Spodziectwo fot. Adobe Stock

Spodziectwo - co to za wada, przyczyny, objawy, leczenie, typy

Twój syn ma spodziectwo, ale boisz się operacji? Nie wahaj się, jeśli lekarz kieruje was na zabieg. Tu chodzi o przyszłość i zdrowie twojego dziecka.
Edyta Liebert / 01.10.2019 14:57
Spodziectwo fot. Adobe Stock
Z tą chorobą spotkają się mamy jedynie chłopców. Uznawana za kosmetyczną, wada prącia w rzeczywistości jest obarczona skomplikowanym zabiegiem operacyjnym, powikłaniami i niekiedy koniecznością kilkuetapowego leczenia.
 
Na skróty:
Jako mama małego chłopca możesz się wystraszyć lekarską diagnozą i koniecznością konsultacji urologiczno-chirurgicznej. Są one jednak niezbędne, by określić stopień wady i podjąć decyzję o zabiegu operacyjnym. 
 

Co to jest spodziectwo

Spodziectwo jest wadą polegającą na nieprawidłowym umiejscowieniu ujścia zewnętrznego cewki moczowej na powierzchni brzusznej prącia. Ujście znajduje się na spodniej stronie prącia, na kroczu bądź na mosznie. 
Towarzyszy mu zagięcie prącia i czasami zwężenie ujścia. 
 
Zaburzenie rozwija się do 12. tygodnia życia płodowego i rozpoznawane jest często dopiero po urodzeniu, choć wg niektórych lekarzy ciężką postać spodziectwa można dostrzec podczas badania USG w II trymestrze ciąży. 
 

Objawy spodziectwa u chłopców

Czy można samodzielnie określić, że chłopiec ma spodziectwo? Jeśli wada nie jest zaawansowana, to oko rodzica może dostrzec jedynie jego skutki, czyli np. niemożność oddania strumienia moczu lub niewłaściwy jego kąt. Najczęściej choroba zostaje rozpoznana w szpitalu, tuż po narodzinach dziecka. 
Spodziectwo u chłopców objawia się:
  • widoczną wadą w budowie prącia,
  • problemami z oddawaniem moczu,
  • rozdwojeniem napletka,
  • skróceniem jądra,
  • częstymi zakażeniami dróg moczowych wskutek zastoju moczu,
  • niemożnością oddawania moczu na stojąco (przy spodziectwie kroczowym i mosznowym),
  • lekko podgiętym prąciem wpływa na rozpryskiwaniem strumienia moczu na ubranie.

Mnogość kontroli i wizyt u pediatry minimalizuje ryzyko, że choroba nie zostanie wykryta niemalże na początku życia chłopca. Decyzja o operacji należy do rodziców, którzy niekiedy odsuwają problem na bok.

Typy spodziectwa

klasyfikuje się ze względu na umiejscowienie cewki oraz towarzyszące dodatkowe wady prącia.

Te typy mogą się krzyżować w indywidualnych przypadkach. Spodziectwo ze względu na umiejscowienie, może być przednie, środkowe i tylne. 

  • Żołędziowe - napletek jest przerośnięty na grzbietowej powierzchni, a żołądź bywa przygięty. W postaci żołędziowej spodziectwa możemy zaobserwować zwężone ujście zewnętrznej cewki.
  • Prąciowe - dotyczy mniejszej liczby pacjentów. Charakteryzuje go ujście cewki znajdujące się od rowka do kąta prąciowo-mosznowego. Można odnieść wrażenie niedorozwoju, ponieważ u większości pacjentów prącie jest brzusznie przygięte.
  • Kroczowe - najcięższa i najrzadsza postać spodziectwa, która wymaga analizy hormonalnej, diagnostyki anatomicznej i genetycznej. Niekiedy zachodzi wątpliwość co do płci dziecka.

Przyczyny spodziectwa

Dlaczego część chłopców jest obarczona spodziectwem? Dotąd nie znamy przyczyny występowania spodziectwa u chłopców. Wyjaśnia się ją jako niepełny rozwój męskich narządów płciowych u płodu.

Dokładna przyczyna spodziectwa nie została poznana. Prawdopodobnie etiologia jest wieloczynnikowa. Spośród prawdopodobnych czynników wpływających na występowanie spodziectwa wymienia się czynniki genetyczne (występowanie rodzinne), czynniki hormonalne (nieadekwatne oddziaływanie hormonów w okresie prenatalnym) i czynniki środowiskowe.
- mówi dr n.med. Małgorzata Jarosz, specjalista pediatrii, immunolog kliniczny, Centrum Medicover Forum Gdańsk.

