„Wysłałam teściową do sanatorium, by mieć wreszcie trochę spokoju. Wróciła całkiem odmieniona i w dodatku z narzeczonym”
„Jej głos był coraz cichszy. Widziałam, jak się kurczy, jakby każdy komentarz odejmował jej kilka centymetrów. Poczułam wstyd, że potrafimy wyliczać komuś lata jak argument, że cudze uczucia łatwo nazwać śmiesznymi albo niepoważnymi”.
Styczeń był w tym roku ciężki. Dni składały się z tych samych gestów: herbata w wyszczerbionym kubku, dzieci szurające kapciami po mieszkaniu, pralka wyjąca jakby z pretensją, że znowu musi prać. Dom był pełen ludzi, a jednocześnie pusty w tych miejscach, których nikt już nie zauważał. Było mi jej żal Teściowa mieszkała obok. Dosłownie – w pokoju przy kuchni i symbolicznie – obok naszego życia. Przemykała przez mieszkanie cicho, jakby przepraszała za sam fakt istnienia. Szyła. Zawsze coś cerowała, poprawiała, łatała. Wieczorami siedziała przed telewizorem i oglądała seriale, których fabuł nigdy nie była w stanie mi streścić. Kiedy dzieci mówiły jej „dobranoc”, uśmiechała się z wdzięcznością, jakby dostała prezent. Patrzyłam na nią i myślałam o starości. O tym, jak bardzo jest cicha, jak łatwo zniknąć, nie wychodząc z domu. Sanatorium pojawiło się w rozmowie mimochodem. – Lekarz mówił, że by mi się przydało – powiedziała któregoś dnia. – No to jedź – rzuciłam, zanim zdążyłam pomyśleć. Wieczorem powiedziałam o tym mężowi. – Trzy tygodnie spokoju – uśmiechnął się krzywo. – Odpoczniemy. Wróciła po trzech tygodniach, w sobotę po południu. Śnieg na chodniku był ubity, brudny, a klatka schodowa pachniała wilgocią i zimą wnoszoną na butach. Drzwi otworzyły się nagle, jakby zrobił to ktoś inny niż tej samej kobiety, która przez lata przepraszała spojrzeniem za to, że wchodzi do kuchni. Zmieniła się Stanęła w progu i przez chwilę nikt się nie odezwał. Miała na sobie jasny płaszcz, który wyglądał na nowy. Włosy ułożone inaczej, perfumy, a na dłoni błysnęło coś, co od razu przyciągnęło wzrok. Pierścionek. Dzieci parsknęły śmiechem, jedno z nich zapytało, czy babcia wygrała coś na wyjeździe. Mąż uśmiechnął się krzywo i rzucił, czy sanatorium zmieniło się w biuro matrymonialne. Teściowa nie speszyła się. – Poznałam kogoś – powiedziała spokojnie. – Ma na imię Roman. Jest z Torunia. Poczułam irytację, choć nie potrafiłam jej nazwać. Coś we mnie protestowało przeciw temu obrazowi, jakby złamała niewypowiedzianą umowę wdowy, która miała być cicha, wdzięczna i pokorna. Patrzyłam na jej dłoń i myślałam o sobie, o tym, czy kiedyś też stanę się niewidzialna, jeśli nie będę pilnować własnych granic. Czas w tamtej chwili naprawdę zwolnił, a ja wiedziałam, że nic już nie wróci na dawne tory. Rozpakowała się, a potem usiedliśmy do kolacji. Teściowa usiadła przy stole cicho, jakby cała ta jej pewność została zdjęta w przedpokoju razem z płaszczem. Mąż zaczął mówić o pogodzie, dzieci o szkole, a ja obserwowałam jej dłonie, złożone grzecznie. Pierścionek nadal był na palcu. – To chyba trochę za szybko na zaręczyny – odezwało się jedno z dzieci. Zazdrościłam jej Mąż uśmiechnął się pod nosem. – Zauroczenie, mamo. Takie rzeczy się zdarzają, ale to mija. W twoim wieku lepiej zachować rozsądek. Teściowa spojrzała na niego, potem na mnie, jakby szukała wsparcia, ale zaraz opuściła wzrok. Zaczęła mówić coś o spacerach, o rozmowach, o tym, że dobrze było nie wracać od razu do pustego pokoju. Jej głos był coraz cichszy. Widziałam, jak się kurczy, jakby każdy komentarz odejmował jej kilka centymetrów. Poczułam wstyd, że potrafimy wyliczać komuś lata jak argument, że cudze uczucia łatwo nazwać śmiesznymi albo niepoważnymi. W którymś momencie mąż westchnął, dzieci przewróciły oczami, a ja nie wiedziałam, skąd we mnie to przyszło. – Zawsze chciałaś jeszcze poczuć coś więcej. To teraz czuj. Zapadła cisza. Teściowa podniosła na mnie wzrok, zdziwiona, prawie przestraszona. Nie byłam pewna, czy mówię do niej, czy do siebie. Wiedziałam tylko, że po tej chwili nic już nie będzie tak wygodne jak wcześniej. Zaprosiła go Jej narzeczony przyszedł do nas w kolejną sobotę na obiad. Usłyszałam dzwonek i zanim ktokolwiek zdążył się ruszyć, teściowa była już w przedpokoju. Otworzyła drzwi. Stałam z boku i patrzyłam, jak do naszego domu wchodzi obcy mężczyzna. Pan Roman był zwyczajny. Może właśnie to najbardziej mnie zaskoczyło. Żadnej ostentacji, żadnych gestów pod publiczkę. Mówił spokojnie, trochę wolno, jakby ważył każde słowo. Opowiedział o Toruniu, o rzece, o tym, że po śmierci żony długo żył sam. Teściowa słuchała go uważnie. Dzieci siedziały cicho. Mąż obserwował pana Romana z rezerwą, jakby szukał w nim czegoś podejrzanego, ale nic takiego się nie pojawiało. Zauważyłam, że Roman patrzył na teściową nieprzerwanie, nie nachalnie, po prostu z uwagą. Tak, jakby naprawdę ją widział. I wtedy dotarło do mnie coś niewygodnego. Teściowa nie była dodatkiem do naszego życia ani przeszkodą w codzienności. Była kobietą, która wciąż potrafiła się cieszyć, a my przez lata udawaliśmy, że tego nie zauważamy. Poczułam ukłucie zazdrości, nie o Romana, ale o tę odwagę, by jeszcze czegoś chcieć. Zrozumiałam, że to spotkanie nie było chwilową fanaberią, tylko początkiem zmiany, na którą nikt z nas nie był gotowy. Polubiłam go Miał zostać na jedną noc, tak przynajmniej to zostało powiedziane. Jedna noc zmieniła się w dwie, potem w kolejne dni. Roman zaczął pojawiać się rano w kuchni, wieczorem w salonie, w tych momentach, które do tej pory należały wyłącznie do nas. Czułam, jak mój porządek dnia rozjeżdża się bez pytania o zgodę. Nie był nachalny, co tylko pogarszało sprawę. Zasuwał krzesło, mył po sobie naczynia, pytał, czy nie przeszkadza. Przeszkadzał. Każdym spokojnym gestem przypominał mi, że zgodziłam się na coś, czego nie potrafiłam już cofnąć. Dom przestał być mój, choć nadal robiłam w nim wszystko tak samo. W kuchni zagadnął mnie któregoś ranka. Zapytał, czy piję kawę mocną czy słabą. Był uprzejmy, wdzięczny, jakby rozumiał, że balansuje na granicy czyjejś cierpliwości. Ta świadomość jeszcze bardziej mnie drażniła. Wyjechała z nim Mąż milczał. Wymienialiśmy półsłówka, spojrzenia, które niczego nie rozwiązywały. Teściowa raz powiedziała ciche dziękuję, jakby bała się, że brak wdzięczności może wszystko zepsuć. Wtedy zrozumiałam, że empatia nie jest uczuciem bezkosztowym. Pociąga za sobą konsekwencje, których nie da się odkręcić. Dobroć, raz wpuszczona do środka, potrafi rozgościć się na stałe. Któregoś dnia oznajmiła tak po prostu: – Wyprowadzam się do Romka, do Torunia. Przez chwilę nie odpowiedziałam. W głowie miałam pustkę, jakby jakaś część mnie od dawna wiedziała, że to się wydarzy. Poczułam ulgę, której się po sobie nie spodziewałam, i zaraz potem wstyd z jej powodu. Dom od tamtej pory funkcjonował jakby na skróty. Dzieci przyjęły wiadomość z lekkim zdziwieniem, mąż wzruszył ramionami, jakby to wszystko było logiczną konsekwencją. Ja pakowałam jej rzeczy i myślałam o tym, jak bardzo przyzwyczailiśmy się do jej obecności, choć udawaliśmy, że jej nie widzimy. Gdy wyjechała, mieszkanie zrobiło się większe, a ja poczułam, że jednak czegoś mi brakuje. Teściowa była szczęśliwsza, to było widać. Ja byłam bardziej zmęczona, ale też mniej pewna swoich dawnych racji. Relacje się nie naprawiły, tylko zmieniły kształt. Zrozumiałam, że pomaganie czasem oznacza zgodę na odejście, a nie na zatrzymanie kogoś przy sobie. Anna, 40 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Zabrałam teścia do sklepu, żeby wybrał sobie prezent na gwiazdkę. Po tym, co powiedział, mam już dosyć świąt” „W święta u dzieci czułam się jak piąte koło u wozu. Wolę spędzić Wigilię sama, niż być przestawiana jak stary mebel” „Teściowa krytykuje moje potrawy wigilijne, a sama umie zrobić tylko pierogi z paczki i barszcz z torebki. Mam jej dość”
„Tegoroczny Sylwester będzie mi szumiał w głowie długo. Największe emocje wywołują nieoczekiwane spotkania po latch”
„Miał krótsze włosy niż kiedyś, kilka siwych nitek przy skroniach, twarz bardziej kanciastą, jakby życie zdążyło go trochę oszlifować. A jednak to spojrzenie było dokładnie to samo. Uważne, trochę ironiczne”.
