Tajemnice nie są złe, ale do czasu. Czy „DRAMA” sprawi, że związki posypią się jak domki z kart?
Film "DRAMA" 10 kwietnia 2026 wszedł na ekrany kin i skłonił nas do przemyślenia naszych relacji. Czy transparentność w związku zawsze jest dobra? Czy ukrywanie czegoś przed partnerem można wytłumaczyć? Zastanawiamy się nad tym wspólnie z psycholożką Pauliną Koszut.
Minęły 2 lata, minęło 5, 10 lat związku, a ty nagle budzisz się obok osoby, którą wydawać się mogło, że znasz już na wylot i zupełnie jej nie poznajesz. Zastanawiasz się, co was połączyło, gdzie popełniłeś błąd, kim jest człowiek, z którym spędziłeś ostatnie lata swojego życia. Właśnie to przytrafiło się bohaterom filmu „DRAMA”, który 10 kwietnia 2026 miał kinową premierę. Ale jego wydźwięk nie bez powodu jest słodko-gorzki. Bo takie sytuacje przytrafiają się wielu z nas na co dzień. Kiedy relacja staje się więzieniem Wszyscy doskonale znamy smak wolności, ale na pewnym pułapie relacji z drugą osobą może nam się wydawać, że jesteśmy ograniczeni. Że w naszym życiu pojawiły się bariery, których nie potrafimy przeskoczyć, sieci, w które zostaliśmy wplątani. I tak sobie tkwimy na tej pajęczynie, aż w pewnym momencie pojawia się wielki, tłusty pająk zmierzający w naszą stronę. To może być różnica zdań wynikająca z nagłej sytuacji życiowej, o której nie pomyśleliśmy przed ślubem. Coś, co miało się nie wydarzyć, a nagle spadło na nas jak grom z jasnego nieba i przytłoczyło nas swoim ciężarem. Śmierć bliskiej osoby (np. dziadka, rodzica) to kaliber, z którym w pewnym momencie mierzy się każda relacja i właśnie tu widzimy wyraźnie, czy możemy liczyć na drugą osobę, jak nasz związek sprawdza się w kryzysowych sytuacjach. I wyciągamy wnioski, które często bywają dalekie od "żyli długo i szczęśliwie”. - Takie rzeczy, które wychodzą nagle, to jest np. kwestia niedogadania się w jakiejś sprawie – decyzji chcemy dzieci czy nie chcemy dzieci, wyprowadzamy się czy nie wyprowadzamy się… - To różnica w wartościach, podejściu do życia. Najczęstszą trudnością są też finanse, trudności z nimi związane – np. ktoś traci pracę lub choroba, depresja jednej z osób. To są takie czynniki, które najczęściej zaburzają życie rodziny, pary i to powoduje kryzys – tłumaczy psycholożka Paulina Koszut. Pająkiem mogą się okazać nowe role, w jakich się znaleźliście. Być może awans wpłynął na osobowość twojego partnera. Może rodzicielstwo wyzwoliło w was instynkty, które zamiast łączyć, dzielą. Wydawać się mogło, że macie wszystko poukładane – plany na dwójkę dzieci, wybrane imiona, być może nawet to, do jakiej pójdą szkoły, a tu przychodzą zupełnie nowe problemy dnia codziennego – bunt dwulatka, choroba, mały człowieczek, który nagle wymaga tyle atencji, że musicie zrezygnować z czasu dla siebie i… marzenia przykrywa rzeczywistość. Wreszcie to mogą być tajemnice z przeszłości drugiej osoby. Myślisz, że „DRAMA” to tylko film, a wy znacie się z ukochanym na wylot? Przecież takie rzeczy się nie dzieją... Uderz w stół… może inny kaliber, ale twój partner może ukrywać rzeczy, o których ci się nie śniło i wbrew pozorom nie jest to takie rzadkie. Tajemnice nie są złe, dopóki nie pojawia się kłamstwo Pamiętasz film „Pan i Pani Smith”, w którym Angelina Jolie i Brad Pitt (tak, to od tej produkcji zaczął się ich sławetny romans) wcielają się w role agentów? Budują relację, ale nie mogą zdradzić swojej prawdziwej tożsamości, aż w końcu dostają zlecenie, które odsłania karty i czar pryska, a napięcie wzrasta z dnia na dzień. Podobny schemat przeszli bohaterowie „DRAMY”, poznając swoje największe sekrety. I jest to bliskie również nam, gdy otrzymujemy informację, której zupełnie byśmy się nie spodziewali. Jesteśmy tylko ludźmi, każdy z nas skrywa sekrety, do których nie chce się przyznać. To mogą być błahostki, których się wstydzimy, np. przezwisko szkolne, co raczej nie powinno wpłynąć na trwałość relacji. Często jednak są to kwestie zupełnie innego kalibru – np. chęć posiadania dzieci, choroby genetyczne, coś, co może nas ukazać w krzywym zwierciadle. Dlatego wolimy to przemilczeć. Czy jednak słusznie? - Teoretycznie, im bardziej jesteśmy transparentni, tym lepiej. Ale z drugiej strony pytanie, czy transparentność to jest omawianie każdej swojej myśli – zastanawia się Paulina Koszut. - Jest pewna część swoja, którą się ma, i nie mylmy tego z kłamstwem. Tajemnica to też kwestia własnego systemu wartości i wielu czynników, które na to wpływają. Mamy pewne sytuacje, że ktoś zataja chorobę psychiczną, orientację i inne kwestie uwarunkowane prawnie, to to jest nawet podstawa do tego, żeby małżeństwo unieważnić. Chodzi o skalę, że są pewne rzeczy, o których osoba, z którą jesteśmy w związku, powinna wiedzieć, bo to wpływa później na dalsze życie tej pary. I to traktujemy w kategorii kłamstwa – tłumaczy terapeutka. Ukrywanie czegoś może zatem nie być złe, dopóki nie pojawi się kłamstwo. Jak odróżnić obie rzeczy? Tu należy po prostu usiąść, zastanowić się nad tym, co w nas tkwi, a następnie nadać tej rzeczy wartość – czy w jakikolwiek sposób jest ona w stanie wpłynąć na osobę, z którą jesteśmy oraz naszą relację? - Jeżeli czegoś nie mówimy, a to siedzi w nas, wpływa na relację, to pytanie, czy już lepiej tego nie powiedzieć. Są takie rzeczy, które bardzo w nas siedzą i mamy wrażenie, że mogą skrzywdzić drugą osobę, to wtedy warto się zastanowić, czy to powiedzieć i co da wyznanie prawdy – dodaje psycholożka. Czy po „DRAMIE” związki posypią się jak domki z kart? Właśnie dlatego w związku najlepiej być transparentnym już od samego początku. Wielu z nas wydaje się bowiem, że zatajanie prawdy nie jest kłamstwem, ale potrafi być jeszcze gorsze i wręcz trujące dla relacji. I nigdy nie wiadomo, jak to się skończy. Gdy kończy się np. terapią i próbą przepracowania, wtedy jest dobrze. Gorzej, gdy zaczynamy dusić wszystko w sobie, udając, że nic się nie wydarzyło – podobnie jak było to w przypadku głównego bohatera filmu „DRAMA”. - Jak pary nie pracują nad tym, problemy się nawarstwiają, emocje się nawarstwiają, wspólna złość się pojawia. Jest wiele obszarów, których my w życiu nie odkryjemy, nie dotkniemy, nie wypracujemy. Ale nie o to chodzi w życiu, żeby ciągle coś przepracowywać. Odkrywajmy, pracujmy nad tym, co jest w tym momencie dla nas ważne, przyjrzyjmy się relacjom, zobaczmy, co tu jest do zrobienia. Żyjmy, cieszmy się, korzystajmy, ale zwracajmy uwagę na siebie, bo wtedy jest łatwiej – podsumowuje Paulina Koszut. W dzisiejszych czasach zapominamy o tym, że budowanie relacji wymaga czasu, cierpliwości i też zrozumienia drugiej osoby, a żeby tego dokonać, musimy rozumieć samych siebie. Sądzę, że „DRAMA” może być filmem-zjawiskiem, które zadziała na nasze relacje niczym swoiste katharsis. Może stać się dla nas motywacją, aby zadać pytania i poznać odpowiedzi. Bo jeżeli ukrywamy coś naprawdę ważnego, to prędzej czy później wyjdzie na jaw. I tu pojawiają się dwie drogi. Albo otrzymamy efekt domina i związki posypią się jak domki z kart niczym w pandemii. Albo wyjdziemy z tego egzaminu silniejsi i spokojniejsi o to, że za 10 lat po przebudzeniu powiemy: „Cieszę się, że budzę się obok ciebie”. Czytaj także: Motyle w brzuchu, zaręczyny i... "DRAMA". Dawno żaden film nie trzymał mnie tak w napięciu jak ten "Wiele relacji byłoby uratowanych, gdybyśmy mieli lepszą relację ze sobą". Ale boimy się czuć Nie stawiamy granic, żeby nie stracić ludzi, a tracimy siebie. Halina Piasecka mówi, od czego zacząć
Tkwisz w nieszczęśliwym związku dla dziecka? Natalia Tur: "To jest bardzo obciążające dla dzieci"
Czy ratowanie relacji dla dzieci faktycznie jest dla nich dobre? Czy warto tkwić w nieszczęśliwym związku na siłę? Mediatorka Natalia Tur opowiada o tym Michalinie Grzesiak w nowym odcinku podcastu "Perfekcyjnie NIEidealna".
