Miał być podział 50/50, a wyszło jak zwykle? „Taki jest los kobiety. My nie prosimy o pomoc”
Podział obowiązków domowych nadal pozostaje nierówny, a kobiety wciąż robią więcej. Czy jednak każdej to przeszkadza? Zobacz, jak wygląda to w praktyce. Nasze bohaterki mają bowiem różne zdanie na ten temat.
Miał być partner, jest pomocnik. Ona pracuje, ogarnia dzieci, pamięta o wszystkim i jeszcze tłumaczy, co trzeba zrobić. On „pomaga”. W teorii żyjemy w nowoczesnych związkach, w praktyce wiele kobiet wciąż funkcjonuje na dwóch etatach. Dlaczego równość kończy się na deklaracjach i co się dzieje, gdy role naprawdę się odwracają? "Zajmowanie się dziećmi to nie praca" Alicja już na studiach przysięgła sobie, że nigdy nie zmieni się w „kurę domową”. Nie chciała żyć jak jej mama: wstawać o piątej, robić śniadanie dla wszystkich, pędzić do pracy, a po ośmiu godzinach w biurze jeszcze gotować i sprzątać. Dziś ma 43 lata, troje dzieci (najmłodszy syn ma 3 lata, najstarszy 17, a córka niedawno świętowała 15. urodziny) i absolutną pewność, że małżeństwo ma szansę przetrwać wtedy, gdy dwoje ludzi dzieli się obowiązkami i na bieżąco renegocjuje swoje ustalenia. – A to wcale nie jest łatwe, nawet jeśli ma się fajnego partnera – podkreśla. Jej zdaniem kulturowe przyzwyczajenia wciąż są bardzo silne. – Dziś może coś się zmienia, ale kiedy urodziłam Wiktora, wszyscy oczekiwali, że to ja będę się nim zajmować i ogarniać dom. W końcu byłam na urlopie macierzyńskim, a mąż pracował – wspomina. Pierwsza wizyta teściowej zaraz po urodzeniu Wiktora. „Nie przeszkadza ci ten bałagan?” - rzuciła, przekraczając próg mieszkania. Alicja rozejrzała się. Było czysto, panował tylko lekki rozgardiasz, normalny po urodzeniu dziecka. Miała problemy z laktacją, była zmęczona, niewyspana i rozdrażniona. Kilka rzeczy na dywanie czy dwa nieumyte talerze były jej najmniejszym problemem. „Wróci Maciek, to posprząta” - odpowiedziała spokojnie. Teściowa spojrzała na nią jak na kosmitkę. „Przecież Maciek pracuje” - jęknęła. - „A ja urodziłam dziecko i ledwo żyję” - odpowiedziała Alicja. Usłyszała, że poród to nic takiego. Teściowa urodziła czworo dzieci i tydzień po porodzie gotowała i sprzątała. - „Taki jest los kobiety. My nie prosimy o pomoc” - podsumowała. – Myślałam, że to tylko staroświeckie poglądy kobiety starszej ode mnie o trzy dekady, wychowanej w małym mieście. Ale nie. Potem takie sytuacje się powtarzały - wspomina Alicja. - Maciek chętnie zajmował się synem. Sam miał trudne doświadczenia z ojcem i nie chciał, żeby Wiktor czuł to samo. Chodził z nim na spacery, przewijał, później wychodził na plac zabaw i do parku. Jednak inni – często kobiety – byli tym zdziwieni. „A gdzie jest mama chłopca?” – pytali. A ja w tym czasie zostawałam z naszą córką. Nawet koleżanki Alicji były zaskoczone, gdy na plaży leżała, zamiast bawić się z dziećmi. Dziwiły się też, gdy Maciek robił kolację, chodził na zakupy albo wyjeżdżał z dziećmi na weekend. – Był moment, że czułam się egoistką. Jednocześnie wcale nie uważałam, że Maciek robi aż tak dużo. Bo co z tego, że zajmował się dziećmi, skoro ja cały czas miałam poczucie, że on mi pomaga, a nie jest współodpowiedzialny. Po urodzeniu dzieci Alicja szybko wróciła do pracy, a z dziećmi została niania. – Kto ją znalazł? Kto wszystko ustalał? Ja. Kto pilnował szczepień, wizyt, posiłków, ubrań? Ja. Kto musiał zdążyć z pracy, żeby zwolnić nianię, a potem odebrać dzieci? Również ja. W pewnym momencie dobrnęliśmy do ściany. Czułam, że już nie daję rady, Maciek z kolei czuł się niezrozumiany. „Przecież zawsze możesz na mnie liczyć” – mówił. A ja nie chciałam prosić o pomoc. Chciałam, żeby było po równo. Anna Niziołek, psychoterapeutka rodzinna i psycholożka z poradni Me Well, uważa, że historia Alicji i Maćka przypomina doświadczenia wielu par: Psychoterapeutka tłumaczy, że w psychologii mówimy o tzw. „obciążeniu mentalnym”. W codzienności wygląda to często tak: kobieta zagląda do lodówki i widzi, że czegoś brakuje, robi listę zakupów i przekazuje ją partnerowi. On może te zakupy zrobić, ale to ona pamięta o wszystkim; także o lekarzach, szczepieniach, szczegółach wizyt, organizacji dnia. Anna Niziołek przywołuje sytuację z własnego życia. Jej mąż planował wyjazd z kolegami, gdy ich dziecko się rozchorowało. – Nie przyszło mu do głowy, żeby ten wyjazd odwołać. Pomyślałam wtedy, że gdybym to ja planowała wyjazd i zachorowałoby dziecko, od razu bym z niego zrezygnowała. Nawet wiedząc, że syn może zostać z drugim rodzicem. U mężczyzn często nie ma takiego automatycznego odruchu. To głęboko zapisane schematy i potrzeba czasu, żeby je zmienić. Druga kwestia to silnie zakorzeniony w kobietach skrypt „Matki Polki” – przekonanie, że wszystko zrobią najlepiej. – Bardzo trudno jest nam zaakceptować, że coś może być zrobione inaczej niż my byśmy chciały – i że to też może być dobre. A przynajmniej wystarczająco dobre. "Przecież nasze matki dawały radę" Psychoterapeutka zwraca uwagę, że młodzi rodzice często zapominają o jednej rzeczy: oboje mają pierwsze dziecko. Startują z tego samego poziomu niewiedzy. – A mimo to kobiety często mają poczucie, że zrobią wszystko lepiej. I nawet kiedy mężczyzna bardzo się stara, słyszy: „źle to robisz”. Skala codziennych nierówności dobrze widoczna jest w badaniach CBOS z 2018 roku. Z raportu „Kobiety i mężczyźni w domu” wynika, że to kobiety wciąż najczęściej wykonują podstawowe prace domowe: około 80 proc. z nich deklaruje, że zajmuje się praniem i prasowaniem a 65 proc codziennym gotowaniem. Większość kobiet odpowiada także za sprzątanie i bieżące funkcjonowanie domu, nawet jeśli pracują zawodowo w takim samym wymiarze jak ich partnerzy. – Warto pamiętać, że kiedyś podział ról, niezależnie od tego, czy się z nim zgadzaliśmy, czy nie, dawał pewne poczucie bezpieczeństwa – tłumaczy Anna Niziołek. – W pewien sposób też ludzi chronił. Po wojnie kobiety zaczęły masowo pracować zawodowo. Problem polegał na tym, że poszły do pracy, a to, co było w domu, w dużej mierze nadal pozostało po ich stronie. Według Anny Niziołek dziś nie jest lepiej: godziny pracy się wydłużają, a oczekiwania wobec rodziców – jak świadomie i intensywnie mają zajmować się dziećmi - rosną. Kiedyś