Sylwester w hotelu pod miastem zawsze brzmi jak obietnica. Kryształowe żyrandole odbijają światło jak w reklamie perfum, DJ puszcza hity sprzed dziesięciu lat, a prosecco smakuje dokładnie tak samo jak rok temu. Było jak zawsze Stałam przy okrągłym stole, w czarnej sukience, która miała być elegancka, ale niewymuszona, i uśmiechałam się do obiektywu telefonu. Jeszcze jedno zdjęcie, jeszcze jeden dowód, że dobrze się bawimy. – Ewa, bliżej Pawła, no! – Krzyknął ktoś zza stołu. Przysunęłam się automatycznie. Paweł pachniał wodą kolońską, tą samą od lat. Był obok, poprawny, spokojny. – Dobrze się bawisz? – nachylił się do mnie, przekrzykując muzykę. – Tak, jasne – odpowiedziałam bez wahania. Śmiech znajomych rozlał się po sali. Ktoś opowiadał historię o korkach w drodze, ktoś inny narzekał na bufet, ale z uśmiechem, bo przecież jest super. Kiwnięcia głów, toasty za zdrowie, toasty za nowy rok, toasty za nic konkretnego. W środku czułam pustkę, jakby ktoś wyjął ze mnie treść, a zostawił tylko formę. Popatrzyłam na Pawła. Sprawdzał coś w telefonie, potem odłożył go na stół. Nie pytałam, co sprawdzał, on też nie pytał mnie o nic. Tak właśnie działało nasze małżeństwo – poprawnie, cicho, bez tarcia, bez rozmów, które mogłyby coś zepsuć albo naprawić. Poznałam go Noworoczne postanowienia? Przestałam je robić kilka lat temu. Trudno obiecywać sobie zmiany, kiedy nawet nie wie się, czego się chce. Czułam się jak aktorka w roli żony, znajomej, kobiety po czterdziestce, która ma wszystko poukładane. Tylko że ja nie czułam siebie w tej roli. Czułam zmęczenie i ciszę pod spodem. Zauważyłam go zupełnie przypadkiem, kiedy wracałam z parkietu do stołu. Między rzędami krzeseł, obok kelnera z tacą kieliszków, stał mężczyzna w ciemnej marynarce. Przez ułamek sekundy nie byłam pewna, czy to naprawdę on, czy tylko ktoś podobny. Potem podniósł wzrok i wszystko stało się jasne. To był Adam. Miał krótsze włosy niż kiedyś, kilka siwych nitek przy skroniach, twarz bardziej kanciastą, jakby życie zdążyło go trochę oszlifować. A jednak to spojrzenie było dokładnie to samo. Uważne, trochę ironiczne, jakby widział więcej, niż mówił. Poczułam, że dźwięk sali nagle się oddalił. DJ coś puszczał, ktoś śmiał się głośno, ale do mnie to nie docierało. Nie spodziewałam się Zatrzymałam się bez sensu przy stole, udając, że poprawiam torebkę. Serce biło mi szybciej, choć nie potrafiłam powiedzieć dlaczego. Przecież to było dawno. Inne życie, inne ja. On podszedł pierwszy. – Ewa? To naprawdę ty? – Zapytał, jakby bał się, że zaraz zniknę. – Tak… cześć – odpowiedziałam i od razu pomyślałam, jak banalnie to zabrzmiało. – Nie spodziewałam się ciebie tutaj. – Nie planowałem – uśmiechnął się lekko. – Znajomi wyciągnęli mnie w ostatniej chwili. Chciałam zapytać o wszystko i o nic. Co u niego, gdzie jest, kim jest teraz? Zamiast tego stałam sztywno, czując obecność Pawła gdzieś za sobą. Adam zerknął w tamtą stronę, a ja odruchowo zrobiłam krok w bok. – Widzę, że dobrze ci się wiedzie – powiedział, wskazując głową na salę, światła, ludzi. – To tylko Sylwester – wzruszyłam ramionami. – Wszędzie wygląda tak samo. W mojej głowie pojawiły się obrazy sprzed lat. Małe mieszkanie, plany, które miały nas zaprowadzić daleko stąd, rozmowy do późna. Nie porównywałam go z Pawłem wprost. To było raczej uczucie, jak różnica temperatury, gdy wchodzi się do innego pomieszczenia. – Za chwilę toast! – ktoś krzyknął obok, przerywając nam w pół zdania. Wspomnienia wróciły Adam uniósł kieliszek, ja zrobiłam to samo. Czułam, że coś zostało otwarte, jak drzwi, które uchylono niechcący i których nie dało się już tak po prostu zamknąć. Stanęliśmy z Adamem z boku sali, tam, gdzie światła były słabsze, a muzyka cichsza. Rozmawiało się z nim zaskakująco łatwo, jakby między nami nie było tych wszystkich lat przerwy. Zdania same się układały, żarty wracały bez wysiłku, a ja łapałam się na tym, że uśmiecham się szczerze. – Pamiętasz, jak planowaliśmy Sylwestra w Nowym Jorku? – Zapytał ni stąd ni zowąd. Parsknęłam krótkim śmiechem, zanim zdążyłam się powstrzymać. – Pamiętam. Skończyło się na Grójcu. Spojrzał na mnie uważniej, jakby chciał zapytać o więcej, ale nie zrobił tego wprost. I dobrze. Mówiłam mu rzeczy, których nigdy nie powiedziałam Pawłowi, nawet w myślach formułowałam je rzadko. Czułam ulgę, a zaraz za nią coś, co przypominało wyrzuty sumienia. Chciałam tego Kątem oka widziałam Pawła przy stole. Rozmawiał z kimś, śmiał się, ale ani razu nie spojrzał w moją stronę. Ta świadomość bolała bardziej, niż bym się spodziewała. – Wiesz – powiedział Adam ciszej – czasem myślę, że niektóre historie nie kończą się tylko na wspomnieniach. W środku trwają dalej. Nie odpowiedziałam od razu. Wiedziałam, że nie powinnam ciągnąć tej rozmowy. Wiedziałam też, że już za późno, żeby udawać, że nic się nie dzieje. Przed północą na sali zrobiło się nerwowo. Ktoś liczył czas do dwunastej. Adam stał obok mnie, bliżej niż wcześniej. – Wyjdziemy na chwilę? – zapytał cicho. – Tu nie da się normalnie porozmawiać. Wiedziałam, że powinnam odmówić. Myśl o Pawle przemknęła mi przez głowę, ale była zaskakująco blada. Zamiast niej pojawiło się zmęczenie białem, sobą, ciągłym byciem rozsądną. – Tylko na moment – odpowiedziałam, sama nie wiedząc, czy to usprawiedliwienie, czy obietnica. Na zewnątrz było zimno i ciemno. Odliczanie dochodziło stłumione zza drzwi. Adam spojrzał na mnie tak, jakby chciał coś powiedzieć, ale się zawahał. Pomyślałam, że to nic nie znaczy, ten moment, ta decyzja, to tylko chwila. Zrobiłam krok za nim. To był moment Wróciłam na salę po mniej więcej pół godzinie. Nie sprawdzałam czasu, jakby to mogło mnie z czegoś rozliczyć. Miałam rozgrzane policzki, w głowie chaos i wrażenie, że wszyscy widzą coś, czego wcale nie widzieli. Nic jednak się nie zmieniło. Muzyka grała, ludzie pili, śmiali się, robili zdjęcia, jakby świat zatrzymał się dokładnie w tym samym miejscu. Paweł stał przy stole. Kiedy podeszłam, spojrzał na mnie przelotnie. – Wszystko okej? – zapytał spokojnie. – Tak. Po prostu potrzebowałam powietrza – odpowiedziałam automatycznie. Nie poczułam ulgi. Nie było katharsis ani poczucia, że coś się domknęło. Czułam się raczej obca, jakbym patrzyła na siebie z boku i nie do końca rozumiała, kim jestem. Adam gdzieś zniknął. Nie szukałam go wzrokiem. O północy wystrzeliły fajerwerki. Ludzie krzyczeli, składali życzenia, przytulali się bez zastanowienia. Paweł pocałował mnie krótko, poprawnie. Oddałam ten gest, myśląc tylko o tym, jak bardzo jest mechaniczny. Nowy rok zaczął się dokładnie tak samo, jak skończył się stary. Ewa, 39 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Mąż dał teściowej luksusową błyskotkę na święta. Chyba nie byłam tak grzeczna jak ona, bo dostałam tanią patelnię” „W Wigilię chciałam oznajmić moim dzieciom coś ważnego. Rodzinna atmosfera Bożego Narodzenia rozsypała się w drobny mak” „Gdy mąż zmarł, zamknęłam się w sobie. Odżyłam, gotując barszcz z uszkami dla potrzebujących w święta”
„W sylwestra mąż zostawił mnie z dziećmi i wyszedł. Zdziwił się, kiedy w Nowy Rok mu oznajmiłam, że nie ma po co wracać”
„Wstałam, zanim zdążył się obudzić. W kuchni zrobiłam kanapki dla dzieci. Salon był pogrążony w półmroku. Leżał na kanapie. Przestałam szukać w nim mężczyzny, który kiedyś trzymał mnie za rękę i przysięgał, że zawsze wróci”.
