Waga.

Nadwaga i otyłość – przyczyny, rodzaje i skutki zdrowotne

Nadwaga i otyłość są tematami poruszanymi dzisiaj bardzo często. Dotyczą zarówno dzieci jak i dorosłych. Kobiet i mężczyzn. Musimy pamiętać, że przybieranie na wadze jak i chudnięcie to procesy długotrwale. Jakie są ich przyczyny, rodzaje i skutki?
/ 18.02.2013 09:08
Waga.

 Skład ciała

Ciało człowieka składa się z  tłuszczu oraz beztłuszczowej masy ciała (woda, kości, mięśnie, tkanka łączna), która ulega zmianom rozwojowym i fizjologicznym w ciągu życia. Wyróżniamy dwa rodzaje tłuszczu znajdującego się w naszym ciele:

  • strukturalny -  zebrany wokół centralnego układu nerwowego, szpiku kostnego, gruczołów dokrewnych, płuc
  • zapasowy - podskórny, wokół przewodu pokarmowego i mięśni

U dorosłych kobiet (ok. 57kg), tłuszcz strukturalny stanowi 9%, a zapasowy 15 – 20% masy ciała. U mężczyzn (ok. 70kg) – 3% i 12%. Jedną z metod oceny składu ciała jest impedancja bioelektryczna (Analiza Impedancji Bioelektrycznej (BIA). Polega na przepuszczeniu przez ciało prądu o małym napięciu i niskim natężeniu (jest niewyczuwalne dla człowieka i zależy od nawodnienia organizmu).

Należna masa ciała

Jest to optymalna masa ciała dla danej osoby, która sprzyja osiągnięciu najdłuższego okresu życia.

Jednym z wykorzystywanych wzorów do jej obliczenia jest:

  • [wzrost (cm) – 100] – 10% dla kobiet
  • [wzrost (cm) – 100] – 5%  dla mężczyzn

Co to jest nadwaga i otyłość?

Nadwaga i otyłość są stanem nadmiernego nagromadzenia tłuszczu w organizmie, co powoduje zwiększenie prawidłowej (należnej) masy ciała. Nadwaga występuje gdy masa ciała przekracza 10 % należnej masy ciała. Otyłość jest to zwiększenie masy ciała o 20 % lub więcej od należnej masy ciała. Otyłość olbrzymia – gdy masa ciała jest większa o 30  % od należnej. Najlepiej określającym względną masę ciała jest wskaźnik Queteleta, zw. wskaźnikiem masy ciała (BMI – Body Mass Indeks):

Zobacz także: Jak otyłość wpływa na emocje?

Wzór

BMI = masa ciała  (kg) / wzrost (m²)

Interpretacja

  • Poniżej 20 – u niektórych osób może wystąpić niedożywienie (niedowaga)
  • 20 - 25 – najmniejsze ryzyko zwiększonej umieralności
  • 25 – 30 – mogą wystąpić problemy zdrowotne z powodu przekarmienia (nadwaga)
  • 30 – 40 – otyłość umiarkowanego stopnia wraz ze skutkami zdrowotnymi
  • Powyżej 40 – otyłość dużego stopnia (olbrzymia)

Zwiększenie ciężaru ciała może być spowodowane nie tylko nadmierną ilością tkanki tłuszczowej w organizmie. BMI powyżej 30 kg/m² dotyczy sportowców, zajmujących się dyscyplinami takimi jak: rzut młotem, dźwiganiem ciężarów czy kulturystyką. Powodem zwiększenia beztłuszczowej masy ciała jest także zatrzymanie wody w organizmie.

Podział otyłości

  1. Ze względu na przyczynę otyłości wyróżnia się otyłość prostą i wtórną. Pierwsza jest następstwem nadmiernego dostarczania energii z pożywieniem w stosunku do jej wydatkowania. Wtórna towarzyszy chorobom, np: niedoczynność tarczycy, niedobór hormonu wzrostu, nadczynność kory nadnerczy, organiczne choroby podwzgórza, wady rozwojowe, leki (kortykosteroidy, niektóre przeciwdepresyjne, insulina).       
  2. Ze względu na typ rozmieszczenia tkanki tłuszczowej: brzuszną lub pośladkowo - udową.