życie wyglądało inaczej. Dziecko wychodziło na podwórko, wracało na obiad. A dziś? – Sama mam dwóch synów. Każdy z nich trenuje. Cztery treningi tygodniowo razy dwa – robi się osiem. Każdego trzeba zawieźć, odebrać, zaplanować. A do tego jeszcze wcisnąć lekarza, tak żeby nie kolidowało ze szkołą i treningiem – opowiada. I dodaje: – Tego jest po prostu za dużo. Nasze układy nerwowe nie są do tego stworzone. A od mężczyzn słyszymy: „ale przecież nasze matki dawały radę”. Tak, tylko miały cztery razy mniej. A doba wciąż ma tyle samo godzin. Nie da się wszystkiego robić na sto procent. W pewnym momencie trzeba podejmować decyzje. Jeśli chcę być bardzo zaangażowana w prowadzenie domu, to prawdopodobnie nie będę w pełni rozwijać kariery zawodowej. Jeśli zależy mi na pracy, to odpuszczam w innych obszarach albo dzielę się nimi z partnerem. Sytuacja, w której obie osoby robią karierę, są idealnymi rodzicami i mają perfekcyjnie ogarnięty dom, jest w praktyce niewykonalna. A mimo to bardzo trudno jest nam to zobaczyć i zaakceptować. Trudno przyjąć, że w życiu zawsze coś wybieramy – i z czegoś rezygnujemy. Ta rezygnacja jest bolesna, bo gdzieś mamy w głowie przekonanie, że można mieć wszystko. A to po prostu nieprawda. Gdy role się odwracają Daria też przekonała się, jak wielką siłę mają stereotypy i kulturowe przyzwyczajenia, nawet te, do których nie chcemy się przed sobą przyznać. Miała przecież wrażenie, że wybrała. Kuba, jej mąż, też wybrał. Podczas pandemii stracił pracę, Daria była wtedy w ciąży. Po urodzeniu córki zdecydowali, że to ona wraca do pracy, a on zostaje z dzieckiem. – Na początku było idealnie, bo częściowo pracowałam zdalnie. Nie umiałam się jednak do końca wyłączyć: robiłam obiad w trakcie pracy, pranie, bawiłam się z Zosią, a potem nadrabiałam obowiązki po godzinach. Ale dawaliśmy radę. Kiedy Zosia miała rok, Daria dostała duży projekt. – To, że córka zostanie z tatą, dawało mi poczucie bezpieczeństwa. Nie mogliśmy sobie pozwolić na przerwę w zarabianiu, mieliśmy duży kredyt i oszczędności najwyżej na trzy miesiące. Wydawało się, że wszystko jest poukładane. Kochają się, są nowocześni, więc naturalne, że z dzieckiem zostaje ten, kto ma gorszą sytuację zawodową. A jednak w pewnym momencie coś zaczęło zgrzytać. – Jestem perfekcjonistką, mam potrzebę kontroli. Kubę irytowało, że dzwonię co chwilę: „nakarmiłeś?”, „założyłeś czapkę?”, „wychodzicie na spacer?”. On burczał: „skoro jesteś taka mądra, sama się nią zajmij”. Ja krzyczałam, że może bym i chciała, ale ktoś musi zarabiać. Raniliśmy się. Daria przyznaje, że bolały ją też komentarze otoczenia: „Mąż z dzieckiem, to nie jest dziwne?”, „Masz ochotę na seks z bezrobotnym facetem?”, „Naprawdę wybierasz karierę? Współczuję Zosi”. – W pewnym momencie miałam wrażenie, że wszyscy patrzą na mnie jak na wyrodną matkę. To odbiło się też na ich relacji. – Oboje przestaliśmy mieć ochotę na seks. Mąż powiedział kiedyś, że czuje się mało męsko, jak „kura domowa”, do tego niedoceniana, bo wszystko robił źle. Ja byłam wściekła, że w ogóle myśli o jakichś wyjazdach czy treningach. „Nie pracuje i jeszcze chce mieć czas wolny” – złościłam się. Nie wiem, czy bez terapii nasze małżeństwo by przetrwało. Obowiązki domowe to pierwszy filar konfliktu Podział opieki nad dziećmi i obowiązków domowych bardzo często staje się jednym z pierwszych filarów konfliktu. Ludzie kłócą się o to, kto zmywa, kto robi pranie, kto sprząta, kto bardziej zajmuje się dziećmi, kto jest jakim rodzicem. – To są tematy, które w terapii nazywamy „z wierzchu”. Bo nigdy tak naprawdę nie chodzi tylko o to – tłumaczy Anna Niziołek. – Jeśli czuję, że mam za dużo, mogę wejść w narzekanie: że znowu wszystko jest na mojej głowie. Ale mogę też powiedzieć coś głębszego: że czuję się niewidziana. Że zastanawiam się, czy mój partner ma świadomość, ile biorę na siebie. Że jestem zmęczona i potrzebuję, żebyś naprawdę coś ze mnie zdjął. Natomiast bardzo trudno jest nam usiąść i powiedzieć to wprost. – Wiem, że reagowałam złością i frustracją – przyznaje Alicja. – Maciek się nakręcał. Nie słyszał już tego, co naprawdę chciałam powiedzieć, tylko zaczynał odbijać piłeczkę. Taki ping-pong: ja robię to, to i to, a ty robisz tamto i tamto. Albo przepychanka o to, czyje zmęczenie jest większe. „Jestem zmęczona” – mówiłam, a w odpowiedzi słyszałam: „Ty jesteś zmęczona? Pomyśl, jak ja mogę być zmęczony” – wspomina. Zdaniem Anny Niziołek problem w tym, że siebie nie słyszymy. Na terapii mężczyzna często mówi do partnerki: „przecież wystarczy, żebyś powiedziała”. Czyli znowu odpowiedzialność jest trochę przerzucona na kobietę, bo to ona ma cały czas mówić, pokazywać, organizować. Tymczasem sztuką jest, żeby mężczyzna nie tylko wykonywał to, co kobieta zaplanuje, ale przejął całe zadanie. Żeby ona nie musiała już o tym myśleć. Ale wtedy ona musi odpuścić kontrolę – nie dopytywać: czy na pewno dobry lekarz, czy wszystko powiedziałeś, czy o to zapytałeś. – Kobiety często same przyznają: „próbuję oddać odpowiedzialność, ale potem i tak poprawiam”. I wracamy do punktu wyjścia. Mężczyzna mówi: „skoro i tak mówisz mi, co mam zrobić i jak, to po co mam to brać na siebie?”. I tu pojawia się temat kontroli. A kontrola bardzo często jest objawem lęku. To moment, do którego w terapii zawsze się dochodzi. Bo kiedy ktoś naprawdę ma coś przejąć, pojawia się pytanie: czy druga strona będzie w stanie to puścić? I to często okazuje się jeszcze większym tematem do pracy – tłumaczy Anna Niziołek. Podział 50 na 50 – czy to możliwe? – Co to właściwie znaczy 50 na 50? – zastanawia się Anna Niziołek. – W pewnym momencie pojawiła się wizja partnerstwa i ludzie zaczęli ją różnie rozumieć. Czasem dochodziło do absurdów: ja zmywam po sobie, ty zmywasz po sobie. Mamy po równo. Spotykałam się z tak skrajnie rozumianą sprawiedliwością, że każdy ma robić tylko „swoje”. A jeśli mówimy psychologicznie o zdrowiu, to jego objawem jest elastyczność. Im większa sztywność, tym większy problem. Dlatego podstawą zawsze jest rozmowa. Kiedy wchodzimy w związek, warto rozmawiać o tym, z jakich pochodzimy domów, jakie były podziały obowiązków, czy nam odpowiadały, czego chcemy dziś. Czy stawiamy bardziej na pracę, więc