Są różne powody, dla których tkwimy w nieszczęśliwej relacji. Obawa przed samotnością, wspólny kredyt, ale najczęstszą przyczyną są... dzieci. Nie chcemy, żeby nasze pociechy cierpiały przez rozstanie rodziców. Czy jednak jest to dobre myślenie? Mediatorka rodzinna, Natalia Tur, opowiedziała o tym Michalinie Grzesiak w najnowszym odcinku podcastu "Perfekcyjnie NIEidealna". Czy warto tkwić w relacji dla dzieci? Dzieci to ważny powód, dla którego dwoje ludzi jest razem. Nie może być jednak jedynym. Gdy w związku dzieje się tak źle, że rozstanie jest jedynym wyjściem, nie ma sensu tkwić w tej relacji, ponieważ będzie to o wiele gorsze dla naszych pociech. Często jest tak, że dzieci wręcz chcą, aby rodzice się rozstali, bo mają dość ciągłych kłótni czy też cichych dni. Trzeba jednak pamiętać, że zawsze jest to dla nich kryzysowa sytuacja. I nie da się tego przeskoczyć. Natalia Tur w rozmowie wspomniała o swojej sytuacji, gdy rozstała się z mężem i ojcem jej dzieci. W momencie, gdy dochodzi do problemów w rodzinie, a dzieci to odczuwają, będą odreagowywać na wiele sposobów. Jeżeli relacji nie da się naprawić, ostatecznie rozstanie będzie dla nich lepsze. Panie zgodziły się też co do tego, że dzieci są tym powodem, dla którego nie podejmujemy impulsywnych decyzji o rozstaniu. I choć nie ma sensu tkwić w nieszczęśliwej relacji na siłę, warto zawsze zastanowić się przed decyzją o odejściu. Mediacja jest ku temu dobrą drogą. "Perfekcyjnie NIEidealna": mediatorka Natalia Tur w nowym odcinku Nowy odcinek podcastu "Perfekcyjnie NIEidealna" jest już dostępny na naszym kanale w serwisie YouTube. To niesamowicie ciekawa rozmowa dotycząca nie tylko kwestii rozstania z partnerem, ale ogólnie mediacji, tego, czy w związku jest przestrzeń na nienawiść i jak radzić sobie w przypadku zdrad. Zachęcamy do obejrzenia całego odcinka. Czytaj także: "Wiele relacji byłoby uratowanych, gdybyśmy mieli lepszą relację ze sobą". Ale boimy się czuć „Muszę opłakać siebie sprzed kilku lat". Michalina Grzesiak w rozmowie z Pauliną Mikułą o rozstaniu i miłości na własnych zasadach "Wmawia nam się, że musimy być zgodne z oczekiwaniami innych". Michalina Grzesiak rozmawia z Szafiarką Dorką
"Wiele relacji byłoby uratowanych, gdybyśmy mieli lepszą relację ze sobą". Ale boimy się czuć
Jak randka ze sobą może wpłynąć na nasze relacje z innymi ludźmi? Czy łatwo skupić się na własnych emocjach? Rozmawiam o tym z Pauliną Koszut, psycholożką i psychoterapeutką psychodynamiczną.
Wiele mówi się, jak ważne są randki ze sobą, ale wciąż o tym zapominamy lub... nie chcemy pamiętać. Takie sam na sam z własnymi myślami może bowiem przerażać i przytłaczać nadmiarem emocji. Wtedy randka ze sobą staje się udręką. A bez tego nie jesteśmy w stanie stworzyć udanych relacji z innymi ludźmi. O tym, jak powinno wyglądać jakościowe spotkanie z własnymi emocjami oraz w jaki sposób wpływa to na nasze związki, opowiedziała mi Paulina Koszut, psycholożka kliniczna oraz psychoterapeutka psychodynamiczna, znana na Instagramie jako @polski_psycholog_de. Boimy się czuć, więc uciekamy przed sobą Katarzyna Racławska: Randka ze sobą to temat ważny, ale wciąż pomijany w naszym społeczeństwie. Dlaczego nie potrafimy lub może nie chcemy poświęcać czasu samym sobie? Paulina Koszut: Jest nam dzisiaj trudno się spotkać ze sobą dlatego, że być może boimy się tego, co zobaczymy, czego się dowiemy, co usłyszymy. Bo taka randka ze sobą, czy w ogóle zatrzymanie się, wymaga tego, żeby rzeczywiście spotkać się ze sobą, wsłuchania się w siebie, zobaczenia siebie, wsłuchania się w swoje myśli. My bardzo działamy, mamy bardzo dużo zajęć, ten plan dnia jest bardzo napięty. I mam wrażenie, że niezależnie od tego, z kim rozmawiam, czy jest to prezes firmy, mama, tata, mama pracująca czy nie, jesteśmy permanentnie czymś zajęci, ale nie sobą. Jak byśmy robili bardzo wiele rzeczy, żeby od siebie uciec, żeby się ze sobą nie spotkać i żeby siebie nie zobaczyć. Ale co to znaczy siebie? Własnych potrzeb, własnych pragnień, trudności, własnych lęków. My mamy w sobie bardzo dużo lęku, a świat zewnętrzny nam tego nie ułatwia – wojny, pandemie, to zrobiło bardzo duże spustoszenie w relacjach, w naszym życiu, w naszych psychikach. Lęk jest bardzo nieprzyjemną emocją. Czyli to jest strach? Oprócz tego, że boimy się wojny, straty pracy, to jeszcze boimy się własnych myśli? Mamy bardzo dużo niepewności dzisiaj. Boimy się siebie, swoich myśli, a przede wszystkim swoich emocji. Bo myśli są pewnym wynikiem tego, co czujemy. Ja często słyszę, że ktoś chciałby sobie poradzić z tymi natrętnymi myślami, które przeszkadzają, utrudniają. Ale tak naprawdę to emocje wzbudzają te różne myśli. Boimy się czuć nieprzyjemne, trudne emocji, które są w nas: wstyd, lęk, złość… Te emocje są wytłumione do tego stopnia, że wolimy ich nie dotykać, bo są tak bolesne, że nam przypominają o trudnych doświadczeniach. Więc na różne możliwe sposoby je w sobie tłumimy – poprzez działanie, dążenie do ciągle nowych celów, wchodzenie w różne substancje, aktywności, które pozwalają te emocje wytłumić i o nich zapomnieć. Uciec od nich… To co zrobić, żeby od nich nie uciekać? Od czego zacząć i jak zmierzyć się z tymi emocjami, żeby pozwolić sobie na tę randkę ze sobą? Przede wszystkim się zatrzymać – to jest podstawowa rzecz. I zauważyć siebie. Często spotykam się z tym, że ludzie w ogóle nie czują swojego ciała. W takim sensie, że ono jest, jakoś funkcjonuje, bo wiele rzeczy dzieje się automatycznie, ale nie zauważamy tego, co czujemy. A ciało jest pierwszym sygnałem, który nas informuje o tym, co się z nami dzieje. Więc przede wszystkim takie zatrzymanie i sprawdzenie, co tu się w ogóle dzieje, gdzie ja jestem, co ja czuję, dlaczego robię to, co robię, czy jestem w miejscu, w którym chcę być? Jak się czuję z osobami wokół mnie, w pracy z zadaniami, którym muszę sprostać, dokąd ja zmierzam? To są podstawowe pytania, które warto sobie co jakiś czas zadać. A jeżeli na tym etapie pojawią się te negatywne emocje? Poczujemy, że wszystko jest złe i bez sensu... Jak nie poddać się tym negatywnym emocjom i spróbować znowu pozwolić sobie na to sam na sam ze sobą? A ja myślę, że właśnie poddać się. Źródłem naszych problemów jest to, że my bardzo długo je przykrywamy czymś, udajemy, że ich nie ma… Wszyscy myślimy o tym, co zrobić z tą sytuacją, żeby mnie nie bolało. A to jest bardzo ważne, żeby ten ból poczuć. Bo jeżeli my tych emocji trudnych nie czujemy, nie dopuszczamy ich, to nie wiemy, co z nimi zrobić. A być może robimy, ale tak jakbyśmy działali po omacku. Ja o tym mówię też na swoich warsztatach – każda emocja o czymś nam mówi. Smutek przeżywamy, jeżeli coś tracimy – czy to jest strata bliskiego, czy to jest strata pracy, strata relacji. I to jest czas, w którym organizm nam mówi: zatrzymaj się, zobacz, co straciłeś, przeżyj tę żałobę. To bardzo ważne, żeby żałobę przeżyć. Taka żałoba po stracie bliskiego trwa nawet do około roku i to jest normalny czas, że płaczemy, jest nam smutno, nie wiemy, co robić, mamy pustkę. Jest to bardzo nieprzyjemne uczucie, ale to nas też zachęca do refleksji, do pożegnania się. Strata pracy łączy się z ogromnym lękiem, niepewnością, żalem, wstydem. Tu też trzeba się zatrzymać i zastanowić. Są osoby, które nie dopuszczają tego, bo trzeba już zacząć szukać nowej. To jest zrozumiałe, ale ważne też, żeby się zastanowić, co doprowadziło do utraty pracy. Może to nie była posada dla mnie? Może to jest moment, żeby poszukać czegoś, co będzie mi dawało satysfakcję, w czym będę dobra, w czym się będę realizować? W kontekście złości, której też nie lubimy czuć – złość kojarzy nam się z katastrofą, przemocą, tym, że czujemy się jak dzieci i nie chcemy konfrontacji. Natomiast złość jest ogromnie ważną informacją dla nas, że ktoś przekracza nasze granice, że czegoś jest za dużo. To bardzo istotne, żeby ją poczuć. Bo kiedy jej nie czujemy, pozwalamy, żeby ktoś te granice przekraczał. I to doprowadza do jeszcze gorszych konsekwencji. Jak randka ze sobą wpływa na nasze relacje z innymi? A jak ta randka ze sobą, poświęcanie sobie czasu, wpływa na to, jak wyglądają później nasze relacje z innymi? Jeżeli ktoś nie ma dobrej relacji ze sobą, to nie ma też dobrej relacji z innymi. Jeżeli jesteśmy osobami, które nie trzymają granic, nie mają kontaktu ze swoją złością, trudno im być asertywnym, trudno im te granice stawiać, to inne osoby te granice przesuwają. A kiedy te granice są już mocno przesunięte, to symbolicznie mówiąc, staje nam się ciasno, jest nam niewygodnie, nie mamy jak oddychać. I to powoduje, że w tych relacjach nie jesteśmy sobą, czujemy się zagrożeni, mamy dużo lęku, czujemy się atakowani. Jak