W mieszkaniu panowała cisza, przerywana jedynie miarowym tykaniem zegara zawieszonego nad drzwiami do kuchni. Godzina 18:07. „Jeszcze za wcześnie, by się denerwować” – mówiłam sobie. Dzieci już spały, chociaż obiecał, że przywita z nimi nowy rok. „Tylko coś załatwię, kochanie, nie martw się, Sylwestra spędzimy razem” – te słowa wciąż odbijały się echem w mojej głowie. Wciąż miałam nadzieję Zamieszałam łyżką w misce z sałatką jarzynową. Dwa kieliszki na stole, świeczka, której nie zapaliłam. Bo i po co? Chyba tylko po to, żeby przykryć zapach rozczarowania unoszącego się w powietrzu. – Muszę tylko gdzieś podjechać – powiedział rano przez telefon. – Dobrze – odpowiedziałam cicho. – Wracaj, zanim dzieci zasną. Nie wrócił. Zresztą wiedziałam, że nie wróci. Wiedziałam od momentu, kiedy wziął kurtkę i po prostu wybiegł z domu. Wiedziałam, odkąd poczułam ten zapach perfum. Wieczorem, zanim położyłam dzieci spać, usiadłam z nimi w pokoju. Kasia tuliła się do mnie, Julek ziewał, ledwo otwierając oczy. – Tata będzie? – Zapytała córka. – Będzie… później – skłamałam, gładząc ją po włosach. –A teraz śpijcie spokojnie. Mamusia tu jest. Przykryłam ich kołdrą, pocałowałam w czoło, zgasiłam lampkę i zostałam sama, w sukience, którą założyłam specjalnie dla niego, z makijażem, który robiłam powoli, z nadzieją, że może tym razem będzie inaczej. Bo chociaż rozum od dawna wiedział, serce jeszcze próbowało wierzyć. Czekałam na niego Zegar tykał bez litości. Siedziałam przy stole, który wcześniej tak starannie przygotowałam. Wino wciąż stało nietknięte, jakby czekało na czyjś gest, który nigdy nie nadszedł. Spojrzałam na telefon. Cisza. Żadnej wiadomości. Żadnego „zaraz będę”, żadnego „przepraszam, kochanie, już wracam”. Tylko pusta, czarna tafla wyświetlacza, która odbijała moje zmęczone spojrzenie. To nie był pierwszy raz. Inne wieczory wyglądały podobnie. Wtedy jeszcze tłumaczyłam sobie wszystko. Korki, zmęczenie, nagłe spotkanie z klientem, obowiązki, presja. Wierzyłam. Wciąż miałam nadzieję. Teraz nie zostało już z niej nic. Zegar wskazywał 22:38. Wstałam i podeszłam do okna. Patrzyłam na światła sąsiednich mieszkań. W jednym ktoś tańczył, w innym dzieci skakały na kanapie. Ktoś śmiał się na balkonie, ktoś wznosił toast, a ja, w sukience, którą kupiłam specjalnie na ten wieczór, stałam sama, jakbym czekała na coś, co nie miało nadejść. Zostawił mnie Nogi bolały mnie od stania, ale nie mogłam usiedzieć w miejscu. Przeszłam się po mieszkaniu, jakby mogło mi to coś dać, jakby ruch mógł ukoić napięcie. Przeszłam obok lustra i spojrzałam na siebie. Ułożone włosy, delikatny makijaż. Tylko oczy zdradzały wszystko. Bezradność, zmęczenie, samotność. – On nie przyjdzie. Przecież wiem – powiedziałam półgłosem do pustego pokoju. Powiedzenie tego na głos miało dziwną moc. Jakby uruchomiło coś we mnie. O 23:45 wzięłam płaszcz i wyszłam na balkon. Powietrze było zimne, świeże, aż szczypało w policzki. Stojąc tam, bez słowa, patrzyłam w niebo, gdzie już pojawiały się pierwsze błyski fajerwerków. Miałam ochotę krzyknąć, ale nic nie wyszło z gardła. Tylko szept. – Dość. Gdy zegar w telefonie wskazał 00:02, ekran rozświetliło jego imię. Dźwięk dzwonka przeciął ciszę mieszkania, jakby chciał mi przypomnieć, że jeszcze istnieje. Patrzyłam na wyświetlacz bez ruchu. W końcu odebrałam. – Kochanie, jestem w drodze – powiedział głosem pewnym i spokojnym. Chyba naprawdę wierzył, że wszystko da się jeszcze naprawić jednym zdaniem. Nie odpowiedziałam. Trzymałam telefon przy uchu, ale milczałam. Cisza trwała kilka sekund, może dłużej, aż sam się rozłączył. Wciąż się łudził Wróciłam do sypialni. Zgasiłam światło i usiadłam na łóżku. Chciało mi się płakać, ale nie płakałam. W środku czułam się jak ktoś, kto już dawno przestał walczyć, tylko jeszcze nie powiedział tego na głos. – Czemu zawsze czekam? Czemu pozwalam mu wracać? – zapytałam siebie w myślach, nie oczekując odpowiedzi. Zasnęłam tylko na chwilę. Obudziło mnie skrzypnięcie zamka w drzwiach. 01:00. Słyszałam jego kroki w przedpokoju, potem szelest kurtki, zamykane szafki, stukot szklanki odstawianej na blat. Wszystko znajome aż za bardzo. Zamknęłam drzwi sypialni na klucz. – Klaudia, otwórz. Proszę – powiedział prawie szeptem, ale ja się nie poruszyłam. Przykryłam się kołdrą i patrzyłam w ciemność. – Wiem, że zawaliłem… ale kocham cię – dodał po chwili. Zacisnęłam powieki. Miłość? Gdzie ona była, gdy wchodził do domu, pachnący jej perfumami? Gdzie była, gdy wolał jej towarzystwo od wspólnej kolacji, od dzieci, ode mnie? Nie odpowiedziałam. Słyszałam tylko jego ciężki oddech, potem kroki w stronę salonu. Podłoga zaskrzypiała, a potem zapadła cisza. Chciałam się zemścić Wstałam, zanim zdążył się obudzić. W kuchni zrobiłam kanapki dla dzieci. Salon był pogrążony w półmroku. Leżał na kanapie. Przestałam szukać w nim mężczyzny, który kiedyś trzymał mnie za rękę i przysięgał, że zawsze wróci. Teraz był tylko kimś, kto przyszedł za późno. Dzieci zjadły śniadanie i zawiozłam ich do moich rodziców. Miałam tę rozmowę w głowie od dawna, ale dopiero dziś wiedziałam, że ją wypowiem. Kiedy wróciłam od rodziców, usiadłam naprzeciw niego. Milczał. Spuścił wzrok. – Wiem o wszystkim – powiedziałam spokojnie. – Od dawna, ale nie mówiłam, bo nie chciałam zniszczyć dzieciom domu. Teraz już nie mamy domu, mamy tylko mieszkanie, z którego ktoś wychodzi i wraca, jakby nic się nie stało. – Klaudia… – zaczął, ale podniosłam rękę. – Nie przerywaj mi. Nie jestem zła, jestem zmęczona udawaniem, że wierzę, że nie widzę, jak patrzysz w telefon, że nie czuję obcego zapachu na twojej koszuli. – Zrobiłem błąd, ale… – Nie – weszłam mu w słowo. – Ty robisz ten sam błąd od lat i chcesz to naprawić dopiero wtedy, gdy boisz się, że odejdę, ale ja już odeszłam, tylko jeszcze nie zdążyłam wyjść. Dostał nauczkę – Nie odchodź – powiedział, stając przede mną. – Proszę. Pójdziemy na terapię, zerwę z Karoliną. Wyrzucę telefon, zmienię pracę, zrobię wszystko. Naprawdę wszystko. Każde jego słowo tylko mnie upewniało, że decyzja zapadła już dawno. Tylko teraz, w tej ciszy, miało to zabrzmieć na głos. – Nie mam już w sobie przestrzeni na twoje obietnice – odpowiedziałam cicho. – Spakuj się. Nie chcę cię tu widzieć, kiedy wrócę z dziećmi. Nie masz po co wracać. Zbladł. – Gdybym miała choć cień nadziei… zostałabym – dodałam, patrząc mu prosto w oczy. – Ale nie mam. Nie zostało już nic. – Kocham cię – szepnął. Głos miał drżący, bez tej pewności siebie. – Za późno. Odwróciłam się i wyszłam do sypialni. Zamknęłam drzwi z trzaskiem i usiadłam na łóżku. W głowie miałam tylko jedno postanowienie – tym razem naprawdę odejdę. Klaudia, 38 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Chciałam być dobrą matką, więc urządziłam święta jak z reklamy. Dziś myślę o tym, kto za to wszystko zapłaci” „Wygodnie mi w małżeństwie, ale strasznie nudno. W razie czego kochanka wystarczy mi za plan B” „Znów czekały mnie święta w pracy. Gdy kolega zaproponował, by rzucić wszystko, nawet się nie zawahałam”
„Ostatni dzień roku był też ostatnim mojego małżeństwa. Mąż poszedł do kolegi, ale ja wiem, z kim naprawdę balował”
„Kilka dni temu wspomniał, że w Sylwestra wychodzi z kolegami z pracy. Powiedział to mimochodem, w przelocie, jakby to była najzwyklejsza rzecz na świecie. Nie zmartwił się, że zostanę sama, nie zaproponował, żebyśmy coś zrobili razem”.