odpuszczamy gotowanie i jemy na mieście? Kto bierze na siebie opłaty, kto organizuje inne rzeczy? Ale jeśli widzę, że druga osoba jest przeciążona, a pranie się wysypuje, choć to „jej działka”, to nie muszę pilnować, kiedy wstawi pralkę. Mogę sama to zrobić. I to jest właśnie elastyczność. Zdaniem Anny Niziołek w relacjach chodzi więc o obserwowanie zasobów. Bo one bardzo rzadko są równe. – Czasem jedno z nas ma więcej siły, więcej przestrzeni, większą wydolność, i wtedy bierze trochę więcej. Potem to się może odwrócić. A ty w domu? Jaśmina ma 34 lata, pięcioletnie bliźniaczki i nie pracuje. – Moi rodzice byli lekarzami. Najbardziej pamiętam z domu samotność. Mieliśmy pieniądze, ale rodziców nigdy nie było. - Kiedy poznała Marcina, przyszłego męża, powiedziała wprost: „chcę zająć się dziećmi i domem”. Jemu to pasowało – jego mama też nie pracowała. „To się nie uda. Mężczyźni nie szanują kobiet, które nie mają własnych pieniędzy” – ostrzegała matka Jaśminy. Podobnie reagowały koleżanki, które nie mogły uwierzyć, że ambitna dziewczyna po prawie nie chce rozwijać kariery. – Ale ja miałam plan: nie pracuję do momentu, kiedy dziewczyny nie pójdą do szkoły. Jaśmina przyznaje, że też przeżyli z mężem kryzys. – Nigdy nie rozliczał mnie z pieniędzy, mam dostęp do konta, ale w pewnym momencie zaczęły się jego późne powroty i argumenty, że „musi zarobić na swoje kobiety, bo budujemy dom”. - Nie zamierzała się na to godzić. – Powiedziałam wprost: nie potrzebuję domu, potrzebuję ciebie i twojego czasu. My cię potrzebujemy. Na szczęście Marcin to zrozumiał i zaczął naprawdę być z nami. Od początku też stawiałam granice. Jego mama gotowała, a on z ojcem nawet nie wkładali rzeczy do zlewu. Tłumaczyłam, że nie jestem służącą, a zmywarkę potrafi obsłużyć każdy. Tak samo jak wywiesić pranie, gdy robię coś innego. Nauczyliśmy się siebie. Podoba nam się ten tradycyjny układ, ale nie trzymamy się go sztywno. – Związek, w którym ona zajmuje się domem, a on pracuje, nie musi być problematyczny – tłumaczy Anna Niziołek. – Trzeba tylko pamiętać, dlaczego kobiety z tego modelu wychodziły. Bo generował dużo nierówności i przemocy. Ale jednocześnie zobaczmy, co dzieje się dziś. Na przykład w Stanach silnie widać trend „trad wives” – kobiet, które zostają w domu, a mężczyzna zarabia. Anna Niziołek podkreśla, że nie ma jednego słusznego modelu. Jest taki, na który para się umawia i oboje czują, że to jest w porządku. Tradycyjny układ wymaga jednak ogromnego szacunku. Bo jeśli kobieta ma być „trad wife”, to niech on będzie „trad husband”. Czyli kimś, kto naprawdę bierze odpowiedzialność, daje bezpieczeństwo i nie wykorzystuje tego, że ona nie ma własnych pieniędzy. Wtedy zakładamy, że zarobione pieniądze są wspólne. U Darii i Kuby nie sprawdził się układ: on w domu, ona w pracy. – Wciąż zarabiam więcej, ale Kuba prowadzi działalność, a ja nie biorę projektów, które wyciągają mnie z domu na kilka dni. - Z kolei Alicja podczas terapii zrozumiała, że są rzeczy, w których Maciek się nie zmieni. – Ale to on lepiej gotuje i sprząta. Z drugiej strony ja nie myślę o przeglądach naszych aut, wymianach oleju czy opon. Maciek o tym pamięta, a ja jadę to załatwić, bo mam czas. Nie wiedziałabym tego, gdyby podczas terapii nie powiedział mi dokładnie, co i kiedy robi. Chyba zawsze jest tak, że lepiej widzimy to, co robimy sami. I też stąd bierze się mnóstwo konfliktów. Bo liczy się tylko nasze „ja”. Dlatego tak ważna jest elastyczność. Bo kobieta może chcieć na początku być z dziećmi, a potem zacząć marzyć o zmianie. I wtedy trzeba wrócić do rozmowy. Czytaj także: Kobiety wychowano, żeby się poświęcały. Dlaczego dbanie o siebie wciąż wywołuje poczucie winy? "Nie mów kobiecie: 'Możesz wszystko', ona usłyszy: 'Musisz'". Czy da się być silną i niezmęczoną? Algorytm karmi twoje kompleksy, a ty scrollujesz iluzję szczęścia. Czas przerwać ten teatr
Ile wolnego czasu ma dla siebie matka? Wynik zaskoczył nawet badanych...
Okazuje się, że bycie matką i żoną to nie tylko praca na pełny etat, a wręcz na kilka zmian. Na odpoczynek znajdują tylko kilkanaście minut.
Żadnej mamie (i nie tylko) nie musimy mówić, jak ciężką pracą jest opieka nad dziećmi oraz zajmowanie się domem i ile czasu te obowiązki zajmują. A kiedy do tego dodamy pracę zawodową, matki muszą nieźle się nagimnastykować, by móc znaleźć czas dla siebie. Ile czasu wolnego ma przeciętna matka? Brytyjska firmę TVBed.com zleciła ankietę, w której przepytano 2 tys. kobiet - żon i matek. Zapytano, ile czasu w ciągu dnia poświęcają na swoje przyjemności i relaks. Nie wliczano w to oczywiście nocnego snu. Okazało się, że przeciętnie matka może liczyć tylko na 17 minut dla siebie w ciągu dnia. Z czego to wynika? Badanie pokazało, że aż 78% obowiązków domowych wciąż spoczywa na barkach żony i matki. Kobiety wcale nie są z tego zadowolone ok. 66% z badanych jest zdania, że taki podział prac jest niesprawiedliwy, a aż 75% twierdzi, że „żyje dla innych”. Nawet kiedy matkom udaje się znaleźć chwilę dla siebie, ponad 42% przyznaje, że nie umie z tej chwili skorzystać, bo wciąż myśli o nadchodzących obowiązkach. A w jaki sposób matki i żony najchętniej się relaksują i co sprawia, że mogą się odprężyć? 55% z ankietowanych lubi w wolnym czasie oglądać ulubione programy w telewizji. Wypoczynek zapewnia im także m.in. czytanie, przeglądanie mediów społecznościowych, drzemka czy relaksująca kąpiel. Może cię też zainteresować: 28-latka myślała, że przytyła na kwarantannie. Zorientowała się, że jest w ciąży kiedy... zaczęła rodzić 11-latka cierpi na rzadką demencję dziecięcą. Nie pamięta niemal nic ze swojego życia 75% 6-latków potrafi obsługiwać smartfona, ale tylko 9% potrafi zawiązać buty. Szokujące wyniki badań
Dlaczego faceci nie pomagają w domoych obowiazkach?
Na pewno dotarł do was ten przeklejany na potęgę i szerowany na fejsie tekst - treść rozmowy dwóch facetów o pomaganiu i niepomaganiu żonom przy dzieciach i w domu. Co to wywołał „achy” i „ochy” głównie wśród pań. Jedno wam powiem - to nie mogło wydarzyć się naprawdę. Mężczyźni tak ze sobą nie rozmawiają, a cały ten wywód na kilometr śmierdzi ściemą. Poza tym jest trochę niesprawiedliwy. Dla (części) facetów oczywiście!