te relacje mogą być dobre i równe? Wiadomo, że w relacji granica nigdy nie jest postawiona 50/50. Natomiast w momencie, kiedy my nie szanujemy siebie, nie lubimy siebie, nie stawiamy granic, nie wiemy, jakie są nasze wartości, mamy mocny, silny głos wewnętrznego krytyka, to widzimy to też na zewnątrz. Jeżeli ja siebie widzę jako osobę małą, nie na równi z innymi, to jak inni mają widzieć nas inaczej? Są osoby, które nadbudowują to perfekcjonizmem, mówimy też o osobowościach narcystycznych, gdzie mamy fałszywe ja, które na zewnątrz jest odwrotnością tego, co wewnątrz. Ale wewnątrz tam jest bardzo dużo lęku, wstydu, niepewności, co powoduje, że to inne osoby odstrasza. Czy ta relacja z drugą osobą jest takim odbiciem lustrzanym tego, co dzieje się w naszym wnętrzu? Tak, ale to też nie jest odbicie 1:1. Zawsze podchodzimy do tego indywidualnie. Nigdy nie jest tak, że np. zawsze inne osoby będą wykorzystywać osobę z niską samooceną. To może pójść w dwie strony. Mogą ją wykorzystywać, ale też ona może te osoby odstraszać – będzie posługiwała się takimi metodami obronnymi, że te osoby będą się jej bać, będzie sabotować te relacje. My powinniśmy mieć przyjacielską relację z samym sobą. Chodzi o widzenie siebie takim, jakim się rzeczywiście jest – z wadami i zaletami. Potrafimy siebie docenić za to, co dobre, ale też potrafimy dostrzec to, co jest złe i jest do pracy. Że potrafimy dać sobie czas, zadbać o siebie – nie tylko się eksploatować i dążyć do tego, żeby być lepszym, tylko zatrzymać się i docenić to, co już zrobiliśmy. Ludzie różnie podchodzą do tego, jak wygląda jakościowe spędzanie czasu z samym sobą. Dla jednego jest to nałożenie maseczki na twarz, dla drugiego obejrzenie ulubionego serialu, a dla kolejnej osoby będzie to medytacja. Czy tu możemy w jakiś sposób stwierdzić, że coś będzie bardziej lub mniej jakościowe dla naszego dbania o siebie? Warto mieć wachlarz różnych możliwości i stosować to, co w danym momencie jest potrzebne. Na moim własnym przykładzie: ja wypracowałam sobie różne metody i mam zasadę 30 minut dziennie. Te 30 minut to jest coś, co ja poświęcam wyłącznie sobie, coś, co ma mnie odstresować, zregenerować… Bardzo dbam o to, żeby to było zróżnicowane. Mocno pracuję głową i emocjami, więc dla mnie dobrym sposobem na to, żeby się zregenerować i zrobić sobie randkę ze sobą, są np. ćwiczenia fizyczne. I to mi załatwia dwie sprawy – pomaga mi zregenerować ciało, ale też jestem sama ze sobą. Badania mówią, że z kolei dla osób, które na co dzień pracują fizycznie, dobrym sposobem na regenerację i zatrzymanie się jest kąpiel, pisanie dziennika, medytacja. To jest kwestia tego, czego w danym momencie potrzebujemy. Czasami będzie to poczytanie książki, czasami kąpiel, czasami wyjście na kawę i posiedzenie tylko ze sobą. Skan ciała też jest bardzo ważny. Najlepszą metodą jest to, żeby usiąść i zobaczyć, co się dzieje, czy mnie głowa nie boli, czy mi się wygodnie siedzi, czy ja mam wygodne ubranie… Zwrócenie uwagi na to, co mi ciało pokazuje, czego ja potrzebuję. To nam już sporo wskaże. Jeżeli jestem spięta, to pewnie towarzyszy mi stres. Warto się zastanowić, czym ja się w tym momencie stresuję i jak sobie z tym poradzić. Dobrym sposobem w tym przypadku będą ćwiczenia oddechowe. Podejdźmy do siebie z czułością – ciało to nie jest robot. To coś, co ma nam służyć, mamy o to dbać, co daje nam ważne informacje i istotne, żebyśmy z nich skorzystali, a nie udawali, że tych informacji nie ma. W jednym z postów na instagramowym profilu wspomina pani o wypaleniu żony i ogólnie o wypaleniu w relacji. Czy ta randka ze sobą może temu zapobiec? Bardzo! Ta randka ze sobą i to, że się ze sobą przebywa i się siebie lubi to jest fundament wszystkiego. Mam wrażenie, że wiele relacji mogłoby być uratowanych lub poprawionych w momencie, gdyby mężczyzna czy kobieta mieli lepszą relacją z samym sobą. I widzę to też u siebie w gabinecie. Przychodzą osoby z problemem w związku, mają myśli o rozstaniu. Często jest tak, że praca nad sobą, zwrócenie uwagi na siebie i swoje potrzeby, komunikowanie tych potrzeb, mówienie o swoich potrzebach, egzekwowanie ich, ale też widzenie drugiego człowieka, dają najwięcej. W momencie, kiedy jesteśmy w stadium lęku, drugi człowiek też staje się dla nas zagrożeniem. Czujemy do niego dużą złość albo zaczyna się rodzić obojętność. Często ta druga osoba w ogóle nie wie, o co nam chodzi. W momencie, kiedy zaczynamy to wyrażać, stawiać granice, widać, czy ta relacja ma sens, czy nie – czy ta osoba jest w stanie odpowiedzieć i jesteście w stanie się dogadać. Najgorszym, co można zrobić jest to, że relacja ze sobą jest kiepska, nie wiemy, jakie są nasze potrzeby i granice, nie potrafimy prosić o wsparcie i wyrażać swoich potrzeb, raczej spełniamy potrzeby innych osób. Druga osoba będzie z tym ok – jeżeli ktoś nam daje i nic nie potrzebuje w zamian, to super. Ale nie domyśli się, że my też możemy czegoś potrzebować. Musimy się usłyszeć, żeby móc zareagować, żeby doszło do kompromisu i wzajemnego zrozumienia. Na czym nam zależy w relacji? Żeby była harmonia, żeby się rozumieć, żeby razem wzrastać, iść w jednym kierunku. W momencie, kiedy mamy kiepską relację ze sobą, trudno o tę bliskość, trudno budować relację. Czy randka ze sobą może zagrażać relacji? Czy to może zadziałać też w drugą stronę? Czy istnieje ryzyko, że nasz związek rozpadnie się przez relację z samym sobą? Przecież możemy dojść do wniosku, że w sumie jest mi dobrze ze sobą i nikogo więcej nie potrzebuję… Tutaj jest bardzo dużo zmiennych. Jeżeli np. mamy osobę, która jest w przemocowej relacji, w relacji z osobą, z którą nie widzi przyszłości, z którą trudno się porozumieć, związek od wielu lat jest martwy, w momencie, kiedy zaczyna zauważać swoje potrzeby i pracować nad sobą, to może iść w różnym kierunku. To może być decyzja o rozstaniu – to naturalna reakcja. Po rozstaniu też warto dać sobie czas na to pobycie samemu, zauważenie, jak jest żyć samemu. W momencie, kiedy potrafimy żyć ze sobą, dobrze nam ze sobą, wtedy pojawia się otwartość na to, aby się związać, bo to naturalne. Z drugiej strony, gdy znamy siebie, wiemy też, czego oczekujemy od relacji… Dokładnie, czego oczekujemy, czego nie chcemy, co możemy dać, jak ma ta relacja wyglądać… Jeżeli decyzja o tym, że chcę być sama, nie chcę mieć nikogo, się przedłuża, wtedy często spotykamy się w gabinecie, bo może pojawić się lęk. Niektórzy stresują się utratą niezależności, utratą siebie. Wtedy trzeba pracować nad tym, jak zachować siebie, będąc w związku. Zawsze podchodzimy do tego indywidualnie. Bo jeżeli ktoś mówi, że dobrze mu być ze sobą i nikogo nie potrzebuje, to też nie ma sensu szukać na siłę – być może to jest czas na pobycie ze sobą, zbudowanie siebie. Czy z psychologicznego punktu widzenia istnieje jeden, najlepsze sposób na jakościowe spędzenie czasu z samym sobą? Myślę, że po prostu bycie ze sobą – bez innych. Taki sposób, który będzie dawał nam przyjemność, ale dzisiaj to może być spacer, jutro kąpiel, a pojutrze SPA. Każdy ma inną strukturę osobowości, tryb życia itd. Kluczową rzeczą jest to, żeby rzeczywiście odbywało się to w samotności – żeby było jak najmniej bodźców z zewnątrz i żeby było przyjemnie… Żeby być otulonym? Tak, tego trzeba szukać. Jeżeli jesteśmy po wielu latach odcięcia od siebie, oderwania od siebie, to będzie trudno. Bo co to znaczy? Ja nie znam tego uczucia otulenia siebie. Trzeba sobie wyobrazić, że jest się młodszą wersją siebie – dzieckiem – i bierze się to dziecko, przytula, próbuje się mu dać to, co najlepsze. To bardzo ładna pointa naszej rozmowy, dziękuję. Psycholog dla Polaków 🇵🇱 za granicą, najpopularniejsza influecerka z kategorii zdrowia psychicznego, Paulina Koszut jest psychologiem i psychoterapeutką psychodynamiczną w trakcie całościowego szkolenia w renomowanym ośrodku szkoleniowym – Laboratorium Psychoedukacji. Na co dzień prowadzi konsultacje psychologiczne oraz psychoterapię indywidualną osób dorosłych, zarówno stacjonarnie w miejscowości Essen, jak i online. Czytaj także: Nie stawiamy granic, żeby nie stracić ludzi, a tracimy siebie. Halina Piasecka mówi, od czego zacząć "Nie mów kobiecie: 'Możesz wszystko', ona usłyszy: 'Musisz'". Czy da się być silną i niezmęczoną? Kupujemy coraz więcej, bo chcemy zagłuszyć nasze lęki. „To sprawia, że czuję się bezpieczna”
Nie stawiamy granic, żeby nie stracić ludzi, a tracimy siebie. Halina Piasecka mówi, od czego zacząć
Granice nie zaczynają się od odmawiania, a od prostego, ale niewygodnego pytania: czego ja właściwie chcę - mówi Halina Piasecka, psycholożka i trenerka. Porozmawiałyśmy o tym, jak w praktyce wygląda strach przed odrzuceniem.