Z perspektywy czasu trudno to uchwycić. Zdrada nie przyszła jak huragan. Przyszła cicho, na palcach. Od miesięcy byliśmy dla siebie tylko cieniami dawnych siebie. On siedział w salonie, ja w kuchni. On mówił, że wychodzi na chwilę, ja nie pytałam dokąd. On zasypiał przodem do ściany, ja już nawet nie próbowałam się przytulić. Dzieliliśmy przestrzeń, łóżko, rachunki, ale nie życie. Miałam przeczucie Wiedziałam o niej. Nie dlatego, że powiedział, bo nie powiedział. Michał to ten typ, który wszystko załatwia w białych rękawiczkach – nie zostawia śladów, nie robi scen, nie tłumaczy się, jeśli nie musi, ale ja też nie jestem naiwna. Kobieta wie. Zmienił się zapach jego skóry, rytm powrotów, liczba słów, jakie dla mnie miał. Gdyby to była tylko fizyczność, może umiałabym przymknąć oko, ale on przy niej znowu się śmiał, a przy mnie tylko milczał. Nie konfrontowałam go. Po co? Co mi powie? Że to tylko koleżanka z pracy? Że przesadzam? Że jestem zazdrosna? Już to słyszałam, już to przeżyłam. Teraz milczę. Moje milczenie jest tarczą i bronią. Czasem wyobrażam sobie, że wchodzę do sypialni i mówię wszystko, co mi leży na sercu, ale kończy się na wyobraźni. W rzeczywistości robię herbatę, zmywam naczynia, zamykam się w łazience i patrzę w lustro tak długo, aż przestanę siebie poznawać. A potem idę spać obok człowieka, którego kiedyś kochałam i który kiedyś mówił, że nie umie bez mnie oddychać. Po prostu wyszedł Kilka dni temu wspomniał, że w Sylwestra wychodzi z kolegami z pracy. Powiedział to mimochodem, w przelocie, jakby to była najzwyklejsza rzecz na świecie. Nie zmartwił się, że zostanę sama, nie zaproponował, żebyśmy coś zrobili razem. Nie czekał nawet na moją reakcję. Nie musiałam pytać, z kim spędzi ten wieczór. Wiedziałam. Zamiast złości przyszła ulga. Może dlatego, że przestałam czekać, przestałam się łudzić. Już od dawna nie było żadnego „my”, byłam tylko „ja”. Jeszcze nie powiedziałam tego na głos, ale w środku wiedziałam to. W Sylwestra zostałam sama. Zawsze myślałam, że gdy przyjdzie ten dzień, rozpadnę się na drobne kawałki, że nie udźwignę samotności w dzień, w którym wszyscy się całują, składają sobie życzenia, mają siebie nawzajem. A jednak stało się coś innego. Poczułam spokój. Zimny, cichy, bardzo wyraźny. Wzięłam długi prysznic. Starłam z siebie resztki poprzednich miesięcy. Włosy umyłam dwa razy, potem wysuszyłam je dokładnie i związałam w luźny kok. Włożyłam granatową sukienkę, usiadłam przy stole, zapaliłam świeczkę, nalałam sobie wina. Nie włączałam telewizji. Nie chciałam słyszeć hałasu. Potrzebowałam słyszeć siebie. Po prostu czekałam Minuty mijały powoli. Czas rozciągał się jakby na złość temu, że nigdzie się nie spieszyłam. Przez chwilę rozważałam, czy zadzwonić do mamy, do którejś z koleżanek, ale wiedziałam, że nie chcę rozmawiać. Nie dzisiaj. To nie był dzień na rozmowy. To był dzień na rozstanie. W myślach przechodziłam przez sceny z naszego wspólnego życia – śniadania, kiedy jeszcze patrzyliśmy na siebie z czułością, wspólne wieczory, kiedy moje stopy szukały jego nóg pod kocem. A potem cisza, coraz dłuższa. Odpięłam kolczyki i położyłam je obok kieliszka. Spojrzałam na telefon. Nic. Zero wiadomości. Pół godziny później ekran błysnął. Michał. „Wszystkiego dobrego, M.”. Przeczytałam raz i drugi. Bez emocji. Później, jakby mimochodem, odpisałam: „Już mam. Ciszę bez Ciebie”. Odłożyłam telefon ekranem do dołu i wróciłam do swoich rozmyślań. Poczułam coś, co dawno było mi obce: ulgę. W końcu nikt mi niczego nie obiecywał, nikt nie udawał, że mnie wybiera, przestałam się łudzić. Nie zaczynałam nowego roku z nim, zaczynałam sama ze sobą. Nie zadawałam pytań Zaczęłam zauważać, że coś jest nie tak, kiedy przestał się spieszyć do domu. Niby nic wielkiego – jedno spotkanie po pracy, potem drugie. Wieczorne wyjścia, które nie miały końca. Tłumaczenia były zawsze gotowe, logiczne, ale wypowiadane z obojętnością, której nie dało się nie zauważyć. Pewnego dnia wrócił z zapachem, który nie należał do mnie. Obcych perfum nie da się pomylić. Pomyślałam wtedy, że może przypadek, że może koleżanka z pracy… Ale już wiedziałam. Nie pytałam. Po co miałabym pytać, skoro znałam odpowiedź? Kiedy pytałam go wcześniej, czemu nie wraca o czasie, czemu nie odbiera, mówił tylko: „Nie przesadzaj. Masz jakieś paranoje”. Mówił to z uśmiechem, ale ja już wtedy czułam, że ten uśmiech nie jest dla mnie. Przestałam drążyć. Nie dlatego, że mu uwierzyłam, po prostu zrozumiałam, że to już nie ma znaczenia. Prawda nie potrzebuje jego potwierdzenia. Prawda już była we mnie. Wrócił nad ranem. Usłyszałam klucz w drzwiach i jego ostrożne kroki, jakby bał się obudzić kogoś, kto i tak nie spał. Siedziałam w salonie od dawna, ubrana, spokojna, z teczką na kolanach. Kiedy mnie zobaczył, zatrzymał się w pół kroku i spojrzał zaskoczony, jakby nie przewidział tej wersji wydarzeń. Miałam niespodziankę Zapytał, czemu nie śpię. Odpowiedziałam, że czekałam na ten moment, kiedy wróci. Wstałam powoli i podeszłam bliżej. Widziałam na jego twarzy zmęczenie, ale też ulgę, że jeszcze nie musi nic mówić. Pomylił się. Wyjęłam dokumenty i rzuciłam je na stół między nami. Papier rozsunął się nierówno, jeden arkusz spadł na podłogę. Powiedziałam, że to papiery rozwodowe i że wszystko jest przygotowane. Zaczął mówić, że to nie jest dobry moment, że możemy porozmawiać, że to wszystko da się jakoś wyjaśnić. Słuchałam, ale nie odpowiadałam. Wiedziałam już, że rozmowy są dla ludzi, którzy jeszcze chcą coś ratować. Ja chciałam tylko zamknąć. Powiedziałam, że nie chcę szczegółów, nazwisk ani tłumaczeń. Powiedziałam, że od dawna jestem sama, tylko on jeszcze o tym nie wiedział. Kiedy próbował podejść bliżej, cofnęłam się o krok. To wystarczyło, żeby zrozumiał. Zabrałam płaszcz, klucze i torebkę. Zanim wyszłam, spojrzałam na niego ostatni raz. Nie było w tym spojrzeniu triumfu ani nienawiści. Było pożegnanie, które wydarzyło się dużo wcześniej, tylko dopiero teraz zostało wypowiedziane na głos. Chciał to naprawić Michał próbował się skontaktować. Najpierw przychodziły wiadomości – krótkie, urwane. Pytał, czy możemy porozmawiać, czy wszystko już stracone. Nie odpowiadałam. Znałam te pytania. One nie rodzą się z żalu, one rodzą się z pustki, którą ktoś zostawił po sobie. Kilka dni później usłyszałam dzwonek do drzwi. Nie podeszłam. Stałam w kuchni i czekałam, aż przestanie. Potem znowu i znowu, aż w końcu – cisza. Myślałam, że sobie poszedł, ale usłyszałam jego głos. Stał za drzwiami. – Marta, proszę… tylko porozmawiajmy. Nie ruszyłam się. Jego głos był zmęczony, jakby sam nie wierzył w to, co mówi. Czekałam, aż sobie pójdzie. – Wiem, że zawaliłem, ale przecież byliśmy zgodnym małżeństwem. To było dawno. – Marta… Wtedy powiedziałam: – Nie jestem już kobietą, która czeka. I odeszłam od drzwi. Po chwili znów zapadła cisza. Poszedł sobie, tym razem na zawsze. Marta, 39 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Kiedy zgubiłem zwycięski kupon, byłem pewny, że kasa przepadła. A jednak znalazł się ktoś uczciwy” „Nie mam zamiaru spędzać świąt z rodziną zięcia. Dla mnie to są obcy ludzie, prawie jak nieznajomi wędrowcy” „Mój nowy facet panoszy się u mnie w domu. Jesteśmy nie do pary jak jego skarpety rozrzucone po kątach”
„Nie miałem planów na Sylwestra, więc spędziłem go z eks. Dziś wiem, że niektórych drzwi nie należy ponownie otwierać”
„Sylwester, kolacja, kilka godzin rozmowy. »Ostatnia szansa, żeby sprawdzić« – powiedziałem sobie. Nie żeby naprawić, żeby wrócić, tylko sprawdzić. Jeśli nie przyjdzie, będę wiedział, że to koniec”.