Pozwolicie, że będę komentował tylko fragmenty - te co bardziej absurdalne. Opowieść zaczyna się tak: Po południu wpadł do nas przyjaciel. Przy kawie gadaliśmy o życiu, codziennych sprawach. W pewnej chwili powiedziałem: „Poczekaj chwilkę, pozmywam tylko i zaraz wracam”. Popatrzył na mnie jakbym co najmniej oznajmił, że idę budować rakietę kosmiczną. Odpowiedział z mieszanką zaskoczenia i podziwu: „To fajnie, że pomagasz żonie. Ja swojej nie pomagam, bo jak to robię, to ona nie wykazuje żadnej wdzięczności, np. w zeszłym tygodniu umyłem podłogę i nawet nie usłyszałem dziękuję”. 5 detali, na które mężczyźni zwracają uwagę, chociaż kobiety myślą, że niekoniecznie. „Przy kawie gadaliśmy o życiu, codziennych sprawach”? Aha. Jasne. Nie znam faceta, który gadałby o życiu i codziennych sprawach. Faceci gadają raczej o konkretach - przynajmniej ci, których znam, a znam wielu. A o życiu? Czyli o czym niby? „Pozmywam i zaraz wracam.” Dobre - ubawiło mnie to. Czyli facet zostawił swojego gościa i poszedł pozmywać? Niekulturalny jakiś chyba. Nie mógł pozmywać później? No i potem szowinistyczny tekścik „złego samca”, co nie zmywa, bo nikt mu nie dziękuje. OK. Już po tym fragmencie z mieszanką zaskoczenia i podziwu uznałem, że tekst pisała kobieta. Albo jakiś redaktor na zamówienie. Ale lećmy dalej, bo teraz zaczyna się wywód godny poety lub filozofa: Usiadłem z powrotem i wyjaśniłem mu, że ja nie „pomagam” żonie, bo moja żona nie potrzebuje pomocnika – potrzebuje partnera. To nie jest kwestia pomagania, bo mamy podział obowiązków. Mieszkamy razem w domu, więc to oczywiste, że sprzątam ten dom, bo też go brudzę. Ja nie pomagam mojej żonie w kuchni, bo ja również muszę jeść, więc muszę też gotować. Ja nie pomagam mojej żonie zmywać naczyń – robię to, bo ja też używam talerzy, szklanek i widelców. Nie pomagam żonie przy dzieciach, bo to też moje dzieci i to mój ojcowski obowiązek. Nie pomagam żonie w praniu, wieszaniu czy składaniu ubrań – robię to, bo to także ubrania moje i moich dzieci. Ja nie jestem „pomocą” w domu, jestem jego częścią. A jeśli chodzi o wdzięczność i podziękowania, to zapytałem przyjaciela, kiedy ostatni raz podziękował swojej żonie, kiedy skończyła sprzątać dom, zajmować się praniem, zmieniać pościel, kąpać dzieci, gotować, zajmować się całą resztą… Czy ty jej podziękowałeś tak naprawdę, coś w stylu: „Super, Kochanie! Jesteś fantastyczna!”? Ta historia wydaje Ci się absurdalna? Dziwna? Czemu oczekujesz nagród i pochwał, kiedy raz w życiu zdarzy Ci się umyć podłogę? Zastanawiałeś się nad tym, przyjacielu? Może dlatego, że nasza kultura jest nadal maczystowska i wierzymy w to, że zajmowanie się domem jest obowiązkiem kobiety, a facet nie musi kiwać palcem. Podziękuj swojej żonie, tak jak byś chciał, żeby Tobie podziękowano. Rusz się, zachowuj jak prawdziwy partner, a nie jak gość, który przychodzi tylko zjeść, spać, wykąpać się i zaspokoić potrzeby seksualne… Poczuj się u siebie, jak w domu. W swoim domu! Prawdziwa zmiana w naszym społeczeństwie zaczyna się w naszych domach, gdzie uczymy nasze córki i synów poczucia wspólnoty. Jeśli ktoś miał wątpliwości, to ostatnie zdanie i słówko „maczystowska” powinny je rozwiać. Tego tekstu nie napisał facet. Tej rozmowy nie było. A Kopernik była kobietą. (Nie bez znaczenia jest fakt, że to wpuszczono do sieci w okolicy świąt, czasie wzmożonego sprzątania i gotowania). Fake nie fake - idea jakaś w tym jest. Ale autor(ka) zapomniała chyba, że mężczyźni też mają różne obowiązki. I w związku z tym, może podzielmy się tymi obowiązkami także po równo? Ja np. naprawiam i tankuję samochód, ubezpieczam go, robię przeglądy itp. Moja żona z dużą radością umyła od tego rączki. Co jeszcze? Muszę być naprawiaczem wszystkiego, co się psuje, bo przecież „mnie pójdzie z tym szybciej”, choć ona gwóźdź wbić umie, to udaje, że nie umie. Ja też muszę rozkminić nowe programy, sprzęty i instrukcje obsługi, bo ona „nie ma cierpliwości, tam jest wszystko beznadziejnie opisane”. Ogarnianie rowerów, sprzętów, zapełnianie barku winami, bo przecież ona „nie pije”, ale jak lampkę wina jej naleję to wypije - też na mojej głowie. Można wymieniać i wymieniać. 6 typów kobiet, przed którymi na imprezie faceci uciekają w podskokach. A w domu musiałem zająć się wyrzucaniem śmieci, bo moja żona uważa, że to „niegodne” zajęcie i nie będzie tego tykać. Może ze dwa razy wyniosła śmieci do śmietnika - jak byłem chory. Jak w porę nie zorientuję się, że już czas zmienić worek w koszu, a zapełniony zutylizować słyszę „co tak śmierdzi w domu, to chyba śmieci”, czasem zapełniony worek znajduję na... balkonie. No i ogarniam zmywanie. I tyle. Nie tykam prania i prasowania, nienawidzę sprzątać i odkurzać, brzydzi mnie wycieranie kurzu, a pościeli nie zmieniłem w domu ani razu. Moja żona też nie lubi sprzątać, ale czasami sprząta, bo przecież ktoś to musi robić. Nie mam z tym problemu, że ona częściej sprząta, robi zakupy do domu, prasuje i pierze, ja częściej robię inne rzeczy. W rodzinie obowiązki nie kończą się na tych domowych i przy dzieciach. Naprawdę, spójrzmy szerzej. Moja żona mi nie dziękuje, że zatankowałem auto czy naprawiłem lampkę. To jest po prostu mój obowiązek. A wy dziękujecie za to swoim mężom? Pozdrawiam, Wasz Andrzej Punkt widzenia zależy od punktu siedzenia, a faceci najczęściej siadają w innych miejscach niż my. Dlatego ich perspektywa jest niezwykle cenna!
Jak wygląda partnerski podział obowiązków domowych w polskich rodzinach?
Polakom wydaje się (tak deklarują), że żyją w partnerskim modelu rodziny, gdzie obowiązkami wychowawczymi i domowymi kobiety i mężczyźni dzielą się po równo. Niestety rzeczywistość jest inna. CBOS wziął pod lupę zwyczaje w polskich domach i rodzinach. Wyniki zaskakują? Na pewno smucą.
