niedawno na listę zaburzeń odżywiania o podłożu psychicznym trafiła też ortoreksja. O ile na anoreksję i bulimię zapadają częściej dziewczęta, o tyle ortoreksja może dotknąć każdego.

Skąd się bierze ortoreksja?

Choroba zaczyna się powoli od rezygnowania z niektórych potraw. Stopniowo wykluczane są kolejne produkty. W końcu okazuje się, że pozostało już tylko kilka z nich, które, w mniemaniu osoby chorej, nie szkodzą.

Podobnie jak w innych zaburzeniach odżywiania, przyczyn ortoreksji należy upatrywać przede wszystkim w psychice. Najczęściej pojawia się ona u osób, których wewnętrzne poczucie bezpieczeństwa jest zachwiane.

Inne jej przyczyny to:

  • obsesyjna koncentracja na zdrowym odżywianiu,
  • przesadna dbałość o własne zdrowie,
  • kontekst społeczny, w jakim żyjemy, nastawiony na idealne i zdrowe ciało.

Zdaniem większości psychologów ortoreksja jest chorobą ludzi zbytnio skoncentrowanych na sobie i dążących do osiągnięcia perfekcji. Dieta wypełnia pustkę w ich życiu, daje im też doskonałą wymówkę przed spotkaniami z rodziną czy znajomymi. Osoby cierpiące na ortoreksję święcie wierzą w to, że tylko i wyłącznie dzięki właściwemu odżywianiu będą miały pełną kontrolę nad swoim zdrowiem i wyglądem.

Zobacz też: Jak pomóc osobie z zaburzeniami odżywiania?

Czym grozi ortoreksja?

Ortoreksja jest zaburzeniem głównie natury psychologicznej, ale wiąże się również z innymi problemami zdrowotnymi. Może prowadzić do ciągłego poczucia zmęczenia – zarówno fizycznego, jak i psychicznego (na skutek stałego myślenia o jedzeniu), zaparć lub biegunek, braku menstruacji, depresji, niedowagi, niedoborów składników odżywczych.

Jak leczyć ortoreksję?

Terapia ortoreksji bywa trudna, ponieważ ortorektycy są przekonani o całkowitej słuszności swoich wyborów.  Nie zauważają problemu, wręcz przeciwnie – uważają, że to inni źle się odżywiają i powinni brać z nich przykład. 

Dochodzi do tego, że myśli o jedzeniu przejmują całkowitą kontrolę nad życiem chorego i prowadzą do skrajnego wyczerpania psychicznego.

Ortoreksję, podobnie jak bulimię i anoreksję, powinien leczyć psycholog lub psychiatra. Psychoterapia jest procesem długotrwałym. Polega na uświadomieniu choremu, że jego styl życia przynosi organizmowi szkodę. Jej celem jest także skłonienie pacjenta do zmiany nawyków.

Aby dbać o kondycję i zdrowe odżywianie i jednocześnie nie wpaść w pułapkę ortoreksji, wystarczy zachować zdrowy rozsądek. Należy mieć na uwadze, że prawidłowa dieta jest fundamentem zdrowia, sprzyja długiemu życiu i pomaga w utrzymaniu dobrej kondycji, ale nie może nami kierować! Ma przede wszystkim pomagać, a nie szkodzić!

Zobacz też: Ortoreksja – zdrowo za wszelką cenę!

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (1)
/11.03.2013 22:02
smutne są te wszystkie zaburzenia ;/ że też ludzie nie mają innych problemów...