Sposób rozpoznania

W celu rozpoznania typu otyłości stosować można dwie metody:

Obliczyć stosunek obwodu talii do bioder (T/B)

  • otyłość brzuszna T/B ≥ 0,8 u kobiet i T/B ≥1,0 u mężczyzn
  • otyłość pośladkowo – udowa T/B < 0,8 u kobiet i T/B < 1,0 u mężczyzn

Prostszym sposobem jest pomiar tylko obwodu talii, który jeśli przekracza poniższe wartości najprawdopodobniej świadczy o otyłości brzusznej.

  •  88 cm u kobiet
  •  102 cm  u mężczyzn 

Powikłania otyłości

Otyłość jest niebezpieczna dla zdrowia i życia człowieka. Związane jest to zarówno ze stopniem jak i jej typem (brzuszna i pośladkowo – udowa). Nadmiar tkanki tłuszczowej w organizmie nie wpływa pozytywnie na stan fizyczny i psychiczny. Najczęściej powoduje:

  • zaburzenia tolerancji glukozy, hiperinsulinemię i następstwie cukrzycę typu 2,
  • zaburzenia pracy serca (musi dostarczać krew do większej masy ciała)
  • nadciśnienie tętnicze krwi
  • zwiększone stężenie triglicerydów, cholesterolu LDL i zmniejszone HDL
  • miażdżycę
  • dnę moczanową (przez zwiększone stężenie kwasu moczowego we krwi)
  • bóle krzyża
  • upośledzoną mechanikę oddychania i pracę płuc, bezdech senny
  • zaburzenia hormonalne (hormonów płciowych, glikokortykosteroidów)
  • zwiększone ryzyko nowotworów hormonozależnych (rak trzonu i szyjki macicy, prostaty, jelita grubego u mężczyzn i pęcherza żółciowego u kobiet)
  • kamicę pęcherzyka żółciowego
  • choroby stawów, które spowodowane są naciskiem na kości i stawy nadmiernie zwiększonej masy ciała (choroba zwyrodnieniowa stawów), żylaki podudzi) 

Zwiększone ryzyko dla zdrowia i życia z powodu wielu z ww. chorób jest spowodowane zwłaszcza otyłością brzuszną. Tutaj nadmiar tkanki tłuszczowej zaburza pracę układu sercowo – naczyniowego i układu pokarmowego. Otyłość brzuszna częściej występuje u mężczyzn i kobiet po menopauzie. Jednocześnie ten typ otyłości łatwiej poddaje się leczeniu odchudzającemu.

Zobacz także: Od czego zacząć walkę z nadwagą?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (1)
/20.02.2018 12:54
Jeśli ktoś ma problem z nadwagą, to mogę powiedzieć, że to już nie jest problem, przynajmniej dla mnie, ale wierzę też, że wiele osób, które zastosują się do mojej wskazówki, to również stracą na wadze i unikną chorób z tym związanych. Mam 53 lata, od kilkunastu lat miałam problem z dużą nadwagą, nadciśnieniem i cukrzycą. Moja znajoma dietetyczka poleciła stosować produkt slmsmart i proargi9+ Z początku podchodziłam do tego sceptycznie ale przez 3 miesiące schudłam 15 kg i w dodatku pozbyłam się nadciśnienia i cukrzycy. Rezultaty zadziwiły nie tylko mnie ale też całą moją rodzinę i znajomych. Polecam wejść na stronkę synergypoland.pl mają tam wiele informacji o tym, jak działa slmsmart i proargi9+ Na koniec dodam, że są to produkty najwyższej jakości, a sama firma już 10 razy z rzędu została wyrózniona jako najzdrowsza firma USA, więc warto poczytać, bo wiedzy nigdy za wiele...