Jak wygląda partnerski podział obowiązków domowych w polskich rodzinach? Z badania CBOS przeprowadzonego w 2018 roku wychodzi, że sprzątają, piorą i prasują niemal wyłącznie kobiety - w ponad 80 proc. badanych gospodarstw domowych pranie i prasowanie to obowiązki kobiet. Sporo ponad połowa - 65 proc. zajmuje się przygotowywaniem posiłków. Podobnie jest ze sprzątaniem (61 proc.) i gruntownymi porządkami (57 proc.) Jaki jest podział obowiązków domowych? Są zmiany - w... zmywaniu! Jest pozytywna wiadomość - mężczyźni częściej niż 5 lat temu zmywają lub obsługują zmywarkę i jest ich aż (!) 13 proc. w polskich gospodarstwach domowych. W 2013 zmywaniem zajmowało się 5 proc. mniej panów. Jak wyglądał podział obowiązków kilka lat wcześniej - sprawdź! Drobne naprawy - domena mężczyzn Co zatem robią mężczyźni? Zlecają wykonanie rozmaitych usług - 60 proc. Oraz wykonują drobne naprawy - 81 proc. Jednak przekonanie, kto wyłącznie obarczony jest tym zadaniem, jest uzależnione od płci - wśród mężczyzn udział odpowiedzi, że obowiązki związane z drobnymi naprawami spoczywają wyłącznie na mężczyźnie, sięga 90 proc. Wśród kobiet taką samą opinię podziela 73 proc. badanych, częściej niż mężczyźni wskazują one, że w ich gospodarstwie domowym czynności te wykonują wspólnie, różnie – w zależności od tego, kto ma czas, lub wyłącznie kobiety. Większa równość panuje w temacie codziennych zakupów i wyrzucania śmieci. W połowie gospodarstw domowych nie ma osób na stałe zajmujących się tymi czynnościami (odpowiednio 51 proc. i 50 proc.). Również załatwianie spraw urzędowych w 38 proc. jest wykonywane wspólnie lub czasem przez kobietę, a czasem przez mężczyznę. Dzieci wychowują głównie kobiety Odsetek gospodarstw domowych, w których tylko na mężczyźnie spoczywa opieka nad dziećmi, odrabianie lekcji nie przekracza 3 proc. Jednak w ciągu ostatnich pięciu lat spadł odsetek gospodarstw domowych, w których wyłącznie na kobiecie spoczywa obowiązek odrabiania lekcji z dziećmi (15 proc.), częściej zaś mężczyźni i kobiety dzielą się tym zajęciem, w zależności od tego, czy dysponują wolnym czasem, lub robią to wspólnie (18 proc.). Twój partner nie chce się włączyć do domowych obowiązków? Powiedz mu, że pary, które dzielą się obowiązkami domowymi, częściej uprawiają seks. Są na to dowody! Czytaj też:W pogoni za orgazmem. Czy można się go nauczyć? Gdzie się podziała chemia i pożądanie? Zobacz, jak nabrać ochoty na seks (patenty dla obojga!)
Zmęczona mama napisała PORUSZAJĄCY list do męża. Post jest hitem sieci!
Wykończona obowiązkami domowymi i rodzicielskimi matka zamieściła w internecie dramatyczny list. Teraz jej wpis udostępniają w sieci inne kobiety
Bycie żoną, matką i opiekunką domowego ogniska rzadko wygląda równie kolorowo, co w reklamie pieluszek dla dzieci. Choć pięknych chwil nie brakuje, to są nierzadko są one przeplatane momentami zmęczenia i frustracji. Większość obowiązków domowych - szczególnie przy niemowlęciu - to zadania z góry przypisane kobiecie. Niełatwe zadania. Macierzyństwo bez lukru W internecie pojawił się poruszający list Amerykanki Celeste Erlach. Z zawodu pisarki, autorki popularnego w USA bloga Scary Mammy. Prywatnie żony i matki kilkulatka oraz niemowlęcia. Kobieta skierowała swój wpis do męża, którego błaga o pomoc w opiece nad dziećmi. Słowa Erlach poruszyły wiele innych kobiet, które w akcie solidarności, zaczęły udostępniać w sieci desperacki list. Wiele z nich dostrzegło w słowach blogerki swoje własne doświadczenia i odczucia na temat podziału obowiązków domowych. Brzmi znajomo? A to dopiero początek. To, co wydarzyło się dalej doprowadziło matkę do furii, ale też refleksji na temat podziału ról w jej małżeństwie. W dalszej części listu czytamy o tym, że oboje małżonków pochodzi z tradycyjnych rodzin, w których role i obowiązki były podzielone na typowo damskie i męskie. Celeste Erlach zarówno swoją matkę, jak i matkę swojego męża nazywa - superkobietami, które w domu zajmowały się wszystkim. Pomoc mężów była mile widziana, ale... nikt jej nie oczekiwał. Podobnie jest w rodzinie, którą stworzyła Erlach. Żona i matka dwojga dzieci, po powrocie z pracy, musi zadbać o nakarmienie rodziny, utrzymanie domu w czystości i zaopiekowanie się dziećmi. Kobieta podkreśla, że chce to wszystko robić, jednak nie zawsze jest w stanie ze względu na ogromną ilość pracy, którą musi wykonać. A co za tym idzie - nieustanne zmęczenie. Podkreśla, że sytuacja dotyczy również wielu jej przyjaciółek, które żyją dokładnie w ten sam sposób. Celeste Erlach zaznacza, że wiele kobiet odczuwa rodzaj porażki, w momencie, kiedy same przed sobą muszą przyznać, że jest im ciężko i nie radzą sobie z nadmiarem obowiązków. List kończy się dramatycznym wyznaniem. Oryginalny list przeczytanie TU. Co o tym sądzicie? Podpisałybyście się pod słowami z listu? Przeczytaj:Matka Polka... na zwolnieniu Czy każda kobieta powinna być Matką Polką?
Pranie w czasach PRL - jak o tym pisano w prasie
Segregujesz ubrania według kolorów i pakujesz do pralki. Jedyne, o czym trzeba pamiętać, to żeby kaszmirowego sweterka nie wrzucić do zbyt ciepłej wody, a ciemnych dżinsów do białych koszul. Reszta robi się sama. Dzisiaj. Ale Twoja mama pranie robiła zupełnie inaczej...
Równouprawnienie przy urnach wywalczyłyśmy sobie na ulicach. W biurach wciąż walka trwa. W kuchniach i łazienkach też nie możemy odtrąbić ostatecznego zwycięstwa, ale wspiera nas technologia. Wcześniej... pomagały jedynie rady sowieckich kobiet. "Nie będziesz zmieniał koszuli dwa razy w tygodniu, bo ja nie nadążę z praniem. A poza tym od tego ciągłego prania już ci się wszystkie koszule drą - słyszy nie raz mąż gderanie żony" – tak opisuje rodzinną rzeczywistość 12 numer tygodnika "Kobieta i życie" z 1953 roku. I kontynuuje: "Duże, dwa dni trwające pranie męczy niezmiernie, wpływa źle na zdrowie i wytrąca kobietę na dłuższy okres z normalnego trybu pracy." W 1953 roku nikt nie dyskutował z faktem, że jedyną odpowiedzialną za prowadzenie domu osobą jest kobieta. W tym czasie w Polsce zawodowo pracowało już sporo pań, ale o podziale obowiązków rodzinnych nie mogło być mowy. Zaledwie kilka dekad temu pranie, sprzątanie, gotowanie było wyłączną domeną kobiet. Polskie marki kosmetyczne z PRL wciąż na topie Zimna woja i gotujące pranie Na początku lat pięćdziesiątych gazety w Polsce, niezależnie od profilu, wyglądały podobnie. Sporo sztywnej, przyciężkiej stalinowskiej propagandy, ale także entuzjastycznych relacji z frontu budowania nowego, wspaniałego świata oraz nowego, wspaniałego człowieka. Negatywnym bohaterem były bezwzględne, czyhające na kruchy i niepewny światowy pokój Stany Zjednoczone. ZSRR to dobry wujaszek – silny, nowoczesny, postępowy, bohaterski. W powietrzu ciągle wisiał strach przed wojną – czytelnicy pamiętali przecież jeszcze jej zapach, wiedzieli, z jakim dramatem się wiąże. Wielu nie udało się pokonać powojennej traumy przez kilka kolejnych dekad. Lęk wykorzystywała bezwzględnie stalinowska propaganda, rozpalając wyobraźnię czytelników i