Wiemy, czym są granice. Potrafimy o nich mówić, czytamy o nich książki, słuchamy podcastów. A potem ktoś nas o coś prosi — i znowu mówimy „tak”, choć w środku wszystko krzyczy „nie”. Boimy się odrzucenia, chcemy być miłe, nie chcemy psuć relacji. Tymczasem granice wcale nie zaczynają się od odmawiania. Zaczynają się dużo wcześniej, od prostego, ale niewygodnego pytania: czego ja właściwie chcę - mówi Halina Piasecka, psycholożka i trenerka. Nie stawiamy granic, bo boimy się odrzucenia Katarzyna Troszczyńska: Dlaczego tak bardzo boimy się stawiać granice? Większość z nas doskonale zna teorię, ale w praktyce niewiele osób potrafi zrobić to spokojnie, bez przemocy, a jednocześnie empatycznie? Halina Piasecka: Bardzo dużo zależy od tego, jak w naszych rodzinach wyglądała komunikacja. Czy w ogóle było miejsce na wyrażanie emocji, na mówienie „nie”, na różnicę zdań. W wielu domach tego nie było. Uczyliśmy się raczej dostosowywać, nie sprawiać problemów, nie komplikować. I to potem bardzo mocno wpływa na to, jak funkcjonujemy w relacjach jako dorośli. Dla wielu osób stawianie granic jest trudne przede wszystkim dlatego, że boimy się odrzucenia. Bardzo chcemy, żeby było miło, spokojnie, bez napięć. Jesteśmy wychowywani w przekonaniu, że jeśli będziemy bezproblemowi, to mamy większe szanse na akceptację. Dlatego kiedy pojawia się moment powiedzenia „nie”, uruchamia się lęk, że ktoś się od nas odsunie, relacja się popsuje. Szczególnie jeśli to jest relacja, na której nam zależy. Z tym łączy się też poczucie winy. Stawianie granic wydaje nam się egoistyczne. Pojawiają się myśli: „powinnam dawać więcej”, „nie wypada odmówić”, „inni mają gorzej”. I w efekcie zaczynamy ignorować własne potrzeby, co prędzej czy później prowadzi do wybuchu, czy do innych reakcji, które zamiast budować, niszczą. To znaczy? Na przykład w relacjach domowych, zamiast powiedzieć: „Dziś nie mogę ci pomóc, bo mam pracę i lekarza”, po prostu się zgadzam. Robię to raz, drugi, trzeci, jestem coraz bardziej zirytowana, czuję się nadużywana, ale tego nie wyrażam, więc te emocje się we mnie odkładają. A potem nagle, mimo że na co dzień jestem życzliwa i spokojna, wybucham: „zawsze czegoś ode mnie chcesz, czy ty nie widzisz, ile mam na głowie?”. Dla drugiej strony moja reakcja jest kompletnie zaskakująca. To pokazuje, że agresja bardzo często nie wynika z wybuchowego charakteru, tylko z nagromadzonych emocji i z tego, że granice pojawiają się za późno. Często stoi za tym też lęk. Paradoksalnie, ktoś myśli: „Powiem to mocno, żeby nikt tego nie podważył”. To jest reakcja na wewnętrzny niepokój i długo ukrywaną frustrację. Wtedy mylimy często asertywność z agresją, bo mamy w głowie prosty schemat: albo jestem miła, albo jestem twarda. A przecież mogę się z kimś nie zgadzać, mogę być zmęczona czy sfrustrowana, ale nadal mogę tę osobę szanować. Celem nie jest zranienie czy „wygranie”, tylko zmiana sytuacji. To samo widać w pracy. Ktoś przez długi czas bierze na siebie więcej, dodatkowe zadania, telefony po godzinach, kolejne projekty. Z zewnątrz wygląda na zaangażowanego i niezawodnego, ale w środku narasta zmęczenie i frustracja. I w pewnym momencie następuje wybuch. Idealna pracownica krzyczy na całe biuro: „ile można, niech ktoś inny to zrobi!”. Wszyscy są zdziwieni, bo przecież „zawsze było dobrze”. A przecież można powiedzieć wcześniej, spokojnie: „chętnie bym się tego podjęła, ale mam już dwa priorytety, które wymagają mojej uwagi”. Bez ataku, bez tłumaczenia się ponad miarę. Kiedy granica jest komunikatem, buduje relację. Ale kiedy jest reakcją, impulsem, niewiele ma wspólnego z prawdziwą rozmową. Zresztą potem często pojawia się poczucie winy, wraca refleksja: „mogłam powiedzieć to inaczej, spokojniej, bez ataku”. I robi się z tego błędne koło. A co gdy ktoś odcina się, stosuje bierną agresję? Obiecuje coś, ale tego nie robi, bo tak naprawdę wcale nie chciał? Jak jeszcze radzimy sobie z emocjami i potrzebami, których nie umiemy wyrazić wprost? Często mamy też przekonanie, że druga osoba „powinna się domyślić”. A pod tym bardzo często jest niewyrażona złość, emocja, która sama w sobie jest ważna, bo mówi nam o granicach. Tyle że jeśli ktoś był uczony, że nie wolno się złościć, to ta złość nie ma gdzie wyjść. I zamiast jasnego komunikatu pojawia się właśnie bierna agresja, chłód, ironia, milczenie. Ale czy czasem nasz lęk nie jest uzasadniony? Ktoś nas lubi i chce z nami być, bo jesteśmy miłe? Oczywiście, że tak. Tylko że my, i druga osoba, zawsze mamy wybór, czy mówimy o swoich granicach, czy nie. Nikt nas do tego nie zmusza. Pytanie brzmi raczej: czy to, co robimy, jest w zgodzie z nami? A żeby to wiedzieć, trzeba najpierw zdawać sobie sprawę, gdzie te nasze granice w ogóle są. I tu pojawia się problem, bo mówimy:„nie chcę, żeby ktoś mnie ranił czy wykorzystywał”, ale kiedy trzeba powiedzieć konkretnie, co to dla mnie znaczy, robi się trudno. I wtedy zamiast jasnego komunikatu pojawia się: „nic się nie stało”, cisza, ironia. Albo sarkazm typu: „no tak, przecież ja zawsze wszystko zrobię najlepiej”. Druga osoba często nawet nie wie, czy to żart, czy zarzut. Często osoby, które nie stawiają granic, gdzieś później muszą dać upust emocjom, na przykład w rozmowach o innych. Pojawia się frustracja, bo te emocje nie znikają same. To, co łączy te wszystkie sytuacje, to brak mówienia wprost: „ten pomysł mi nie odpowiada”, „potrzebuję dziś odpoczynku”, „te słowa mnie zraniły”. Zamiast tego pojawia się wycofanie, opóźnianie, milczenie, czyli bierna agresja. A z nią bardzo trudno pracować w relacji, bo to komunikat bez słów. I tak, zdarza się, że kiedy zaczynamy mówić wprost o swoich potrzebach, druga strona tego nie przyjmuje. Czasem relacja się zmienia, czasem nawet kończy. Ale to nie znaczy, że nie warto tego robić. Jak rozpoznać swoje granice? Przeczytałam kiedyś fajne porównanie, że nawet kraje mają jasno wyznaczone granice. A my? Skąd mamy wiedzieć, gdzie są nasze? Jakie pytania sobie zadać? W swojej książce „Czuję, więc jestem” na samym początku piszę, że warto zadać sobie podstawowe pytanie: „kim jestem?”. W odpowiedzi na to pytanie zawiera się informacja o tym, co jest dla mnie ważne, jakie mam wartości, na co się zgadzam, a na co już nie. Przede wszystkim trzeba wiedzieć, jakie wartości są dla nas kluczowe. Jeśli dla mnie na przykład uczciwość jest podstawą, to muszę sobie jasno powiedzieć: tego nie negocjuję. Mogę wiele rzeczy zrozumieć, ale oszukiwania czy nadużycia – nie. Każda z nas ma kilka takich fundamentów. A poza uczciwością jakie to mogą być wartości? Na przykład relacje. Jeśli są dla mnie ważne, a partner zaczyna je ograniczać, nie chce, żebym spotykała się z ludźmi, wychodziła, żyła po swojemu, to jest moment, żeby się zatrzymać i zobaczyć: czy moja granica nie została właśnie przekroczona. Albo rozwój. Jeśli to jest moja wartość, a ktoś oczekuje, że skupię się tylko na domu i zrezygnuję z siebie, to prędzej czy później będę nieszczęśliwa. Warto słuchać swojego ciała, ono często wie szybciej niż głowa. Jeśli przy jakiejś rozmowie czuję ścisk w brzuchu, a potem pojawia się frustracja czy żal do siebie, to jest informacja: coś tu jest nie tak. Często granica została przekroczona wtedy, kiedy mówię „tak”, choć chciałam powiedzieć „nie”. Albo odwrotnie. Biorę na siebie za dużo, jestem dostępna kosztem siebie. I jeszcze jedna rzecz: powtarzalność. Jeśli jakaś sytuacja wraca i za każdym razem wywołuje we mnie tę samą reakcję w ciele i emocjach, to bardzo możliwe, że właśnie tam przebiega moja granica. I wtedy pojawia się kluczowe pytanie: czy ja tego chcę? To jedno z najprostszych, a jednocześnie najtrudniejszych pytań. Bo coś może być trudne, ale ja nadal mogę tego chcieć i się na to zdecydować. Chodzi o to, czy ja chcę dać na to przestrzeń, cokolwiek to jest. I jeszcze jedna ważna rzecz, o której rzadko się mówi: granice są ruchome. To nie jest stała linia jak granica państwa. Czyli? Jak już wspomniałam, mamy granice nienegocjowalne, te związane z naszymi wartościami. Ale poza tym granice są ruchome. Zależą od naszego poziomu energii, sytuacji i relacji. Jeśli jestem