Od września mieszkam sam. To brzmi jak suchy fakt, coś, co można rzucić mimochodem w rozmowie, ale w rzeczywistości jest jak ciągle otwarta rana, której nikt nie opatruje, bo przecież już powinna się zagoić. Moje mieszkanie jest ciche aż do bólu. Każdy dźwięk odbija się od ścian i wraca do mnie podwójnie. Kroki są głośniejsze, czajnik gotuje się jakby dłużej, a nocą słyszę nawet własny oddech. Nigdy nie wiedziałem, że cisza potrafi tak męczyć. Myślałem o niej Oliwia zostawiła tu więcej, niż zabrała. Jej kubek – niebieski, z odpryskiem przy uchu – nadal stoi w szafce. Nie dlatego, że zapomniałem go wyrzucić, po prostu go nie ruszam. Jakby dotknięcie było równoznaczne z przyznaniem, że to naprawdę koniec. Mówię ludziom, że zrozumiałem, że wszystko sobie poukładałem i że potrzebowałem czasu. Nie mówię, co dokładnie zrozumiałem, bo kiedy próbuję nazwać to wprost, słowa zaczynają się rozmywać. To nie była tylko zdrada – tak sobie powtarzam. To było pogubienie, zmęczenie, moment, który urósł do rangi decyzji, zanim zdążyłem go zatrzymać. Najbardziej boli brak drobiazgów. Tego, że nikt nie poprawia mi kołnierza kurtki, nikt nie pyta, czy wrócę późno, nikt nie śmieje się pod nosem, kiedy robię za słabą herbatę. Zastanawiam się, czy ona jeszcze o mnie myśli, czy w ogóle pojawiam się jej w głowie, czy zostałem już odłożony na półkę z napisem „zamknięte”. Decyzja o zaproszeniu jej przyszła nagle, bez planu i bez strategii, jak impuls, który wymyka się spod kontroli. Sylwester, kolacja, kilka godzin rozmowy. „Ostatnia szansa, żeby sprawdzić” – powiedziałem sobie. Nie żeby naprawić, żeby wrócić, tylko sprawdzić. Jeśli nie przyjdzie, będę wiedział, że to koniec. Chciałem ją zobaczyć Zadzwoniłem do niej wieczorem, już po dwudziestej. Kiedy w końcu nacisnąłem zieloną słuchawkę, ręka lekko mi drżała, choć próbowałem wmówić sobie, że to zwykła rozmowa, nic więcej. Odebrała po trzecim sygnale. – Słucham – powiedziała spokojnie, bez zaskoczenia, jakby wiedziała, że w końcu się odezwę. Powiedziałem, że chciałem zaproponować kolację w Sylwestra. Bez podniosłych słów, bez obietnic. Usłyszałem własny głos i zdziwiło mnie, jak bardzo był opanowany, niemal obcy. – Nie obiecuję cudów – dodałem po chwili. – Chciałem tylko spróbować porozmawiać. Po drugiej stronie zapadła cisza, tym razem dłuższa. W głowie zacząłem analizować wszystko naraz, tempo jej oddechu, to jedno zawahanie. – Kolacja to tylko kolacja – odpowiedziała w końcu. – Nic więcej. – Wiem – powiedziałem szybko, jakbym bał się, że jeśli się zawaham, wycofa propozycję. Zgodziła się. Kiedy się rozłączyliśmy, siedziałem jeszcze chwilę z telefonem w dłoni, próbując odtworzyć każde słowo. Zastanawiałem się, czy jej głos był bardziej zmęczony czy obojętny i czy to w ogóle robiło różnicę. Przekonywałem siebie, że skoro się zgodziła, to znaczy, że coś jeszcze zostało. Wciąż miałem nadzieję Przyszła punktualnie. Kiedy otworzyłem drzwi, stała prosto, w płaszczu zapiętym pod samą szyję, jakby przyszła tylko na chwilę i chciała mieć możliwość wyjścia w każdej sekundzie. Uśmiechnęła się grzecznie, bez tego czegoś, co kiedyś sprawiało, że wszystko między nami działo się samo. – Cześć – powiedziała. – Cześć – odpowiedziałem, odsuwając się, żeby ją wpuścić. Wieczór układał się poprawnie. Rozmawialiśmy o pracy, o ludziach, których oboje znaliśmy, o rzeczach, które nie niosły ze sobą ryzyka. Zauważałem każdy jej ruch, sposób, w jaki odkładała widelec, jak poprawiała rękaw, kiedy sięgała po szklankę. Ani razu mnie nie dotknęła, nawet przypadkiem, jakby między nami była niewidzialna linia, której oboje pilnowaliśmy. Skupiłem się na tym, że siedziała naprzeciwko mnie, że jadła kolację, którą przygotowałem, że była. Cisza między nami nie była niezręczna, raczej miękka, pozornie bezpieczna. Pomyślałem, że może wystarczy czasu, że nie wszystko musi wydarzyć się od razu. Myliłem brak konfliktu z bliskością i nawet nie zauważyłem, kiedy zacząłem w to wierzyć. Zebrałem się na odwagę Zbliżała się północ. W telewizji zaczęło się odliczanie. Siedzieliśmy naprzeciwko siebie, a ja czułem, jak narasta we mnie napięcie. Ten moment od początku wisiał w powietrzu, choć udawaliśmy, że go nie widzimy. Wiedziałem, że jeśli nic nie powiem, wieczór po prostu się rozpadnie na grzeczne pożegnanie i ciszę, która zostanie ze mną na długo. Serce biło mi szybciej. W głowie miałem jedno zdanie, powtarzane wiele razy, wygładzone tak, żeby zabrzmiało jak początek, a nie prośba. Kiedy liczby na ekranie zaczęły zmieniać się szybciej, odezwałem się, zanim zdążyłem się rozmyślić. – Zacznijmy od nowa. Spojrzała na mnie uważnie, bez gniewu, bez zdziwienia, jakby czekała na ten moment od chwili, gdy przekroczyła próg. – Zacząłeś nowe już wtedy, gdy ją pocałowałeś – powiedziała spokojnie. Nie zrozumiałem od razu. Chciałem coś dodać, wytłumaczyć, wcisnąć między te słowa jakąś wersję wydarzeń, która brzmiałaby łagodniej. Nie dała mi jednak tej przestrzeni. – Teraz ja zacznę swoje – ciągnęła dalej. – Ale bez ciebie. Miała rację Odliczanie w telewizji dobiegło końca, rozległy się życzenia i oklaski, a ja siedziałem w miejscu, jakby dźwięki dochodziły z innego świata. Zderzenie było ciche, bez krzyku i łez, ale uderzyło mocniej niż wszystko, czego się bałem. Dopiero wtedy zobaczyłem, jak bardzo myliłem się co do tego wieczoru i jak długo trzymałem się iluzji, która była wygodniejsza od prawdy. Wstała od stołu bez pośpiechu, jakby ta decyzja zapadła w niej dużo wcześniej i teraz nie wymagała już żadnego wysiłku. Założyła płaszcz, wygładziła go dłonią i spojrzała na mnie z tym samym spokojem, który miałem w pamięci z końca naszego związku. Nie było w nim żalu ani pretensji, raczej zamknięcie czegoś, co dawno przestało być otwarte. – Dziękuję za kolację – powiedziała cicho. Skinąłem głową, bo nie potrafiłem znaleźć właściwych słów. Miałem wrażenie, że jeśli się odezwę, zabrzmi to albo jak obrona, albo jak coś, co powinno paść wcześniej. Kiedy była już przy drzwiach, odezwałem się jednak, bardziej z potrzeby usłyszenia odpowiedzi niż z nadziei, że coś zmieni. To był koniec – To naprawdę wszystko? Odwróciła się powoli. – To było wszystko już dawno – odpowiedziała. Drzwi zamknęły się za nią cicho. Zostałem sam, ale tym razem nie towarzyszyło mi to znane uczucie nagłej straty. Pojawiła się raczej jasność, nieprzyjemna i ostra, jak światło zapalone w środku nocy. Dopiero wtedy zrozumiałem, że nie zaprosiłem jej z miłości ani z tęsknoty za nią, tylko z lęku przed konsekwencjami własnych decyzji. Chciałem ulgi, nie odpowiedzialności. Chciałem, żeby ktoś zdjął ze mnie ciężar, który sam na siebie włożyłem. Adam, 41 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Ukrywałem przed żoną swój największy sekret. Po 10 latach wszystko wydało się, gdy ktoś zapukał do naszych drzwi” „Chciałam upiec wnuczce ulubiony tort na urodziny, ale synowa mi zabroniła. Za rok jej nie posłucham” „Pomogłam bratu spłacić długi. Nagle stałam się tą złą, bo on twierdzi, że weszłam z buciorami w jego życie”
„Mam 70 lat i w sanatorium przypomniałam sobie, że wciąż jestem kobietą. Zadbał o to Marian ze stolika obok”
„Zrobiłam krok w tył i drzwi otworzyły się szerzej. Nie potrafiłam wtedy nazwać tego, co czułam. Strach mieszał się z ulgą, a poczucie winy z czymś, co przypominało radość. W tamtej chwili nie myślałam o przyszłości”.
Kiedyś myślałam, że w tym wieku człowiek już wie, kim jest, czego chce i czego nie chce na pewno. Dziś wiem tylko tyle, że od dawna żyję jakby obok siebie. Nie nieszczęśliwie, po prostu w zawieszeniu. Żyliśmy jakby obok Czterdzieści lat żyję z Janem. Gdy to mówię na głos, brzmi jak osiągnięcie, jak medal przypinany do żakietu na jubileusz, a przecież nikt nie pyta, jak te lata wyglądały od środka. U nas od dawna wyglądają tak samo: cisza przy stole, tykanie zegara, wiadomości lecące w tle, choć nikt ich naprawdę nie słucha. Jan je w skupieniu, ja też. Czasem spojrzymy na siebie, ale bez potrzeby komentowania czegokolwiek. Wieczorami kładziemy na szafce nocnej swoje tabletki. On swoje, ja swoje. To jedyny rytuał, który jeszcze nas łączy. Nie kłócimy się, nie krzyczymy, nie trzaskamy drzwiami. Może dlatego tak długo myślałam, że wszystko jest w porządku. Bo przecież nie boli. Tylko że brak bólu to nie to samo co życie. Kiedy przyszła decyzja o moim wyjeździe do sanatorium, była czysto techniczna. Kręgosłup, ciśnienie, skierowanie. Krynica. Trzy tygodnie. – Leki spakowałaś? – Zapytał Jan, stojąc w progu sypialni. – Spakowałam. – Zadzwoń, jak dojedziesz. Kiwnęłam głową. Nawet się do siebie nie zbliżyliśmy. Żadnego „uważaj na siebie”, żadnego „będę tęsknił”. Pomyślałam wtedy, że te słowa, które padły, są jak puste opakowania po czymś, co kiedyś było ważne. Nie miałam oczekiwań Sanatorium miało być tylko innym miejscem tej samej