strasząc Waszyngtonem, Berlinem, Londynem czy Paryżem. Żelazna kurtyna kroiła świat na pół. Tymczasem – pokój czy wojna, zimna czy gorąca, zakończona przed laty czy mająca się rozpocząć pojutrze – obiad musi być podany polskiemu mężczyźnie, jego dziecko zaprowadzone do przedszkola, a ubrania czyste. I tym wszystkim musiała się zająć polska kobieta. Na szczęście nie była sama. Znowu, jak w każdej trudnej sytuacji, mogła liczyć na wsparcie dobrego wujaszka ze wschodu. Swoje najlepsze doświadczenia w dziedzinie prania zebrały w prosty przepis radzieckie gospodynie domowe, a tygodnik "Kobieta i życie" opublikował te zasady, żeby polskie panie domu mogły czerpać z najlepszych wzorców: "Najlepiej jest, piorąc białą bieliznę, zastosować sposób wypróbowany przez radzieckie gospodynie. Na 15 litrów wody trzeba wziąć 12 dkg ustruganego mydła i 3 pełne łyżki proszku do prania. Zagotować i do wrzących mydlin wrzucić suchą brudną bieliznę. Gotować pod przykryciem godzinę, mieszając od czasu do czasu. Po wygotowaniu należy bieliznę wyprać w tych samych mydlinach przy pomocy tary, następnie dokładnie wypłukać, aż ostatnia woda będzie zupełnie czysta. Do ostatniego płukania dodać trochę krochmalu i farbki, żeby woda była tylko trochę niebieska. Jeśli chcemy, żeby gorące żelazko nie przyklejało się do krochmalonej bielizny, trzeba do krochmalu dodać trochę mleka." Osobne przepisy przygotowały usłużne radzieckie gospodynie na pranie kolorowych męskich koszul, bielizny, chustek do nosa. Jest informacja o tym jak krochmalić i dopiero po niej przechodzimy do instrukcji prasowania. Trudno się dziwić, że zapracowane panie domu po 8 godzinach na traktorze nie miały siły prać 2 mężowskich koszul tygodniowo. Dziś? Pierze się łatwiej, ale... Drobiazgowe opisy kolejnych kroków uświadamiają, jak dużo ciężkiej pracy zabrały nam pralka, zmywarka do naczyń, mikser czy odkurzacz. Jak bardzo zanurzone w codzienności, zajęte niezbędnymi drobiazgami tworzącymi każdy dzień były kobiety zaledwie kilkadziesiąt lat temu. Dzisiaj pranie włączamy jednym przyciskiem i nie ma większego znaczenia, czy robi to kobieta czy mężczyzna. Razem pracujemy do późna, razem imprezujemy, razem podróżujemy, jadamy często poza domem i zmywarka kurzy się bezczynnie w kuchni. Razem podejmujemy decyzję o tym, że zakładamy rodzinę i trzymamy się za ręce na porodówce. A potem pojawia się nowy człowiek i świat się toczy siłą bezwładu. To raczej ty zostajesz w domu na kilka miesięcy lub lat, a po powrocie do pracy to również ty weźmiesz wolne, gdy będzie trzeba posiedzieć w domu z powodu trzydniówki, ospy wietrznej czy przeziębienia. Nawet nie zauważysz, kiedy kolega z biurka obok dostanie awans, bo znowu w przedszkolu epidemia grypy. Z pracy raczej wyjdziesz o 16 niż o 20, bo przecież dziecko nie może siedzieć w świetlicy zbyt długo, a mąż musi zarabiać pieniądze. Też byś trochę mogła trochę pozarabiać, ale dziecko trzeba zaprowadzić na szczepienie, teściowa wyjechała do sanatorium i znowu runął cały misternie tkany rozkład jazdy. A skoro już jesteś w domu z dzieckiem o 17, to włączysz pralkę. Program: białe koszule. A potem zrobisz sobie herbatę i poczytasz dziecku Lokomotywę albo zbudujesz wieżę z klocków. Walka trwa, to prawda, ale wynalazca pralki elektrycznej powinien dostać nagrodę Nobla. Skoro pranie robi się samo, zapraszamy do czytania naszych wywiadów, reportaży, komentarzy >>> dział MAGAZYN
Tego roku królują niezwykłe dodatki, które możesz sama wykonać w domu. Obszerne szaliki oraz plecione szale to idealne akcesoria na jesień, zwłaszcza gdy w obowiązkowych trendach pojawia się akcent kolorystyczny. Zobacz, jak wykonać banalnie proste dodatki przy użyciu... starej koszulki!
Tego roku królują niezwykłe dodatki, które możesz sama wykonać w domu. Obszerne szaliki oraz plecione szale to idealne akcesoria na jesień, zwłaszcza gdy w obowiązkowych trendach pojawia się akcent kolorystyczny. Zobacz, jak wykonać banalnie proste dodatki przy użyciu... starej koszulki! Tego sezonu tekstura i warstwowość idą w parze z kolorami, neo-gotykiem, folkiem oraz motywami plemiennymi. Warto więc, niemal za darmo, sprawić sobie wyjątkowy szal! Czy posiadasz w swojej szafie starą koszulkę lub znoszoną sukienkę, której chciałbyś nadać nowe życie? Jeśli tak, to wykaż się odrobiną kreatywności i wykonaj małe dzieło mody w zaciszu własnego domu. Zwłaszcza teraz, gdy coraz krótsze, chłodniejsze dni odbierają ochotę na ruch na świeżym powietrzu. Zacznijmy od uzbierania chęci i potrzebnych materiałów. [CMS_PAGE_BREAK:Młodzieżowy szalik] Młodzieżowy szalik Aby go wykonać, potrzebujesz starej koszulki z kolorowym nadrukiem, nici zbliżone kolorystycznie do barwy koszulki oraz igłę. Do tego dobre nożyczki i sporo zapału! Posiadaczki maszyny do szycia mogą ją śmiało wyciągnąć i wykorzystać do wykończenia ozdobnego szalika. Modny szalik Modny szalik Na początek rozkładamy koszulkę na równej powierzchni - może być to stół, biurko lub podłoga. Nożyczkami odcinamy rękawy, dół oraz wejście na głowę. Następnie przecinamy koszulkę na pół - najlepiej z boku szwu, idącego pod pachą. Wyrównujemy materiał i cierpliwie tniemy go w długie pasma. Poszczególne pasma naciągamy, aby nabrały zaokrąglonego kształtu - na wzór makaronu. Chwytamy sporą garść powstałych sznurków, wyrównujemy i mocno związujemy. Przekładamy całość przez szyję i na podobnej wysokości ponownie ciasno związujemy frędzle i odcinamy całość poniżej węzła. Wybieramy kilka frędzli, formujemy i doszywamy je do dwóch końcówek. Staraj się bawić ich długościami. Gdy szalik będzie miał już wystarczająco bogatą formę, z materiału, pozostałego po rękawach, wytnij prostokąty. Owiń nim szczelnie część supła oraz doszywanych frędzli i ciasno zaszyj krawędź. Na koniec odetnij resztę materiału i wywiń go na drugą stronę. Gotowe, teraz możesz cieszyć się unikatowym szalikiem jakiego nie znajdziesz w żadnym sklepie. [CMS_PAGE_BREAK:Szal z frędzlami] Szal z frędzlami Aby go wykonać, potrzebujesz koszulki w ulubionym kolorze lub letniej sukienki. Nasz opis wykonamy na podstawie znoszonej sukienki, w którą tchniemy nowe życie. Jak zrobić modny szal Jak zrobić modny szal Na początek odcinamy dół sukienki i rozkładamy go na równej powierzchni, np. podłodze. Wyrównujemy dolną linię - docinając jej koniec. Teraz z dużą dozą cierpliwości tniemy paski do większej połowy materiału. Gotowe! Teraz możesz przepleść go podwójnie przez szyję i założyć do niego ozdobny naszyjnik. Możesz też dołożyć do niego drugi kontrastujący kolorystycznie szal z frędzlami, wybór zależy od twojej inwencji twórczej. Zobacz również: Styl Anji Rubik Kolorowe paznokcie Łatwe, efektowne upięcie
Przedsiębiorcy tworzą gospodarczy krajobraz kraju: generują nowe miejsca pracy, wprowadzają na rynek nowe produkty i usługi, rewolucjonizują społeczeństwo i ekonomię. Chociaż Polki są jednymi z najbardziej przedsiębiorczych kobiet w Unii Europejskiej, nadal muszą zmagać się z wieloma barierami związanymi z zakładaniem i rozwijaniem własnej działalności.