niewyspana, przeciążona, mam małe dzieci, to te granice będą przebiegały inaczej niż wtedy, kiedy mam więcej zasobów. Inaczej też w relacji z partnerem czy przyjacielem, a inaczej wobec zupełnie obcej osoby. Do tego my się zmieniamy, więc warto co jakiś czas sprawdzać, co jest teraz dla nas ważne. Natomiast jeśli pojawia się wątpliwość, to już jest sygnał. I wtedy naprawdę nie trzeba odpowiadać od razu. Można powiedzieć: „poczekaj, zastanowię się, wrócę do ciebie”. To bardzo pomaga, zamiast automatycznego „tak”. Zatrzymać się, sprawdzić, co się dzieje w ciele, jakie emocje się pojawiają. Dać sobie czas, piętnaście minut, godzinę, dzień, tyle ile potrzebujemy. Bo czasem samo to „poczekaj” jest już odpowiedzią. Granice nie zaczynają się od mówienia „nie”. Zaczynają się od momentu, kiedy zaczynamy siebie słuchać. Kiedy zadajemy sobie pytania: "Czego ja w tej sytuacji chcę? Jak ja chcę się tu zachować?". To jest kluczowe, bo często asertywność mylimy z odmawianiem. A przecież osoba agresywna też potrafi powiedzieć „nie” i to bardzo szybko. Asertywność to coś innego. To także umiejętność powiedzenia „tak” tam, gdzie naprawdę chcę. To bycie blisko siebie i świadomość własnych granic. Co się jeszcze dzieje, gdy długo ignorujemy granice? Pojawiają się też objawy psychosomatyczne, problemy ze snem, bóle głowy, brzucha, pleców, napięcia mięśniowe. Ale też widać to w zachowaniu. Z osoby uśmiechniętej i życzliwej zmieniamy się w osobę zamkniętą, burkliwą, bo coś we mnie siedzi, czego nie wyrażam. Czasem pojawiają się też takie stany depresyjne, nie mówię o depresji jako jednostce chorobowej, tylko o poczuciu bezsilności, bezradności. Takim przekonaniu: „muszę taka być, bo inaczej mnie nie zaakceptują”, mimo że czuję, że to jest niezgodne ze mną. To jest w pewnym sensie takie niszczenie siebie. Gdy nam zależy, trudniej postawić granice Jak pokonać ten lęk? Ten przed odrzuceniem, że nie dostanę awansu, że ktoś mnie odrzuci, że partner odejdzie? Czy są takie relacje, w których trudniej stawiać granice? Oczywiście, że tak. Zwykle tam, gdzie nam bardziej zależy. Albo w relacjach z osobami dominującymi. Bo u podstaw tego wszystkiego zawsze jest lęk. Jak to przełamać? Małym krokiem. Nie rewolucją. Mówić o sobie, o swoich potrzebach. Nie o tym drugim człowieku. Na przykład: „kiedy angażuję się w projekt i wkładam w niego dużo pracy, potrzebuję docenienia”. To nie znaczy, że druga strona zawsze tę potrzebę spełni. Czasem nie może, takie są realia, szczególnie w pracy. Rozmawiałam z wieloma liderami, którzy chcieliby docenić pracownika, ale nie zawsze mają taką możliwość. Ale samo wyrażenie potrzeby już coś zmienia. To już jest rozmowa, dialog. Bo kiedy mówimy o sobie, dajemy drugiej osobie szansę, żeby nas usłyszała. Nie mamy wpływu na kogoś, ale na siebie już tak. Możemy zrobić mały krok, przełamać schemat i zacząć brać pod uwagę swoje potrzeby, nie przestając przy tym myśleć o innych. Bo to nie jest tak, że z osoby „dobrej dla innych” mamy się stać egoistami. Możemy nadal dbać o innych, tylko dołożyć do tego dbanie o siebie. W jednej sytuacji, jednym zdaniem, jednym komunikatem. I zobaczyć, co się wydarzy. A kiedy słyszymy od tej drugiej strony: to mnie rani? Możemy powiedzieć: „rozumiem”. Ważne jest mówienie o intencji: że zależy mi na tej relacji, że chcę, żeby była autentyczna. I jednocześnie warto się przygotować na to, że druga osoba może zareagować emocjonalnie, ma do tego prawo. Nie musi zareagować tak, jak my byśmy chciały. Tak jak wspomniałam, granice nie dają gwarancji konkretnego efektu. Nie mamy wpływu na to, co zrobi druga osoba. Mamy wpływ tylko na siebie, na to, jak my się zachowamy. I jeśli skupiamy się na tym, żeby być w porządku wobec siebie i wobec innych, nawet nieidealnie, ale z dobrą intencją, to już jest bardzo dużo. A co z granicami w rodzinie? Chyba łatwiej powiedzieć „nie” partnerowi, przyjaciółce niż rodzicom? Łatwiej. Bo w sytuacjach rodzinnych dochodzi lojalność, przekonania typu „rodzinie się pomaga”, „to moja mama, nie mogę odmówić”. I nagle, mimo że na co dzień jesteśmy dorosłymi, decyzyjnymi osobami, wracamy do dawnych ról, do tego dziecka, które zawsze ogarniało, pomagało, brało na siebie odpowiedzialność. W relacjach rodzinnych emocje są silniejsze, łatwiej o poczucie winy, złość, zranienie. Odżywają stare historie. Do tego dochodzą komentarze, oczekiwania, nieproszone rady: „czemu nie dzwonisz”, „powinnaś już dawno…”. I czasem naprawdę jedynym wyjściem jest odcięcie się, ale to są raczej skrajne sytuacje. Częściej chodzi o zmianę jakości relacji. Bo my często próbujemy wszystko tłumaczyć, wyjaśniać, licząc, że druga strona zrozumie. A czasem ona po prostu nie jest w stanie, nie dlatego, że nie chce, tylko dlatego, że nie potrafi. I wtedy można powiedzieć prosto: „w ten weekend nie przyjadę”, „wolałabym o tym teraz nie rozmawiać”. Bez tłumaczenia się, bez wchodzenia w dyskusję. Bardzo ważny jest ton głosu. Warto zatrzymać się na chwilę, zrobić wdech i wydech, a potem powiedzieć to spokojnie, życzliwie. Z życzliwością, która obejmuje też nas samych. Bo i tak może pojawić się poczucie winy. Wątpliwość: „czy nie przesadzam?”. I warto dać sobie do tego prawo. Granice w rodzinie to nie jest brak miłości. To jest sposób, żeby ta miłość była zdrowsza. Jak radzić sobie z wyrzutami sumienia? Tylko dużo kobiet w takiej sytuacji mówi, że czuje wstyd i wyrzuty sumienia, że się zmieniają, już nie są „takie dobre”. Jak sobie poradzić z takimi uczuciami? Nie walczyć z tym. Zauważyć to. Powiedzieć sobie: „to jest część mnie, część moich schematów”. Spojrzeć na siebie trochę z boku i dać sobie prawo, że jeszcze to czuję, jeszcze to przeżywam. Nie oczekiwać od siebie, że nagle będziemy osobą, która z lekkością i bez emocji stawia granice, tak się nigdy nie dzieje. Warto tłumaczyć sobie: „okej, pojawia się poczucie winy, bo stawiam granicę, ale to nie znaczy, że zrobiłam coś złego. Czy ja naprawdę robię komuś krzywdę, czy po prostu nie spełniam czyichś oczekiwań?". Bo to nie jest to samo. Co się zmienia w życiu człowieka, gdy zaczyna opiekować się również sobą? Relacje stają się bardziej autentyczne. I nasz układ nerwowy zaczyna się uczyć, że nic złego się nie dzieje. Dlatego tak ważne są małe kroki, a nie rewolucja, drobne odmowy, proste komunikaty w mniej obciążających sytuacjach i obserwowanie siebie potem. Owszem, krótkoterminowo pojawia się dyskomfort, poczucie winy. Ale długoterminowo przychodzi coś innego, więcej spokoju, poczucie szacunku do siebie, ulga, poczucie wolności. Można sobie nawet stworzyć jakieś zdanie, które nas wspiera, takie, które pomieści jednocześnie i to poczucie winy, i satysfakcję, że robię coś dla siebie. I nagle okazuje się, że mam więcej czasu, że mogę zostać ze sobą, zamiast gdzieś biec i pomagać wszystkim dookoła. Ale to nie chodzi o to, żeby przestać pomagać. Znowu wracamy do pytania: kim chcę być? Bo mogę chcieć pomóc koleżance przy przeprowadzce, ale mogę też nie mieć na to siły. I tu chodzi o uczciwość wobec siebie: co ja naprawdę chcę i na co mnie w tym momencie stać. Żeby nie popaść ani w egoizm, ani w uległość. Bo czasem możemy tę granicę negocjować, pomóc, bo inwestujemy w relację, bo nam zależy. Ale ważne, żeby to był wybór, a nie automatyczny schemat. Halina Piasecka. Psycholożka i trenerka biznesowa. Wielbicielka psychologii pozytywnej i ekspertka w obszarze szczęścia w pracy. Autorka książki „Czuję więc jestem” (wyd. Zwierciadło, 2026 r.). Czytaj także: "Nie mów kobiecie: 'Możesz wszystko', ona usłyszy: 'Musisz'". Czy da się być silną i niezmęczoną? „Kobieto! Odwal się od siebie!” Ola Kisiel, o tym, dlaczego jesteśmy dla siebie wrednymi zołzami i dlaczego Bridget Jones tak wkurza Po weekendzie czujesz większe zmęczenie niż w piątek? To znak, że jesteś na „kredycie energetycznym”
"W dobrym związku jest miejsce na nienawiść". Michalina Grzesiak w rozmowie z Natalią Tur
Natalia Tur to mediatorka rodzinna, która pomaga parom znaleźć satysfakcjonujące rozwiązania w komunikacji. Bo czy da się rozstać z klasą? O tym rozmawia z nią Michalina Grzesiak w nowym odcinku podcastu "Perfekcyjnie NIEidealna".