rutyny. Pierwsze dni w Krynicy były do siebie łudząco podobne. Pobudka o stałej porze, śniadanie, zabiegi zapisane drobnym drukiem na kartce, kolejki, w których wszyscy stali cierpliwie i z rezygnacją. Ciała w szlafrokach, twarze jeszcze nie do końca obudzone, rozmowy prowadzone półgłosem. Czułam się, jakbym przeniosła się do innej wersji codzienności, tylko z innym widokiem za oknem. Na stołówce zawsze siadałam przy tym samym stole. Nie dlatego, że ktoś mi kazał, raczej z przyzwyczajenia. Naprzeciwko mnie zasiadała współlokatorka, gadatliwa kobieta, która już pierwszego dnia opowiedziała mi historię swojego biodra i byłego męża. Słuchałam, kiwałam głową, odpowiadałam zdawkowo. Przy sąsiednim stole siedział mężczyzna, którego z początku traktowałam jak element tła. Wiedziałam, jak ma na imię, bo kelnerka do niego powiedziała „panie Marianie”. Mówił „dzień dobry”, „dziękuję”, nic więcej. Nie wpatrywał się, nie zagadywał. To było nawet kojące. Któregoś dnia usiadł obok mnie. – Wolne? – zapytał, wskazując krzesło. – Tak – odpowiedziałam automatycznie. Był uprzejmy Rozmowa potoczyła się sama, bez wysiłku: o pogodzie, o zabiegach, o tym, że poranki bywają ciężkie. Nic osobistego, nic zobowiązującego. Następnego dnia, gdy przyszłam na obiad po zabiegach, na moim miejscu czekało ciasteczko. – Pomyślałem, że po masażu dobrze robi – powiedział spokojnie Marian. Zaskoczyło mnie to. Nie dlatego, że to był jakiś wielki gest, tylko dlatego, że ktoś o mnie pomyślał. Przez chwilę poczułam niepokój i natychmiast próbowałam go w sobie uciszyć. To nic nie znaczy, tłumaczyłam sobie w myślach. Zwykła uprzejmość. Zaczęło się niewinnie, od wspólnego wyjścia po kolacji. Marian zapytał, czy mam ochotę przejść się przed snem. Skinęłam głową, zanim zdążyłam się zastanowić. Szliśmy wolno, ścieżką wzdłuż parku. Opowiadałam mu o sobie sprzed lat, o tym, że kiedyś chciałam czegoś więcej, wyjechać, spróbować innego życia. Słuchał uważnie, bez przerywania, bez poprawiania. To było dziwne uczucie, mówić i mieć pewność, że ktoś naprawdę jest obecny. – A teraz? – Zapytał w pewnym momencie. – Teraz jestem żoną – odpowiedziałam. Nie skomentował. Kiwnął tylko głową, jakby zrozumiał więcej, niż powiedziałam. To był moment Wieczorem zadzwoniłam do Jana. Rozmowa była krótka, rzeczowa. Zapytał, jak zabiegi, odpowiedziałam, że w porządku. Zapadła cisza, której żadne z nas nie próbowało wypełnić. Po odłożeniu telefonu poczułam coś, co przypominało wstyd, ale bardziej bolało mnie to, że wstydziłam się samej myśli o rozmowie, która właśnie skończyła się bez śladu. Do pijalni wód chodziłam codziennie już niemal z przyzwyczajenia. Tego dnia było tłoczniej niż zwykle, ludzie krążyli powoli, jakby każdy niósł w sobie własne zmęczenie. Marian stanął obok mnie, blisko. Rozmawialiśmy o tym, że turnus zbliża się ku końcowi. – Zaraz mi uciekniesz – powiedział półżartem, gdy zrobiłam krok do przodu. Wtedy chwycił mnie za dłoń. Ten gest był tak prosty, że aż trudny do uniesienia. Serce zaczęło mi bić szybciej, jakbym zrobiła coś zakazanego, choć jeszcze nic się nie wydarzyło. Nie cofnęłam ręki. Wieczorem długo siedziałam w swoim pokoju, słuchając odgłosów z korytarza. Myśli krążyły w kółko. Przypominałam sobie Jana, nasz dom, poranki, które niczym się od siebie nie różniły. Przypominałam sobie też ciepło tamtej dłoni. Wpuściłam go Pukanie było ciche, jakby ktoś nie chciał się narzucać. Otworzyłam drzwi tylko na tyle, by zobaczyć jego twarz. – Jeśli to nie jest dobry moment, odejdę – powiedział. Stałam bez ruchu. Wiedziałam, że jeśli teraz zamknę drzwi, wszystko wróci na swoje miejsce. Rutyna, cisza, bezpieczeństwo bez drżenia. Zrobiłam krok w tył i drzwi otworzyły się szerzej. Nie potrafiłam wtedy nazwać tego, co czułam. Strach mieszał się z ulgą, a poczucie winy z czymś, co przypominało radość. W tamtej chwili nie myślałam o przyszłości. Myślałam tylko o tym, że ktoś mnie widzi. Rano obudziłam się wcześnie. W pokoju panowała cisza. Leżałam przez chwilę bez ruchu, próbując zrozumieć, co właściwie się wydarzyło i co to ze mną zrobiło. Skupiałam się na ciele, na tym, że oddychałam inaczej, jakby głębiej. Telefon zadzwonił raz. Spojrzałam na ekran i odłożyłam go obok. Nie miałam w sobie gotowości, by tłumaczyć mężowi cokolwiek, nawet zwykłe „wszystko w porządku”. Pomyślałam, że oddzwonię później, choć wiedziałam, że to odkładanie ma w sobie coś więcej niż brak czasu. W środku czułam zamieszanie, wstyd przeplatał się z ulgą, a poczucie winy z czymś, co przypominało przebudzenie. Nie czułam się winna Ostatniego dnia wstałam wcześnie i długo siedziałam przy oknie. Patrzyłam na ludzi wychodzących z budynku, na ich powolne ruchy, na twarze skupione na własnych sprawach. Czułam w sobie spokój, który nie był ulgą ani radością. Był świadomością. Nie zadzwoniłam do Jana. Myślałam o nim, o naszym domu, o wspólnych latach, które nie zniknęły tylko dlatego, że wydarzyło się coś innego. Nie mówiłam sobie, że wszystko się zmieni. Wiedziałam tylko, że ja już nie jestem tą samą osobą, która przyjechała tu kilka tygodni wcześniej. Nie analizowałam tego, co było między mną a Marianem. Nie nazywałam tego błędem ani ucieczką. To było doświadczenie, które przypomniało mi, że nadal czuję, reaguję, chcę być zauważona. W drodze powrotnej myślałam o tym jednym zdaniu, które krążyło we mnie uparcie i spokojnie. Nie zdradziłam. Nie zniszczyłam. Przypomniałam sobie, że jestem kobietą. Nie wiem jeszcze, co zrobię z tym, co się wydarzyło, ale wiem, że nie da się już tego cofnąć. Zofia, 70 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „W Wigilię teściowa wytykała mi zupę grzybową z proszku. Już przy karpiu wiedziałam, że to ostatnie święta z tą jędzą” „W święta wolałam być sama niż z rodziną. Nie miałam ochoty na kolejny teatrzyk i litanię wyrzutów” „Miałam ojczyma za złego człowieka. Dopiero po jego śmierci odkryłam, jak wiele mu zawdzięczam”
„W święta zgodziłam się udawać narzeczoną kolegi przed jego rodzicami. Nie spodziewałam się, dokąd nas to zaprowadzi”
„Myśl o tym, że zaraz będę siedzieć przy jednym stole z jego rodziną, udając, że planuję wspólne życie z człowiekiem, którego znam głównie z mijanek przy ekspresie do kawy, wydawała się kompletnie absurdalna”.
Jestem jedną z tych dziewczyn, które zawsze wiedziały, czego nie chcą – a przynajmniej tak sobie wmawiałam. Nie chcę tracić czasu na nieudane związki, nie chcę grać w te romantyczne szachy, w których na każde „kocham” przypada pięć ruchów wstecz i trzy „nie wiem”. A już na pewno nie chcę kończyć jak moje koleżanki, które raz po raz zakochują się w facetach typu „potencjał”. Nie angażowałam się Miłość? No cóż. Gdybym dostawała złotówkę za każdym razem, gdy ktoś mówił mi: „Ty to chyba za bardzo analizujesz wszystko”, już dawno kupiłabym sobie kawalerkę bez kredytu. Prawda jest taka, że po prostu się boję, że znów w coś wejdę, znów się złamię i znów zostanę sama. Więc zamiast tego – analizuję do upadłego. A teraz Marek. Cichy, trochę zbyt schludny jak na dział IT, zawsze w swetrze w kolorze szarej depresji. Nie zwracałam na niego większej uwagi. Aż tu nagle, któregoś dnia, stoję w firmowej kuchni, podgrzewam swoje spaghetti z sosem z puszki i Marek podchodzi do mnie i patrzy tym swoim poważnym, prawie błagalnym wzrokiem. – Basia… mogę cię o coś bardzo dziwnego poprosić? Spojrzałam na niego zza kubka z napisem „Kawa. Bo morderstwo jest nielegalne”. – Jeśli nie chodzi o nerkę albo psa to śmiało – odpowiedziałam pół żartem, pół zaintrygowana. – Potrzebuję… żebyś udawała moją narzeczoną. Na jedną kolację u moich rodziców. W święta. Myślałam, że się zakrztuszę spaghetti. On był absolutnie poważny. I co gorsza… zanim się zorientowałam, już się zgadzałam. Zgodziłam się Nie mogłam uwierzyć, że naprawdę się na to zgodziłam. Tydzień później siedziałam w samochodzie obok Marka, wpatrzona w drogę, która wiła się przez coraz bardziej ośnieżone pola. W milczeniu mijaliśmy kolejne wioski, a w radiu leciały świąteczne piosenki. – Może przećwiczmy, jak się poznaliśmy? – zaproponował, nie odrywając wzroku od drogi. – Poznaliśmy się w pracy – wzruszyłam ramionami. – W sumie nie musimy nic wymyślać. – Ale musimy dodać coś… więcej. Przecież moi rodzice będą pytać. Jak doszło do… wszystkiego. – Do czego dokładnie? – Uniosłam brwi. – No wiesz… do zaręczyn. Myśl o tym, że zaraz będę siedzieć przy jednym stole z jego rodziną, udając, że planuję wspólne życie z człowiekiem, którego znam głównie z mijanek przy ekspresie do kawy, wydawała się kompletnie absurdalna. – Może powiesz, że zrobiłeś to podczas pikniku? Na przykład w parku? – Rzuciłam bez przekonania. – Taki klasyk. Zresztą i tak nikt nie uwierzy, że się oświadczyłeś w biurze między działem IT a marketingiem. Graliśmy doskonale Uśmiechnął się pod nosem. Pierwszy raz od wyjazdu wyglądał na rozluźnionego. – Dobra. Piknik. A ja powiedziałem: „Basiu, wiem, że jesz właśnie kanapkę z jajkiem, ale… może wyjdziesz za mnie?”