Przedsiębiorcy tworzą gospodarczy krajobraz kraju: generują nowe miejsca pracy, wprowadzają na rynek nowe produkty i usługi, rewolucjonizują społeczeństwo i ekonomię. Chociaż Polki są jednymi z najbardziej przedsiębiorczych kobiet w Unii Europejskiej, nadal muszą zmagać się z wieloma barierami związanymi z zakładaniem i rozwijaniem własnej działalności. Z raportu Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości wynika, że aż 63% kobiet pracujących najemnie oraz 51% bezrobotnych i nieaktywnych bierze pod uwagę założenie własnej firmy w najbliższych latach. Jako największą barierę rozpoczęcia działalności kobiety wskazują brak odpowiedniego kapitału, problemy związane z procedurami administracyjnymi, ale również strach przed niepowodzeniem i bankructwem. „Podczas swojej 25-letniej kariery zawodowej spotkałem wiele przedsiębiorczych kobiet, dlatego ubolewam, że tak nieliczna część z nich autentycznie próbuje swoich sił w biznesie” – komentuje Zdzisław Dąbczyński, przedsiębiorca, innowator i założyciel firmy WIMED. „Z moich obserwacji wynika, że kobiety częściej niż mężczyźni dysponują umiejętnością mądrego wykorzystania zasobów czy długofalowego planowania, nierzadko są też bardziej cierpliwe i pracowite, no i są bardzo rzetelne”. Z badań „The Anatomy of an Entrepreneur Are Successful Women Entrepreneurs Different From Men?” realizowanych przez zespół naukowców skupionych wokół Kauffman, The Foundation of Entrepreneurship wynika, że najpowszechniejsze motywacje kobiet, które w rzeczywistości założyły swoje firmy to: pragnienie zgromadzenia znacznego majątku, pragnienie zrealizowania na rynku własnych pomysłów biznesowych, kulturowa atrakcyjność przedsięwzięć typu start-up, długotrwałe pragnienie posiadania własnej firmy i niechęć do pracy dla kogoś innego. Badacze odkryli jednak również, że na decyzje kobiet do założenia swojej firmy w znacznym stopniu wpływają zachęty ze strony innych – w tym względzie panie były bardziej podatne na wpływ otoczenia niż mężczyźni. „Najważniejsze to wierzyć w siebie i robić to, co się lubi” – zachęca Dąbczyński. „Gdy ponad dwadzieścia lat temu sam zakładałem swoją firmę, zaczynałem od zakładu w szopie. Dzisiaj WIMED zatrudnia setki osób i jest doskonale znany w Polsce i w Europie. Wszystkie panie, które rozważają rozpoczęcie działalności biznesowej zachęcam, aby pobrały mojego ebooka Inspiracje i drogowskazy. Jak rozsądnie poruszać się po drogach i bezdrożach życia, gdzie podzieliłem się wiedzą i przemyśleniami, które mogą okazać się przydatne w budowaniu swojej firmy”. Dąbczyński podkreśla również znaczenie odpowiedniego wsparcia ze strony otoczenia: „Myślę, że kobiety mogą napotkać na więcej problemów związanych z prowadzeniem własnego biznesu ze względu na konieczność dzielenia swojego czasu i sił na działalność biznesową, ale także obowiązki rodzinne, które tradycyjnie pozostają w ich gestii. Chciałbym jednakże zachęcić panie do wiary we własne możliwości i przede wszystkim, do korzystania z pomocy swoich bliskich – w końcu własny biznes może być przygodą dla całej rodziny. Ja sam z pewnością nie poradziłbym sobie bez wsparcia mojej żony, dzieci i bliskich. To moja żona zbudowała solidny dom, ostoję, gdzie mogłem spokojnie przenosić się do innego dobrego świata po wymagającej pracy biznesowej” . Z badań „Przedsiębiorczość kobiet w Polsce” wynika, że aż 66,3% badanych przedsiębiorców przyznaje, że prowadzenie własnej działalności gospodarczej powoduje ograniczenie czasu poświęcanego obowiązkom domowym; w przypadku 17% badanych kobiet, podjęcie takiej działalności nie wpłynęło na ilość czasu przeznaczanego na wypełnianie tych obowiązków, a ok. 11% respondentów dostrzegło korzystne zmiany w postaci posiadania większej ilości czasu na prace domowe.
Zatrudniasz małżonka? Musisz go zgłosić do ZUS!
Nie istnieje norma prawna, która nakazywałaby lub zabraniała nawiązywania stosunku pracy między osobami bliskimi. Biorąc pod uwagę zasadę równości obywateli wobec prawa, należy uznać, iż strony tego stosunku mają wolny wybór w tym zakresie. Tylko od ich woli zależy, czy zawarta zostanie umowa o pracę. Wyjaśnienia natomiast wymagają skutki, jakie wywołuje taka umowa bądź jej brak.
Nie istnieje norma prawna, która nakazywałaby lub zabraniała nawiązywania stosunku pracy między osobami bliskimi. Biorąc pod uwagę zasadę równości obywateli wobec prawa, należy uznać, iż strony tego stosunku mają wolny wybór w tym zakresie. Tylko od ich woli zależy, czy zawarta zostanie umowa o pracę. Wyjaśnienia natomiast wymagają skutki, jakie wywołuje taka umowa bądź jej brak. Czy można zawrzeć umowę o pracę z małżonkiem? Przepisy prawa pracy nie zabraniają zawierania umów o pracę pomiędzy małżonkami. Niezależnie od tego, analizując orzecznictwo w tym zakresie, można wnioskować, iż umowa o pracę zawarta między współmałżonkami nie wywołuje skutków prawnych i nie prowadzi do powstania stosunku pracy, bowiem brak jest pracowniczego podporządkowania (ze względu na "partnerski" stosunek małżeństwa wykluczający podporządkowanie w jakiejkolwiek dziedzinie). Ponadto, inne względy podatkowe i powstające w ramach ubezpieczeń społecznych wskazują, że umowa o pracę zawarta ze współmałżonkiem może zmierzać wyłącznie do tworzenia fikcji prawnych. Jednakże uwzględniając, iż nie istnieje norma prawna, która zabraniałaby nawiązywania stosunku pracy między osobami bliskimi, a także biorąc pod uwagę zasadę równości obywateli wobec prawa, należy uznać, że strony tego stosunku mają wolny wybór w tym zakresie. Wyłącznie od ich woli zależy, czy zostanie zawarta umowa o pracę. Zawarcie umowy o pracę nie ma jednak wpływu na obowiązki wynikające z przepisów ubezpieczeń społecznych. Jeżeli pracownik spełnia kryteria określone dla osób współpracujących, dla celów ubezpieczeń społecznych jest traktowany jako osoba współpracująca. Podobnie jest z przepisami podatkowymi, które odmiennie traktują osobę współpracującą od pracownika. Zazwyczaj z tego powodu małżonkowie nie nawiązują między sobą umowy o pracę, jeśli jednak mają jakiś w tym interes, prawny czy też faktyczny, mogą bez żadnych ograniczeń to zrobić. Kogo można uznać za osobę współpracującą? Definicję osoby współpracującej zawierają przepisy ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. Za osobę współpracującą z osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność, uważa się małżonka, dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione, rodziców, macochę i ojczyma oraz osoby przysposabiające, jeżeli pozostają z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym i współpracują przy prowadzeniu tej działalności lub wykonywaniu umowy agencyjnej bądź umowy zlecenia; nie dotyczy to osób, z którymi została zawarta umowa o pracę w celu przygotowania zawodowego. Definicję tę precyzuje orzecznictwo Sądu Najwyższego. O współpracy przy działalności gospodarczej można mówić wówczas, gdy występują łącznie: - istotny ciężar gatunkowy działań współpracownika, które nie mogą mieć charakteru wtórnego (charakter wtórny ma np. czynność wystawienia faktury za wykonane roboty budowlane); - bezpośredni związek z przedmiotem działalności gospodarczej; - stabilność i zorganizowanie; - znaczący czas i częstotliwość podejmowanych robót. Współpracujący musi mieć istotny wpływ na prowadzoną przez małżonka działalność. Wartość