Podcast "Perfekcyjnie NIEidealna" to szczere rozmowy, które Michalina Grzesiak przeprowadza z inspirującymi kobietami. Dotyczą tego, co bliskie nam wszystkim - kariery, mody, zdrowia, ale też... relacji, a nawet zdrad. To właśnie tematy związkowe są brane na tapet w nowym odcinku podcastu, w którym gościnią jest Natalia Tur, mediatorka rodzinna i autorka książek o dobrym związku oraz rozstaniu. Co dokładnie zdradziła nam o relacjach? Mediatorka rodzinna Natalia Tur w podcaście "Perfekcyjnie NIEidealna" Wiele mówi się o terapiach par, psychologach, seksuologach, ale niewiele wiemy o istnieniu takich osób jak mediatorzy. Czym dokładnie się zajmują i jak mogą wpłynąć na nasze relacje? Kluczowym zadaniem mediatora jest oczywiście mediacja między partnerami u progu rozstania. Często dotyczy np. dzieci. Ale na mediację mogą się wybrać nie tylko osoby w związku. Mediator pomaga znaleźć rozwiązanie satysfakcjonujące i może tego dokonać np. wtedy, gdy mamy problem w relacji z teściami. Szczególnie jednak taka osoba jest potrzebna tam, gdzie są naprawdę silne emocje, stąd najczęściej spotykamy się z nią przy kryzysach w związku. Pytanie, czy po tych negatywnych uczuciach, gdy zawiedziemy się drugą osobą, jesteśmy w stanie wrócić do momentu, w którym jest dobrze. Ekspertka wskazuje, że najgorsze, co możemy poczuć w związku, to właśnie nie ta wspomniana nienawiść, tylko... obojętność. Istnieją związki, w których partnerzy mogą mieć delikatne charaktery i rzadko "wybuchać", ale problem pojawia się w momencie, gdy w ogóle nie ma problemów. "Perfekcyjnie NIEidealna": Michalina Grzesiak w rozmowie z Natalią Tur Nowy odcinek podcastu "Perfekcyjnie NIEidealna" jest już dostępny na naszym kanale w serwisie YouTube. Michalina Grzesiak rozmawia z Natalią Tur nie tylko o tym, jak powinien wyglądać udany związek i rozstanie, ale też o innych kwestiach dotyczących naszych relacji. Nie zabrakło tematu zdrad oraz bycia sam na sam ze sobą. Nie możecie tego przegapić. Czytaj także: „Muszę opłakać siebie sprzed kilku lat". Michalina Grzesiak w rozmowie z Pauliną Mikułą o rozstaniu i miłości na własnych zasadach "Wmawia nam się, że musimy być zgodne z oczekiwaniami innych". Michalina Grzesiak rozmawia z Szafiarką Dorką "Już nie muszę nikogo zadowalać". Paulina Mikuła szczerze o terapii, życiowych zakrętach i byciu sobą
Wartości w relacjach. 15. edycja Kalendarza Artystycznego Gedeon Richter Polska
Zdrowie to nie tylko aspekt fizyczny, ale także wartości, emocje i relacje międzyludzkie. Od 15 lat Gedeon Richter Polska konsekwentnie realizuje tę filozofię, tworząc we współpracy z Andrzejem Pągowskim Kalendarz Artystyczny. Jubileuszowa, limitowana edycja zatytułowana „Wartości w relacjach” poprzez język sztuki opowiada o tym, co naprawdę ważne i co stanowi fundament trwałych więzi między ludźmi.
Gedeon Richter oferuje wartościowe innowacyjne i tradycyjne terapie oraz dba o ich dostępność dla szerokiego grona pacjentów. Szczególną troską otacza zdrowie kobiet specjalizując się w terapiach hormonalnych, takich jak antykoncepcja, leczenie niepłodności, objawów mięśniaków macicy, endometriozy czy menopauzy. Dla firmy troska o zdrowie to jednak znacznie więcej niż dostarczanie leków. Realizuje misję edukacyjną i angażuje się w projekty społeczne oraz kulturalne, które budują dobrostan i wspierają zdrowie. Jednym z takich projektów jest Kalendarz Artystyczny, który właśnie kończy 15 lat. Od początku nad jego koncepcją czuwa Andrzej Pągowski, wybitny grafik i plakacista. Co roku do współpracy zapraszani są artyści, których zadaniem jest nie tylko tworzenie obrazów, lecz także osobista interpretacja tematu przewodniego. Dzięki temu każda edycja jest niepowtarzalna, a w jubileuszowym wydaniu powracamy do tego, co uniwersalne i ponadczasowe, czyli wartości w relacjach. To przecież one kształtują nasze życie i nadają mu głęboki sens. Kalendarz Artystyczny to unikatowe wydawnictwo, które łączy edukację i piękno. Co roku trafia do wybranej grupy odbiorców, w tym liderów opinii ze świata medycyny, farmacji czy decydentów - stając się zaproszeniem do refleksji nad tym, co naprawdę ważne dla zdrowia i dobrostanu. Nowe spojrzenie Jubileuszowa odsłona Kalendarza Artystycznego stawia w centrum to, co w relacjach najważniejsze – wartości, które nadają bliskości sens i trwałość. Z raportu „Anatomia relacji. O związkach twarzą w twarz”, przygotowanego z inicjatywy Gedeon Richter Polska wynika, że dla Polaków fundamentem dobrego związku pozostają konkretne wartości. Ankietowani najczęściej wskazywali na wzajemne zaufanie (41%), uczciwość (28%), a także miłość (21%) oraz wsparcie (15%)*. „Poprosiliśmy sześć Autorek i sześciu Autorów o zilustrowanie tego, co między ludźmi najważniejsze. Powstała galeria dwunastu prac, które pokazują – z kobiecego i męskiego punktu widzenia – filary międzyludzkich relacji: przyjaźń, miłość, zaufanie, partnerstwo… – wyjaśnia Andrzej Pągowski, Dyrektor Artystyczny projektu – Gedeon Richter przez minione 15 lat starał się swoimi artystycznymi kalendarzami komentować ważne sprawy. Kalendarz na rok 2026 również wpisuje się w ten trend. To wydawnictwo towarzyszy nam przez cały rok, przypominając, jakie wartości w życiu mają ponadczasowy charakter” – dodaje artysta. Na dwunastu kartach kalendarza spotykają się różne spojrzenia - kobiece i męskie. Sześć artystek oraz sześciu artystów, a wśród nich Andrzej Pągowski, interpretuje takie wartości jak: partnerstwo, szacunek, tolerancja, równość, wolność, indywidualizm, zaufanie, uczciwość, empatia, komunikacja, wsparcie, poczucie bezpieczeństwa, harmonia, miłość, przyjaźń, sprawiedliwość. W efekcie mamy do czynienia z unikalną galerią obrazów, pełnych najszczerszych emocji. Projekt z misją Kalendarz Artystyczny Gedeon Richter od lat jest czymś więcej niż cykliczną publikacją. Od początku swojego powstania opowiadał o istocie roli kobiet w społeczeństwie, a w tym roku dodatkowo podkreśla znaczenie więzi międzyludzkich. W niepewnych i szybkich czasach, w których obecnie żyjemy to właśnie drugi człowiek może dać nam wsparcie i poczucie bezpieczeństwa. Najnowsza edycja Kalendarza Artystycznego przypomina nam również o tym, że warto na chwilę zwolnić i wrócić do tego co naprawdę ważne – do rozmów, bliskości i obecności. „Mam nadzieję, że rezultat naszych artystycznych zmagań spodoba się i że będzie towarzyszył Państwu przez cały 2026 rok. Życzę, aby ten rok był pełen wartości, o których jest ten kalendarz” – podsumowuje Andrzej Pągowski, Dyrektor Artystyczny projektu. * Metoda badawcza: CAWI – ankieta internetowa - zrealizowana na panelu badawczym reaktoropinii.pl należącym do Instytutu Badań Pollster. W ramach badania przeprowadzono 1082 ankiet. Termin realizacji badania: kwiecień 2025. Materiał promocyjny Gedeon Richter Polska
Jak kochać po swojemu? 6 kroków do zbudowania satysfakcjonującego związku
Szczęśliwy związek nie jest nam dany raz na zawsze. Zdaniem psychologów relacja z drugą osobą to wielowymiarowy proces. Na co warto zatem zwrócić uwagę? Między innymi na łączącą nas więź emocjonalną, poczucie bezpieczeństwa i możliwość samorealizacji. To jednak nie wszystko.