Wg badań amerykańskiego specjalisny dra J. Mansona, w Stanach Zjednoczonych 1:125 chłopców rodzi się ze spodziectwem. W Europie rozbieżność jest większa i funkcjonują dość nieaktualne dane (2006, 2008 rok): jest to 1:200-1000 chłopców w zależności od kraju. Częstość występowania spodziectwa w Polsce ocenia się na 1:250 – 1:300 żywo urodzonych noworodków płci męskiej.

Nieprawidłowo wykształcone ujście cewki moczowej tłumaczy się zaburzeniami hormonalnymi, które hamują rozwój cewki. Kształtuje się ona od 9. do 14. tygodnia ciąży

Za rozwój spodziectwa możemy „winić” także czynniki genetyczne, jak i środowiskowe. Jeśli w twojej rodzinie lub rodzinie partnera były przypadki spodziectwa, możesz wspomnieć o tym lekarzowi wykonującemu badanie USG II trymestru.
 

Leczenie spodziectwa 

Spodziectwo jest uleczalne jedynie dzięki zabiegowi operacyjnemu, który przeprowadza się u coraz młodszych, nawet kilkumiesięcznych dzieci. 
 
Jest to podyktowane tym, że młodziutki organizm posiada niebywale szybką zdolność do regeneracji, a chłopczyk nie jest w stanie pamiętać tego, co przeszedł w szpitalu. 

Zdecydowana większość przypadków spodziectwa poddawana jest leczeniu operacyjnemu przed ukończeniem przez dziecko 18 miesięcy życia. Tylko przypadki z dobrym efektem kosmetycznym przy zachowanej lub tylko nieznacznie, niezauważalnie zaburzonej funkcji, nie są poddawane zabiegowi chirurgicznemu.
 - mówi dr n.med. Małgorzata Jarosz, specjalista pediatrii, immunolog kliniczny, Centrum Medicover Forum Gdańsk.

Do czego prowadzi nieleczone spodziectwo?

Już w wieku przedszkolnym chłopcy zaczynają dostrzegać różnicę i wstydzić się swojej wady, bo często nie mogą oddać moczu na stojąco, jak ich koledzy.

Zatem na starcie wchodzenia w okres dorastania chłopiec może zamknąć się w sobie, być onieśmielony, a u starszych pojawiają się zaburzenia związane z seksualnością i prokreacją.

W większości przypadków występowanie spodziectwa nie wiąże się z zaburzeniem płodności. Taka sytuacja może mieć miejsce, gdy wraz ze spodziectwem współwystępuje jedno- lub obustronne wnętrostwo i związane z nim zaburzenia hormonalne w zaburzeniu rozwoju płci (ang. Disorder of sex development - DSD). W niektórych przypadkach spodziectwa, zwłaszcza w postaci bliższej,  na płodność wpływa utrudnione deponowanie nasienia podczas stosunku płciowego.
 - tłumaczy dr n.med. Małgorzata Jarosz, specjalista pediatrii, immunolog kliniczny, Centrum Medicover Forum Gdańsk.

Nie bagatelizuj tego i nie odkładaj na tzw. potem - czas od decyzji na zabieg do operacji może być liczony nawet w latach.

Czy zabieg operacyjny jest zawsze konieczny?

Spodziectwo jest wadą która w wielu przypadkach z pozoru nie wymaga operacji. Rodzice wolą zaniechać operacji i nie narażać dziecka na komplikacje, „przecież oddaje mocz”.
 
Otuchy nie dodaje fakt, że w Polsce chirurgów-urologów dziecięcych, którzy mogą poszczycić się dobrymi wynikami operacji jest bardzo niewielu. 
 
Na zabieg czeka się miesiącami lub latami - można wykonać go prywatnie, jednak koszt takiej operacji jest waha się w granicy 4,5 -10 tys. zł. 
 
Tym samym musisz mieć na względzie możliwość wystąpienia powikłań: jeśli zdecydowaliście się na operację, na pewno usłyszeliście, że niekiedy może nie być ona ostatnią. 
 
Zabiegi wady spodziectwa są skomplikowane, bo narządy dziecka są po prostu małe. Niektórzy bagatelizują tę wadę, a sam zabieg określają jako „kosmetyczny”.
 
Operacja jest wykonywana z niebywałą precyzją, ale nie oznacza to, że uda się za pierwszym razem dokonać całej plastyki prącia i korekcji cewki moczowej. Po nim dziecko zostaje w szpitalu lub wraca do domu z cewnikiem. Potrzebuje dużo wsparcia i opieki. 

Niemniej jednak bądź dobrej myśli: to inwestycja w zdrowie fizyczne i psychiczne twojego syna, a każda chwila spędzona w szpitalu jest tego warta.

Czytaj też: Dlaczego USG połówkowe jest ważne? 

Czy badanie USG 3D lub 4D jest warte pieniędzy?

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)