działania w ramach współpracy musi być znacząca. Z terminem „współpraca” wiąże się także cecha stałości - stabilności ekonomiczno - zawodowej osoby zainteresowanej. Zasadne jest też przyjęcie, że wykonywana przez osoby współpracujące działalność powinna charakteryzować się zorganizowaniem i pewną ciągłością. Nie może zatem stanowić w sensie prawnym współpracy przy prowadzeniu działalności gospodarczej sporadyczne, podejmowane okazjonalnie, zajmujące nikłą ilość czasu wystawianie faktur, czy wydawanie ad hoc (gdy nie ma pracownika) towaru. Znaczenie gospodarcze, organizacyjne i stabilność takich działań są znikome i nie kwalifikują się do oceny, iż w sensie prawnym dochodzi do „współpracy przy prowadzeniu działalności gospodarczej”. Aby więc ocenić, czy pomoc świadczona przez małżonka może być uznawana za współpracę w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, należy uwzględnić nie tylko charakter i rodzaj czynności podejmowanych przez członka rodziny, ale także czas potrzebny na ich wykonanie, ich wartość i zorganizowanie. Na taką ocenę nie wpływa fakt zawarcia umowy o pracę czy zlecenia. Należy odnieść się także do obowiązków małżonków wynikających z Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego, bowiem wspólne działanie małżonków jest naturalnym elementem rodziny, mającym swoje uzasadnienie gospodarcze i społeczne. Okazjo­nalna pomoc, jaką świadczy osobie prowadzącej działalność gospodarczą w tej działalności jego małżonek, prowadzący z nim wspólne gospodarstwo domowe, sta­nowi konsekwencję obowiązku małżonków do wzajemnej pomocy oraz współdziała­nia dla dobra rodziny, którą przez swój związek założyli. Nie można więc każdej pomocy kwalifikować jako „współpraca przy działalności gospodarczej”, bez uwzględnienia obowiązków małżeńskich. Koniecznie należy zgłosić małżonka do ZUS Osoby współpracujące obowiązkowo podlegają ubezpieczeniom: emerytalnym, rentowym i zdrowotnym. Ubezpieczenia te opłacane są na takich samych zasadach, jakie obowiązują osobę prowadzącą działalność gospodarczą. Ubezpieczenie chorobowe jest dobrowolne. W przypadku, gdy orzeczona zostanie separacja lub rozwód pomiędzy małżonkami, wówczas ich wzajemna sytuacja się zmienia. Nie prowadzą już wspólnego gospodarstwa, nie można więc uznać takiego małżonka za osobę współpracującą. Musi więc zostać wyrejestrowana z ubezpieczeń społecznych oraz zdrowotnego i zarejestrowania jako pracownik. Powinna zostać także zawarta pomiędzy nimi umowa o pracę lub umowa zlecenia, jeśli dotychczas takiej nie było. Niezgłoszenie małżonka do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych może mieć bardzo poważne konsekwencje. Jeśli ZUS zakwalifikuje pomoc małżonka w firmie jako współpracę przy działalności gospodarczej, który uzyska w ten sposób status osoby współpracującej, wówczas żądać będzie korekty deklaracji zgłoszeniowych oraz zapłaty należnych składek. To jeszcze nie wszystko. Od niezapłaconych składek naliczone mogą być odsetki i kary za zwłokę. Dodatkowa opłata może wynosić nawet 100 % nieopłaconych składek. Składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata - nieopłacone w terminie, podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. Należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagane. Zatrudnienie małżonka a rozliczenie z urzędem skarbowym Osoba współpracująca otrzymująca stałe wynagrodzenie, traktowana jest przez przepisy podatkowe tak samo, jak pracownik. Nie jest do tego potrzebna umowa o pracę. Wystarczy, gdy regularnie oddawane są do dyspozycji takiej osoby środki finansowe stanowiące wynagrodzenie za wykonaną pracę. Od wypłaconego wynagrodzenia przedsiębiorca powinien odprowadzić do US zaliczkę na podatek dochodowy. Wynagrodzenia takiego jednak przedsiębiorca nie może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu. Składki opłacane na ubezpieczenia społeczne osoby współpracującej finansowane są przez przedsiębiorcę w całości z jego własnych środków. Przedsiębiorca opłacając za osobę współpracującą składki na ubezpieczenia społeczne, może je odliczyć od dochodu, a ubezpieczenie zdrowotne od podatku. Z zasady nieodpłatne świadczenia – w tym przypadku w postaci pracy - są źródłem przychodu z działalności gospodarczej. Na szczęście przepisy podatkowe przewidują zwolnienia w tym zakresie, mianowicie wolne od podatku są: - wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadku i darowizn. Do ww. grup zalicza się najbliższą rodzinę, w tym małżonka. Źródło: Kancelaria Prawna Skarbiec Fot.depositphotos
W ostatnich czasach chyba każdy słyszał o „rozwodach kościelnych” i „unieważnieniu małżeństwa kościelnego”. Czy jest to w ogóle możliwe? A jeśli tak, to na jakich warunkach?
W ostatnich czasach chyba każdy słyszał o „rozwodach kościelnych” i „unieważnieniu małżeństwa kościelnego”. Czy jest to w ogóle możliwe? A jeśli tak, to na jakich warunkach? Już na początku omawiania tego tematu trzeba zwrócić uwagę na rzecz absolutnie podstawową. Mianowicie w Kościele katolickim nie ma rozwodów. Co więcej, prawo kanoniczne nie zna również instytucji unieważnienia małżeństwa. Natomiast prawodawca kościelny przewidział możliwość stwierdzenia nieważności małżeństwa i to właśnie zjawisko mylnie jest nazywane „rozwodem kościelnym” lub „unieważnieniem małżeństwa”. Jaka jest różnica pomiędzy wymienionymi pojęciami? Zasadnicza, bowiem stwierdzenie nieważności małżeństwa polega na uznaniu związku za nieważny od chwili jego zawarcia. Rozwód natomiast to sytuacja, w której dochodzi do rozwiązania od momentu orzeczenia ważnie zawartego małżeństwa. Z kolei unieważnienie małżeństwa polega na uznaniu zawartego małżeństwa za nieważne od chwili wydania decyzji dotyczącej nieważności. W celu przypomnienia należy zwrócić uwagę, iż Kościele katolickim możliwe jest jedynie stwierdzenie nieważności małżeństwa. Kiedy małżeństwo może być nieważne? Odpowiedź na to pytanie zawarta została w Kodeksie Prawa Kanonicznego. Zgodnie z jego dyspozycjami, nieważność małżeństwa wywołują: 1)przeszkody małżeńskie – brak wymaganego prawem wieku, impotencja, pozostawanie w zawartym wcześniej związku małżeńskim, różnica religii pomiędzy nupturientami, przyjęte wcześniej święcenia, złożenie wieczystego ślubu publicznego czystości w instytucie zakonnym, uprowadzenie kobiety, małżonkobójstwo, pokrewieństwo, powinowactwo, przyzwoitość publiczna oraz adopcja; 2)wady zgody małżeńskiej – brak wystarczającego używania rozumu, poważny brak rozeznania oceniającego, niezdolność do podjęcia istotnych obowiązków małżeńskich z przyczyn natury psychicznej, brak wystarczającej wiedzy o małżeństwie, błąd co do osoby lub istotnego jej przymiotu, podstęp, błąd odnoszący się do istotnych przymiotów małżeństwa, wiedza lub opinia o nieważności zawieranego małżeństwa, symulacja zgody małżeńskiej (całkowita lub częściowa), warunek, przymus oraz bojaźń; 3)brak formy kanonicznej. W każdym z powyżej wymienionych przypadków stwierdzenie nieważności małżeństwa dokonuje się na drodze procesowej w kompetentnym sądzie kościelnym. Proces ten ma charakter pisemny i składa się z wielu czynności procesowych. Dlatego też, decydując się na wystąpienie o stwierdzenie nieważności małżeństwa, warto skorzystać z pomocy prawnika-kanonisty, osoby, która swoją wiedzą oraz doświadczeniem będzie służyć w trakcie procesu.