Nie ma chyba na świecie osoby, która nie chciałaby być kochana i w pełni akceptowana. W końcu to bardzo ludzka, żeby nie powiedzieć prymarna potrzeba. Życie jednak pisze nam różne scenariusze i zdarza się, że wchodzimy w relacje, które nie są dla nas w pełni satysfakcjonujące. A potem się rozstajemy i szukamy kolejnej „połówki jabłka” lub tkwimy w związku bez przyszłości. Zdaniem ekspertów, czasem wystarczy niewielka zmiana, by odnieść oczekiwany rezultat. 6 kroków do budowania satysfakcjonującego związku Zbudowanie dobrej, spełniającej nasze oczekiwania relacji to proces. Jeśli myślisz, że wystarczy wpłynąć na ukochaną osobę lub wymusić na niej zmianę zachowania, by związek spełniał twoje oczekiwania, to jesteś w błędzie. W pierwszej kolejności należy zacząć od siebie. Jesteś na to gotowa? Krok 1: wartości i granice Brzmi banalnie, ale w praktyce nie zawsze jest to proste do wykonania. W procesie enkulturacji nabywamy pewne wzorce, które nakazują kobiecie być miłą i spełniać zachcianki innych. Stawiając się na ostatnim miejscu, często nie mamy możliwości do pełnego wyrażenia swoich potrzeb i pragnień, jak i poznania siebie. Dopóki same ze sobą nie ustalimy, co jest dla nas ważne, co akceptowalne, a na co absolutnie się nie zgadzamy, zbudowanie związku na własnych zasadach będzie niemożliwe. Proces ustalania granic wymaga samoświadomości, ale też odwagi. Nie chcę spoilerować, ale to może nie być przyjemne. Przypomnij sobie sytuację, która wywołała w tobie negatywne emocje takie jak: złość, frustracja, czy smutek. To znak, że wartości, które są dla ciebie ważne, zostały przekroczone. Nazwij lub opisz je. Jeśli twoja lista wartości jest długa, możesz ją spisać, a następnie uszeregować od najbardziej istotnej. I mamy to. Postawienie granic to nic innego jak świadome dbanie o własny dobrostan. Okazuje się jednak, że jasne postawienie sprawy może wywoływać w nas poczucie winy, bo „innym będzie przykro”. Może także budzić opór osób, które były przyzwyczajone do naszych zachowań lub postaw wobec nas. Pamiętaj, że każda osoba ma prawo do szczęścia. Jasno komunikuj swoje oczekiwania bez oceniania lub wskazywania winnych danej sytuacji. Aż tyle i tylko tyle. Zdaniem psychologów, jeśli mamy problem ze stawieniem granic, powinnyśmy zacząć ćwiczyć swoją asertywność w sytuacjach, które nie są dla nas najistotniejsze. Krok 2: zaufanie i bezpieczeństwo W obecności partnera lub partnerki powinnyśmy czuć się bezpiecznie i mieć poczucie, że jesteśmy w pełni akceptowane. Bez wstydu i obaw możemy płakać, złościć się, bać się i smucić. W bezpiecznej relacji nie musimy budować idealnego, nieskazitelnego wizerunku pozbawionego wad. Bo jesteśmy bezwarunkowo akceptowane. Takie, jakie jesteśmy. Możemy pozwolić sobie na bycie w pełni sobą, bez lęku, że nasze słabości zostaną wykorzystane przeciwko nam. Mamy pewność, że nie zostaniemy skrzywdzone, a w trudnej sytuacji nie zostaniemy pozostawione same sobie. Życie ma jednak to do siebie, że nie jest idealne. Nasze wcześniejsze doświadczenia, również te z dzieciństwa, jak i indywidualne predyspozycje sprawiają, że nieświadomie wchodzimy w relacje, które nie są dla nas w pełni korzystne i satysfakcjonujące. Więc znów powinnyśmy zajrzeć w głąb siebie i spróbować odpowiedzieć sobie na pytanie: czy boję się odrzucenia?, czy daję sobie przyzwolenie na miłość?, czy pragnę bliskości, a jednocześnie od niej uciekam? Tylko my znamy odpowiedzi. Czasem „podskórnie” czujemy, że coś jest nie tak, ale nie umiemy tego nazwać. Psycholodzy radzą, by w takiej sytuacji (jeśli to możliwe, a my tego chcemy) szczerze porozmawiać o tym ze swoim partnerem lub partnerką, lub skorzystać ze specjalistycznej pomocy. Krok 3: responsywność Chcesz mieć udany związek? Bądź responsywna, czyli empatyczna i dostępna emocjonalnie. Wysłuchaj, pociesz, poklep po plecach i udziel wsparcia. Świetnie, tylko dlaczego znów muszę być „miła” i „grzeczna”? Nie w tym rzecz. Stawiaj granice i jasno je komunikuj, chroń swoje wartości i nie działaj wbrew sobie. Jednak jeśli widzisz, że ukochana osoba znajduje się w kryzysie, boryka się z jakimś problemem, nie udawaj, że tego nie widzisz, nie umniejszaj i nie bagatelizuj. Jeśli trzeba ojojaj, przytul, porozmawiaj. Bądź. W związkach duże znaczenie mają małe gesty (responsywność uwagi). I to one często stanowią podwaliny udanego związku. Brzmi to sztampowo i nieco górnolotnie, ale to czysta proza życia. Zrób ukochanej osobie kanapkę z jej ulubionym serem, a na pewno to doceni. To sprawi, że poczuje się nie tylko ważna, ale i zauważona. Brak responsywności w związku nie jest dobrym znakiem. Każda osoba, której potrzeby są ujmowane, niezauważane, czuje się osamotniona. Jeśli taka sytuacja będzie się powtarzała, w związku może pojawić się utrata zaufania. Nie trzeba być psychologiem, by domyślić się, że osoba, której potrzeby emocjonalne nie są zaspokojone, będzie szukała pocieszenia poza związkiem. Niech każda z nas odpowie sobie na pytanie, czy tak właśnie powinien wyglądać udany związek. Krok 4: intymność i bliskość Myśląc o bliskości i intymności, wiele osób popełnia błąd. Po pierwsze, używa ich zamiennie, a po drugie, poprzez ciąg skojarzeń, utożsamia z seksem. Owszem, seks może być komponentem scalającym związek, ale… może go też nie być wcale. I jeśli obu stronom z tym dobrze, nie ma powodu do zmartwień. Bliskość to fizyczna obecność, poczucie przynależności, wspólnotowości, wspólnej więzi. Będąc w związku, czujemy się komfortowo z daną osobą. Intymność jest pojęciem wskazującym na głębsze zaangażowanie. Ufamy drugiej osobie, nie obawiamy się krytyki, odrzucenia i w konsekwencji jesteśmy skłonne dzielić się swoimi sekretami, pragnieniami, marzeniami, lękami. Skoro już padło słowo seks, warto tu przytoczyć wyniki badań Alicji Żak-Łykus i Magdaleny Nawrat. Zauważają one, że „dla badanych udany związek był tożsamy z satysfakcjonującym życiem seksualnym, co wskazywać może na niski stopień autonomizacji seksu od wartości małżeństwa/partnerstwa. Jednocześnie, obniżona zdolność do uprawiania seksu niekorzystnie wpływała na związek, więzi z partnerem, samoocenę, wyniki w pracy i relacje rodzinne”. Warto o tym pamiętać. Krok 5: autonomia w związku Każdy chce znaleźć swoją „drugą połówkę jabłka”. Jednak w tym powiedzeniu kryje się błędne myślenie. Po pierwsze, żadna z nas nie potrzebuje nikogo, by stać się kimś. Po drugie, to określenie zakłada, że dopiero scalenie się z drugą osobą da nam poczucie spełnienia i pełnię szczęścia. Zdaniem psychologów to rozwiązanie na dłuższą metę może nam przynieść więcej szkody niż korzyści. Zależność od partnera, frustracja oraz obniżenie poczucia własnej wartości to tylko czubek góry lodowej. Dla własnego dobra powinnyśmy zachować autonomię i mieć możliwość rozwijania własnych pasji oraz zainteresowań. Ważny jest także własny krąg przyjaciół, znajomych i osób, z którymi dzielimy wspólne wartości. Chcemy wierzyć, że zawsze będziemy żyć długo i szczęśliwie, lecz nie jest to tajemnicą, że los lubi płatać figle. W takiej sytuacji wato mieć zaufane grono wsparcia. Zachowanie autonomii w związku jest silnie skorelowane z poczuciem tożsamości, ale także ze stawianiem granic. Będąc w satysfakcjonującym związku, nie musimy „naginać się” do partnera, nie rezygnujemy z siebie, ze swoich wartości, przekonań i marzeń. W ten sposób wyrażamy miłość i szacunek do siebie samej. Krok 6: przebaczenie W związkach nierzadko pojawiają się takie sytuacje, kiedy kochamy i nienawidzimy jednocześnie. Wydarzyło się coś, co przekroczyło nasze granice, złamało nasze zaufanie i poczucie bezpieczeństwa, coś, czego nie potrafimy zapomnieć i… wybaczyć. Nie każdy związek przetrwa ciężką próbę. I nie każda relacja jest warta naszego zaangażowania. A mimo wszystko warto. Bo przebaczamy dla siebie. By pozbyć się cierpienia, uwolnić się od gniewu, złości, poczuci krzywdy i chęci zemsty. A niejako „przy okazji” wykonujemy szlachetny gest w kierunku osoby, którą kochamy lub kochaliśmy. Przebaczenie to akt odwagi. To proces, który wymaga czasu i przyznania się przed samą sobą, że jest nam źle. Nie zamiatajmy problemu pod dywan ani nie umniejszajmy swojemu cierpieniu. Dajmy wyraz swoim emocjom i uznajmy je. Skupmy się na czynie, motywacjach, a nie osobie. Jednak to ostatecznie od nas zależy, czy wybaczymy. I już na sam koniec, nasz związek wcale nie musi być doskonały. Wystarczy, że będzie dobry. Tak po prostu. Źródło: Agnieszka Jucewicz, Grzegorz Sroczyński, „Kochaj wystarczająco dobrze”, Warszawa 2015; Alicja Żak-Łykus, Magdalena Nawrat, "Satysfakcja seksualna, życiowa i partnerska", Family Forum 2013/3, s. 171-186; Philip G. Zimbardo, Vivian McCann, Robert L. Johnson, „Psychologia. Kluczowe koncepcje”, Warszawa 2024; David J. Wallin, „Teoria przywiązania w psychoterapii”, Kraków 2023; Bogdan Wojciszke, „Psychologia miłości. Intymność, namiętność, zobowiązanie”, Gdańsk 2009.
