Jak widzą świat osoby z autyzmem?

Autyzm zmienia rzeczywistość. Postrzeganie świata u osób dotkniętych autyzmem znacznie różni się od tego u osób zdrowych, a wszystko za sprawą nieprawidłowej pracy mózgu. Autyzm zaburza pracę zmysłów, powodując trudności w kontaktach społecznych, poruszaniu się, nauce i wielu innych obszarach rozwoju. Jak zrozumieć świat widziany przez osobę z autyzmem?
Jak widzą świat osoby z autyzmem? fot. Fotolia

Autyzm wśród nas

Ocenia się, że autyzm to najczęściej spotykane zaburzenie rozwojowe, które obejmuje aż 0,6% populacji Unii Europejskiej, a w Polsce jest wykrywane u jednego na 300 dzieci. Zmiany autystyczne można rozpoznać już u rocznych niemowląt. Wczesne wykrycie choroby i rozpoczęcie terapii może przynieść znaczną poprawę w funkcjonowaniu dziecka.

Tajemnicze przyczyny autyzmu

Wiadomo, że pojawienie się autyzmu spowodowane jest zarówno czynnikami genetycznymi, jak i środowiskowymi, oddziałującymi jeszcze przed urodzeniem (np. choroba wirusowa matki lub spożywanie przez nią alkoholu). Dokładne przyczyny autyzmu nie są jednak znane. Naukowcy poszukują ich wśród czynników neurologicznych, spowodowanych nieprawidłową budową mózgu. Objawy występujące u osób z autyzmem wynikają bowiem nie z nieprawidłowego działania narządów zmysłów, ale z błędnego przetwarzania i odbioru bodźców przez mózg.

Zmysły poza kontrolą – jak autyzm oszukuje mózg

Zaburzenia widzenia

Chorzy często widzą rzeczywistość w sposób zniekształcony – mają problemy z oceną wymiaru pionowego, postrzegają jedne rzeczy jako wypukłe, inne jako wklęsłe. Występuje u nich również nadwrażliwość na światło, której skutkiem jest poczucie dyskomfortu w jasnym oświetleniu słonecznym lub jarzeniowym. Trudności w czytaniu mogą być spowodowane słabym rozróżnianiem druku czy ograniczonym polem widzenia. Zakłócona jest również zdolność przenoszenia uwagi wzrokowej z jednego przedmiotu na inny.

To tak jakbyś próbował przeczytać tekst, w którym każda litera ma inną wielkość i intensywność koloru.

Przeczytaj: Autyzm - cele i rodzaje terapii

Problemy słuchowe u osób z autyzmem

Autyzm deformuje także działanie innych zmysłów, pozwalających postrzegać świat. Chorzy mogą z taką samą siłą głosu słyszeć szeleszczący papierek i słowa mówiącej do nich osoby. Powodem tego zaburzenia jest brak selektywności uwagi. Nieprawidłowe działanie słuchu prowadzi do problemów z mówieniem, co z kolei znacznie utrudnia komunikację społeczną. Krzyk, tak często kojarzony jako objaw autyzmu, stanowi po prostu zastępczą formę komunikacji u osób z zaburzoną umiejętnością formułowania wypowiedzi.

To tak jakbyś nie był w stanie rozróżnić co jest głośniejsze – startujący samolot czy stuknięcie odstawianego na stół kubka.

Zakłócony odbiór bodźców czuciowych

Zniekształceniu ulega także odbiór bodźców czuciowych. Osoby z autyzmem mogą mieć na przykład kłopoty z określeniem, gdzie kończy się ich ciało lub z jaką siłą wykonują jakąś czynność. Skutkuje to pewną „niezdarnością” i problemami w poruszaniu się. Może u nich występować również nadwrażliwość lub niewrażliwość na bodźce dotykowe. Ta pierwsza przejawia się w niechęci do brania niektórych przedmiotów do rąk czy dotykania drugiej osoby – albo bycia dotykanym. Niedostateczna wrażliwość może być natomiast przyczyną autoagresji.

To tak jakbyś odczuwał przytulanie Cię przez ukochaną osobę jako bardzo bolesne doświadczenie.

Schematyczność w zachowaniu

Za objaw charakterystyczny dla autyzmu uważa się także niechęć do zmian w otoczeniu, preferowanie stałości i schematyczności. Dzieje się tak, ponieważ mózg osoby chorej ma trudności z przyswajaniem informacji. Wiedza, którą udało się nabyć jest dla chorego tak cenna, że negatywnie reaguje na zaistniałe zmiany.

To tak jakby przestawienie biurka na inne miejsce wprowadzało Cię w stan niepokoju i rozdrażnienia.

Polecamy: Autyzm - które książki są odpowiednie do biblioterapii?

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (2)
/3 lata temu
Specjaliści z Kliniki Psychomedic w Warszawie świadczą pomoc z zakresu całościowych zaburzeń rozwojowych
/7 lat temu
o schematyczności, wzroku i słuchu już słyszałam, ale o dotyku nie, to przykre, że bliskość może być odbierana zupełnie inaczej