Granice są super. Jak mówić "nie" w relacjach i dlaczego to buduje zaufanie?
Stawianie granic to coraz popularniejsze hasło, ale wiele osób wciąż zna je tylko w teorii, a z praktyką bywają już problemy. Jak więc wdrożyć to w codzienne życie tak, by nie tylko potrafić mówić „nie” innym, ale też umieć wreszcie powiedzieć „tak” sobie? Poznaj ten sekret, a na pierwsze efekty zmian nie trzeba będzie długo czekać.
W dzisiejszym świecie często godzimy się na wiele, aby uniknąć konfliktów, nikogo nie urazić lub po prostu dla tak zwanego świętego spokoju. Na dłuższą metę nie przynosi to jednak niczego dobrego, dlatego właśnie tak ważne jest stawianie granic. To niezbędne nie tylko dla własnego dobrostanu, ale i budowania zdrowych relacji, zarówno romantycznych, jak i rodzinnych, przyjacielskich, a nawet służbowych. Tylko jak robić to dobrze? Poznaj tę sztukę od kuchni i naucz się mówić "nie", w taki sposób, który trafi do każdego. Czym są granice w relacjach? Stawianie granic to popularna ostatnio fraza, jednak nie każdy zdaje sobie sprawę z jej prawdziwego znaczenia. Taka postawa wciąż często mylona jest z arogancją, a to kompletnie dwa inne światy. Zanim więc przejdziemy do samych sposobów na stawianie granic w relacjach, zacznijmy od tego, czym właściwie one są, dlaczego ich stawianie jest tak ważne i co się stanie, gdy nie będziemy tego robić? Odpowiedzi na wszystkie te pytania udziela Martyna Ida Wojciechowska - specjalistka od problemów w relacjach, w szczególności rodzinnych i związkach. Autorka ebooków i materiałów video oraz twórczyni TikTokowego profilu „Martyna mówi”: ”Granice w relacjach to świadomie wyznaczone ramy, które wskazują, co jest dla nas komfortowe, a co narusza nasze poczucie bezpieczeństwa i spójności z samym sobą. Ich wyznaczanie zaczyna się od poznania siebie – swoich potrzeb, wartości i ograniczeń – aby wiedzieć, na co się zgadzamy, a na co nie. Często myślimy, że granice są zaprzeczeniem bliskości w relacjach. Tymczasem to błędne przekonanie. Asertywne zachowania – jeśli są wyrażane w sposób spokojny z szacunkiem do drugiej osoby – nie tworzą muru, ale fundament zdrowej i trwałej relacji. Brak stawiania granic powoduje zatracanie się w relacjach i odsuwanie swoich potrzeb na dalszy plan. Z czasem prowadzi to do frustracji, poczucia niesprawiedliwości i obniżenia poczucia własnej wartości. Zamiast autentycznej relacji z innymi, pojawia się poczucie ciężaru, a nawet narastająca niechęć.” Stawianie granic - dlaczego to takie trudne? Wielu z nas doskonale zdaje sobie sprawę z tego, jak ważne są granice, ale mimo to nie potrafimy ich stawiać. Dlaczego sprawia to aż taką trudność? Według Martyny Idy Wojciechowskiej: ”Postawienie granicy sprawia niektórym z nas trudności, bo wiąże się z dopuszczeniem różnych nieprzewidzianych możliwości finału. Ci, którzy nie stawiają granic, podświadomie obawiają się, że jak wyrażą swoje zdanie sprzeczne ze stanowiskiem drugiej osoby, doświadczą gwałtownej reakcji z jej strony. Mogą to być np. krzyk, drwina czy oznaka rozczarowania. Lęk przed tym, co może się wydarzyć, jest dla nich obezwładniający. Im lepiej rozumiemy samych siebie, tym łatwiej jest nam stawiać granice. Osoby świadome swoich potrzeb, wartości i zasad zwykle radzą sobie z tym bez większych trudności. Bywa jednak, że doświadczenia z przeszłości utrudniają taką asertywność. Dotyczy to szczególnie osób, które zaznały bolesnego odrzucenia ze strony bliskich albo doświadczyły przemocy. Wtedy granice mogą kojarzyć się nie z ochroną, lecz z ryzykiem ataku czy odrzucenia.” Sztuka stawiania granic krok po kroku Na koniec pozostaje praktyka, a więc pytanie jak stawiać granice, aby było to komfortowe zarówno dla nas samych, jak i otoczenia? Pierwszy krok zawsze zaczyna się we własnej głowie, więc przede wszystkim musimy zastanowić się, jakie są nasze wartości, poglądy, cele i pragnienia. Powinniśmy też przemyśleć, kiedy czujemy się niekomfortowo i co jesteśmy w stanie zaakceptować, a czego w żadnym wypadku nie. Kolejny krok to odpowiednia reakcja: ”Kiedy już rozpoznamy, że nasze granice są przekraczane, powinnyśmy zareagować stanowczo, ale spokojnie. Często zdarza się, że zaczynamy atakować drugą stronę, a to jest błąd. W pierwszej kolejności należy zacząć od komunikatu JA, czyli od poinformowania o tym, jak się czujemy, kiedy rozmówca zachowuje się w dany sposób. Lepiej więc powiedzieć: "Czuję się pominięta, kiedy nagle przerywasz mi w trakcie wypowiedzi", zamiast: "Zawsze mi przerywasz i nie słuchasz!". Następnie naszym zadaniem jest poinformować drugą stronę o tym, że nie zgadzamy się na takie zachowanie. Na koniec należy powiedzieć, jak chcemy być traktowane - to bardzo ważne, bo przecież rozmówca nie czyta nam w myślach. A w przypadku, gdy postawienie granicy nie daje rezultatów, należy poinformować o konsekwencjach, jakie czekają drugą osobę, jeżeli nie dostosuje się do naszych warunków. Dodam, że właśnie ten moment konfrontacji i egzekwowania konsekwencji bywa najtrudniejszy, ponieważ często w tym miejscu rezygnujemy, by uniknąć dyskomfortu. Pamiętajmy jednak o tym, że są takie kwestie, które nie powinny podlegać dyskusji. Im częściej będziemy ćwiczyć asertywność, tym z większą łatwością będzie nam to wychodziło”. Bardzo ważnym krokiem do świadomego stawiania granic jest także pokonanie barier, które często mamy w swoich głowach. Chodzi o wzorce, co wypada, a co nie, które przez lata były w nas wpajane. To właśnie przez takie grzecznościowe schematy często nie umiemy powiedzieć stanowczego „nie”, nawet kosztem własnego komfortu. Przy pierwszych próbach stawiania granic możesz odczuwać trudności i musisz nastawić się na różne reakcje otoczenia. W końcu jeśli przez całe lata godzisz się na wszystko dla innych i nagle zaczynasz stawiać swój komfort na pierwszym miejscu, często wiąże się to ze zdziwieniem drugiej strony. To jednak zupełnie normalne i podobnie jak stawianie granic staje się łatwiejsze za każdym kolejnym razem, tak samo zmieniają i łagodnieją zachowania ludzi dookoła ciebie.
Czyli jak kręciliśmy pierwsze 5 odcinków?
Emocji nie brakowało, jak zwykle przy produkcji filmu. Zobacz, jak to wyglądało od kuchni.
Dziewczyny 3.0 odcinek ósmy ,,Kobieca solidarność"
Naprawdę istnieje! Obok kobiecej siły i jedności przyjaciółek nie można przejść obojętnie. Ah, co byśmy bez nich zrobiły?