. Parsknęłam śmiechem. – Wtedy zrozumiałam, że to mężczyzna mojego życia. I tak w ciągu następnych kilometrów stworzyliśmy naszą historię. Gdy w końcu zjechaliśmy z głównej drogi i stanęliśmy pod małym, przytulnym domem z ogródkiem otulonym śniegiem, poczułam dziwne napięcie w brzuchu. Przestałam się śmiać. Zrobiło się zbyt realnie. Marek spojrzał na mnie krótko. – Damy radę – powiedział cicho i wysiadł pierwszy. Drzwi otworzyła kobieta o jasnych włosach. Od razu wiedziałam, że to jego mama. Podbiegła i objęła Marka, a potem spojrzała na mnie. – A ty musisz być Basia. W końcu cię poznaję! Zanim zdążyłam odpowiedzieć, już zostałam wciągnięta do środka. Marek stanął obok mnie i nieznacznie ścisnął moją dłoń. Spojrzałam na niego zaskoczona, ale nie puściłam. Byli przemili W salonie czekała reszta rodziny. Gdy usiedliśmy, poczułam na sobie ich spojrzenia. – No to opowiadajcie, jak to było – powiedział ojciec z uśmiechem. – Jak Marek w końcu się oświadczył? Spojrzałam na Marka. On na mnie. I wtedy zaczęliśmy naszą improwizację. – To było w parku. Na trawie. Marek był okropnie spięty – powiedziałam, a on przytaknął. – Bo nie mogłem znaleźć pierścionka. Spadł mi do torby i wypadł między termos a serwetki. Spojrzał na mnie. I nagle nie wiedziałam, co mam odpowiedzieć. Czułam, że z każdym jego słowem, z każdą chwilą tej gry, zaczynam się gubić. Po kolacji mama Marka pokazała nam pokój gościnny. Jeden. Z jednym łóżkiem. Uśmiechnęła się tylko znacząco i zamknęła za sobą drzwi. Marek zamilkł, ja też. Patrzyliśmy na to łóżko, jakby miało za chwilę wybuchnąć. – Możemy spać na zmianę – rzucił cicho. – Bez przesady. Jakoś się zmieścimy – odpowiedziałam i zdjęłam sweter, udając pewność siebie. Weszłam pod kołdrę, Marek chwilę później. Leżeliśmy w ciszy, odwróceni do siebie plecami. W końcu odezwał się pierwszy. – Dziękuję, że się zgodziłaś. Wiem, jak to musi wyglądać. – Właściwie to nie wiem, dlaczego się zgodziłam – przyznałam szczerze. – Może się przestraszyłam, że… zostanę sama. Przestałam udawać Zamilkł. Po chwili odwrócił się w moją stronę. – Ja też się boję samotności – powiedział. – Czasem mam wrażenie, że wszyscy mnie mijają. Jakby patrzyli przez szybę. Słowa jakoś utknęły mi w gardle. W ciemności jego głos brzmiał inaczej. Prawdziwie. – Jesteśmy niezłą parą, co? – Próbowałam zażartować. – A jeśli ta gra wcale nie jest taką grą? – Zapytał cicho. Odwróciłam się w jego stronę. Nasze twarze dzieliły centymetry, czułam jego oddech. Nie odpowiedziałam. I tak wszystko było zbyt prawdziwe. Rano obudziłam się pierwsza. Marek jeszcze spał, spokojnie, z jedną ręką wysuniętą spod kołdry. Przez chwilę patrzyłam na niego, nie ruszając się. Wyglądał zupełnie inaczej niż w biurze. Mniej spięty, mniej nieobecny. Z kuchni dobiegały odgłosy krzątania. Gdy zeszliśmy na dół, czekało już na nas śniadanie – jajka, świeże bułki, kawa. Mama Marka wręczyła nam zawiniątko z wstążką. – To na nową drogę życia – powiedziała z uśmiechem. – Kubki dla narzeczonych. Żebyście zawsze pili razem. Niczego nie żałowałam Spojrzałam na Marka, on na mnie. Uśmiechnęliśmy się, ale ten uśmiech był jakiś inny. Smutniejszy. Bo każde z nas czuło, że ta droga, o której mówiła jego mama, nie istnieje naprawdę. Podczas pakowania śmialiśmy się z tych kubków, że pewnie i tak się potłuką przy pierwszym zmywaniu. – A może to znak, że nie powinniśmy ich zmywać wcale? – Rzucił żartem Marek. Pożegnanie było pełne ciepłych uścisków. Mama Marka zapraszała nas na Wielkanoc. Ojciec życzył szczęścia, brat puścił oczko. Wszyscy wierzyli w nas bardziej niż my sami. Gdy zamknęły się za nami drzwi, Marek wziął walizkę i ruszył pierwszy. Ja jeszcze raz obejrzałam się na dom. Udawana narzeczona. A jednak żałowałam, że to koniec. Gdy dotarliśmy pod moje mieszkanie, zapadła kolejna cisza. Wysiadłam z auta, on zrobił to samo. – To było… dziwnie piękne, nie? – Zapytałam, opierając się o drzwi. Marek przytaknął powoli. Spojrzał mi w oczy z lekkim uśmiechem. – Może nie takie znowu udawane. Chciałam coś powiedzieć, ale słowa nie przyszły. Skinęłam tylko głową i weszłam do klatki. Gdy zamykały się za mną drzwi, usłyszałam, jak jego samochód odjeżdża. I wtedy przyszła pustka. Wszystko się zmieniło Minęło kilka dni. Spotkaliśmy się raz w kuchni biurowej – wymieniliśmy grzeczne „cześć” i udawaliśmy, że nic się nie wydarzyło. To wszystko miało być tylko grą, ale przecież coś się w niej wydarzyło. W sobotę napisał krótko: „Możemy się spotkać? Park przy Wiśle, godzina 17?”. Zgodziłam się. Gdy przyszłam, siedział już na ławce. – Chciałem ci powiedzieć coś, zanim to wszystko się rozmyje. Coś się we mnie zmieniło tamtego wieczoru. Wiem, że mieliśmy tylko udawać, ale… nie udawałem, kiedy mówiłem, że czuję się przy tobie inaczej. I nie chcę już grać. Nie chcę wracać do tego, co było wcześniej. Patrzyłam na niego długo. Był spięty, ale mówił szczerze. – Marek… ja też nie udawałam. A przynajmniej nie do końca. I nie wiem, co teraz. Nie odpowiedział. Zbliżył się i przesunął dłonią po moim policzku. Oddech mi przyspieszył. Pocałunek nie był długi, ale nagle wszystko zrobiło się jasne. Zimny grudniowy dzień nie miał już znaczenia. Cisza między nami też nie. Barbara, 32 lata Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Bałam się jechać na Święta do rodziny, bo wszyscy mieli pytać mnie o rozwód. Zaskoczyli mnie, ale wcale nie pozytywnie” „Chciałem zatrzymać dziewczynę, więc się oświadczyłem. Zgodziła się, ale czułem, że wcale nie chce być moją żoną” „Sądziłam, że mój chłopak to romantyk, ale zepsuł mi święta. Sama zrobiłam sobie najlepszy prezent”
„W tym roku na Boże Narodzenie dostałem od mojej byłej wyjątkowy prezent. Miał moje oczy i mówił do mnie »tato«”
„Mały Jacek. Powtarzałem w myślach to imię. Patrzyłem na daty, próbowałem policzyć wstecz. Zdjęcie z jego pierwszych urodzin było sprzed roku. Czyli… urodził się dziewięć miesięcy po tym, jak wyjechałem?”.
Za granicą życie ma inny rytm. Każdy dzień wygląda mniej więcej tak samo: praca, zakupy w tym samym sklepie, rozmowa z mamą raz w tygodniu. W weekendy czasem pójdę na spacer po zimnym, niemieckim miasteczku, popatrzę na ludzi, którzy żyją tu naprawdę – z rodzinami, z planami, z przyzwyczajeniem. Ja się tu nigdy nie zadomowiłem. Nie tęskniłem za domem Minęły dwa lata, odkąd zostawiłem Polskę. Od tamtego czasu nie miałem dziewczyny, nie zakochałem się, nie znalazłem nawet nic, co by mnie specjalnie ruszało. Czasem łapię się na tym, że żyję trochę jak duch. Wszystko, co mnie kiedyś bolało, co dusiło – zostawiłem za sobą. Tak mi się wydawało. Z Julią byłem trzy lata. Na początku wydawało mi się, że może się uda, że to będzie coś więcej, ale potem oboje chyba zrozumieliśmy, że wcale nie patrzymy w tę samą stronę. Byliśmy razem, ale nie byliśmy nierozłączni. Po prostu jedno przestało wystarczać drugiemu. Rozstaliśmy się jak ludzie – bez wrzasków, bez zdrad, bez scen. Spakowałem się i wyjechałem. Najpierw na chwilę, potem na dłużej, w końcu na stałe. Przyjechałem teraz do Polski tylko na święta. Takie klasyczne: karp, pierogi, ciocia ze śmiechem i wujek z życzeniami, żebym w końcu wrócił na dobre. Spotkaliśmy się też w starym gronie – Bartek, Michał, Anka. Piwo, śmiechy, wspomnienia. I wtedy Bartek palnął: – Julia? Ma teraz małego chłopca. Nazwała go Jacek. Fajna historia, nie? Dosłownie oniemiałem Uśmiech mi z twarzy zszedł jak ręką odjął. Spojrzałem na niego, ale on już był gdzieś indziej – opowiadał coś o nowym aucie. W mojej głowie coś się odpięło. Przecież to niemożliwe. Albo możliwe? Ile lat ma to dziecko? Kiedy my się rozstaliśmy? Dlaczego nic nie powiedziała? Siedziałem w starym pokoju w domu rodziców. Ściany wciąż miały ten sam kolor co dziesięć lat temu, biurko to samo, skrzypiące łóżko pod oknem, nawet kalendarz z górskim pejzażem nadal wisiał. Wszystko jakby czekało na mnie, a ja czekałem, aż coś mi się w głowie ułoży. Z laptopem na kolanach wszedłem na profil Julii. Nie robiłem tego od dawna. Zawsze miałem w sobie jakiś opór, ale teraz nie mogłem się powstrzymać. Zdjęcie profilowe – ona z dzieckiem na rękach. Maluch miał bujną czuprynę i śmiał się szeroko. Serce mi na moment stanęło. Przewinąłem niżej. Kolejne zdjęcia. On na kocyku, on w ramionach Julii, on w wózku. Podpisy: „Nasze pierwsze wspólne święta”, „Mały Jacek odkrywa świat”, „Pierwsze kroki”. Byłem w szoku Mały Jacek. Powtarzałem w myślach to imię. Patrzyłem na daty, próbowałem policzyć wstecz. Zdjęcie z jego pierwszych urodzin było sprzed roku. Czyli… urodził się dziewięć miesięcy po tym, jak wyjechałem? Otworzyłem zdjęcia raz jeszcze, teraz dokładnie patrząc na daty. Na jednym Julia była w zaawansowanej ciąży. Data publikacji – kwiecień, a my rozstaliśmy się w lutym. Pamiętałem ten dzień. Po prostu spojrzeliśmy na siebie i zrozumieliśmy, że każde z nas już jest gdzie indziej. Uścisk, kilka słów. Wyjechałem tydzień później. Zamknąłem laptopa. Pokój się zakręcił. Czułem, jakby ktoś wylał na mnie kubeł zimnej wody. Usiadłem na krześle i zakryłem twarz dłońmi. Czy to możliwe, że wtedy była już w ciąży? I nic mi nie powiedziała? – Jacek, wszystko w porządku? – usłyszałem głos mamy, która weszła do pokoju. – Tak, tylko jestem zmęczony – odpowiedziałem szybko, starając się, by mój głos brzmiał normalnie. – Jesteś jakiś blady. Może zjesz coś ciepłego? – Może później, dzięki. Musiałem poznać prawdę Usłyszałem jej kroki oddalające się w stronę kuchni. Zostałem sam. Siedziałem w bezruchu, próbując poskładać to wszystko w całość. Może to przypadek, może to nie moje dziecko? A może właśnie dlatego dała mu moje imię, bo… wiedziała? Nie spałem prawie całą noc. W głowie ciągle wracało to jedno zdjęcie, jedno zdanie, jedno spojrzenie Julii, które teraz nagle nabrało zupełnie innego znaczenia. Rano, jeszcze zanim ktokolwiek wstał, napisałem do niej wiadomość: „Cześć. Jestem w Polsce. Chciałbym się spotkać, jeśli możesz”. Nie odpisywała przez godzinę, potem kolejną. Wreszcie, późnym popołudniem, przyszła odpowiedź: „Dobrze. Jutro o 16, kawiarnia na rynku”. Przyszedłem tam chwilę przed czasem. Kawa wystygła, zanim się zjawiła. Przyszła sama. Miała podkrążone oczy, trochę schudła, ale była tą samą Julią, którą znałem. Może trochę cichszą. Usiadła naprzeciwko, bez uśmiechu. – Masz syna? – Zapytałem cicho. – Tak. Przełknąłem ślinę, próbując zapanować nad drżeniem głosu. – Dlaczego mi nie powiedziałaś? Patrzyła na mnie długo, jakby ważyła każde słowo. – Bo nie wiedziałam, czy byś chciał to usłyszeć. Mój świat się zawalił Nie potrafiłem nic powiedzieć. W tej jednej chwili wszystko, co budowałem przez ostatni rok – cała ta moja nowa stabilizacja – zaczęło się chwiać. Julia nie tłumaczyła się. Ja nie zadawałem więcej pytań. Siedzieliśmy chwilę w milczeniu, każde z własnym ciężarem. Przez kilka dni nie pisałem do niej, nie dzwoniłem, nie tłumaczyłem się. Musiałem pobyć sam, ułożyć wszystko w głowie, ale nie dało się tego ułożyć. W końcu po prostu poszedłem. Otworzyła z dzieckiem na rękach. Mały trzymał się jej bluzki, a gdy mnie zobaczył, schował twarz w jej ramieniu. Przez chwilę staliśmy tak, jakbyśmy nie wiedzieli, co zrobić. Ona w końcu się odsunęła, powiedziała, że możemy usiąść. Usiadłem. Mały Jacek bawił się w ciszy drewnianą łyżką, a ja patrzyłem na niego. Miał oczy Julii, ale nos… chyba mój. Albo usta. Sam nie wiedziałem. Próbowałem znaleźć w nim coś znajomego, coś, co da mi pewność. – On… wie o mnie coś? – zapytałem, nie odrywając wzroku od dziecka. – Jeszcze nie, ale jeśli chcesz możesz mu powiedzieć, kim jesteś – odpowiedziała spokojnie. Chciałem spróbować Nie umiałem tego powiedzieć. Nie wiedziałem nawet, jak się przedstawić. Czy mogę się tak po prostu pojawić i powiedzieć: to ja, twój ojciec? – Nie wiem, kim jestem – powiedziałem po chwili. – Ale może to jest ten moment, kiedy powinienem przestać uciekać? Julia nic nie odpowiedziała. Siedzieliśmy razem, patrząc, jak mały układa coś z klocków. I pierwszy raz od dawna poczułem, że może nie jestem tylko widzem. Że może jeszcze coś mogę zrobić. Nie wyjechałem. Przełożyłem bilet, potem odwołałem. Powiedziałem w pracy, że muszę zostać trochę dłużej. Nie tłumaczyłem się, oni nawet nie pytali. A ja sam nie wiedziałem, na jak długo zostaję. Zacząłem wpadać do nich codziennie. Czytałem bajki, raz poszedłem z nimi do lekarza. Nie składałem obietnic. Coraz częściej myślałem o tym, że zostanę na stałe, że wszystko naprawię, że będziemy rodziną. Nie umiem jeszcze tego powiedzieć, może się bałem, że znowu zawiodę, ale jestem przy nich. Jacek, 37 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Wigilię spędzałam samotnie od lat. Aż pewnego dnia wzięłam ciasto i poszłam do sąsiada z naprzeciwka” „Matka i teściowa od dawna skaczą sobie do oczu. Myślałam, że w święta będzie inaczej, ale znów zrobiły z nich szopkę” „Mąż nie chce mnie spuścić z oka i wszędzie szuka dowodów zdrady. Nie mogę nawet wyjść z koleżanką na zimową herbatę”
„Przyleciałam z Londynu na święta do rodziny. Myślałam, że nic mnie tu nie czeka, a dostałam najlepszy prezent od losu”
„Poszliśmy do parku. Ławka, na której kiedyś mnie całował, wciąż stała pod tym samym drzewem. Usiadłam, a on nalał herbatę do papierowych kubków. Było zimno, ale jego obecność rozgrzewała bardziej niż cokolwiek”.
Powrót do rodzinnego miasta zawsze miał w sobie coś z deja vu – ten sam zapach mroźnego powietrza, te same krzywe chodniki i znajome, choć nieco zniszczone witryny sklepów. A jednak wszystko wydawało się inne. Albo to ja byłam inna. Wróciłam do domu Samolot z Londynu wylądował z lekkim opóźnieniem. Z torbą podróżną w dłoni stałam na peronie autobusu jak zbłąkana turystka, nie do końca wiedząc, po co właściwie tu jestem. Po tylu latach. Rodzice się postarzali. Mama przywitała mnie ciasno splecionym uściskiem i aromatem kapuśniaku. Tata był bardziej powściągliwy, ale w jego oczach mignęła łza, której nie skomentował. W moim pokoju nadal stały książki z liceum i ramka z czarno-białym zdjęciem, którego nie miałam odwagi usunąć – ja i Michał na kuligu, gdzie pierwszy raz mnie pocałował. Niby wszystko na miejscu, a jednak czułam się jak gość. Przez ostatnich dziesięć lat wspinałam się po zawodowej drabinie – awanse, wyjazdy, konferencje, kolejne puste mieszkania i samotne święta. Na LinkedIn wyglądało to imponująco. W rzeczywistości… cisza. Wieczorami piłam wino i scrollowałam zdjęcia innych ludzi, jakbym szukała w nich śladu czegoś, co sama zgubiłam. Teraz siedziałam przy kuchennym stole i gapiłam się przez okno na śnieg. Znałam każdą gałąź tego drzewa, które rosło przy furtce, ale nie wiedziałam, czy jeszcze potrafiłabym tu żyć. Czy było tu dla mnie miejsce? Czy można wrócić, nie mając dokąd wracać? Czułam pustkę Nie wiedziałam też, po co przyjechałam. Może po to, żeby sprawdzić, czy cokolwiek mnie tu jeszcze trzyma, a może by na chwilę przestać być tą pewną siebie kobietą z angielskim akcentem, która w rzeczywistości dawno się zgubiła? Była sobota, kilka dni przed Wigilią. Poszłam na spacer tylko po to, żeby wyrwać się z domu. Włożyłam starą kurtkę i gruby szalik. Pamiętałam, że kiedyś w mieście było sezonowe lodowisko. Nie sądziłam, że nadal działa, ale nogi same mnie tam poniosły. Na miejscu zaskoczył mnie widok dzieci ślizgających się z krzykiem, par trzymających się za ręce, muzyki sączącej się z głośników. Zatrzymałam się na chwilę, patrząc, jak chłopiec w czerwonej czapce robi piruet i przewraca się z hukiem. Uśmiechnęłam się. Przeniosłam wzrok kawałek dalej i wtedy go zobaczyłam. Stał tuż przy barierce, wpatrzony w taflę. Nie miałam wątpliwości – to był Michał. Może miał więcej zmarszczek, inny sposób noszenia się – ale to był on, ten sam chłopak, który kiedyś trzymał mnie za rękę. Rozpoznałam go Wydawało mi się, że on mnie nie zauważył, ale po chwili nasze spojrzenia się spotkały. Uśmiechnął się nieśmiało i zrobił kilka kroków w moją stronę. – No proszę… – powiedział. – Basia? – Nie wierzę, że cię tu widzę. – Ja też nie wierzę. Przez chwilę myślałem, że mam omamy – zaśmiał się. – Ale to chyba naprawdę ty? – Cała ja – odpowiedziałam. – Nadal tu jeździsz? – Wpadam czasem z córką. No i ciągnie mnie z sentymentu. Przez chwilę oboje patrzyliśmy na lodowisko. Światło odbijało się od powierzchni, a gdzieś w tle leciała świąteczna piosenka, którą znałam na pamięć. Michał spojrzał na mnie z uśmiechem. – Pamiętasz, jak się tutaj wywaliłem przy wszystkich? – I jak wtedy udawałeś, że nic się nie stało, chociaż miałeś rozcięty łuk brwiowy? – Ty mnie ratowałaś. Jak bohaterka z filmu. – Prawie jak w komedii romantycznej. Zamilkliśmy. Czułam się dziwnie spokojnie, jakbyśmy przenieśli się w czasie, choć przecież oboje dobrze wiedzieliśmy, że nie jesteśmy już tamtymi nastolatkami. – Może masz ochotę na kawę? – zapytał w końcu. – Tu niedaleko jest taka kawiarnia, chyba nawet ta sama co kiedyś. Zgodziłam się bez wahania Szliśmy powoli, mijając znajome ulice, jakbyśmy chcieli dać sobie czas, żeby oswoić się z tym spotkaniem. Michał mówił o codzienności, ja o tym, jak miasto się zmieniło. Nic ważnego, a jednak każde słowo brzmiało jak echo czegoś znacznie głębszego. Spotykaliśmy się codziennie. Spacerowaliśmy po parku, odwiedziliśmy nasze stare liceum, usiedliśmy na tej samej ławce co kiedyś. Poszliśmy do kina, potem na gorącą czekoladę. Śmialiśmy się, jakbyśmy nadrabiali wszystkie te lata ciszy. Michał opowiadał o córce z czułością, ale o sobie mówił niewiele. Nie wiedziałam, gdzie mieszka, co dokładnie robi, ani… z kim. Unikał konkretów, a ja nie miałam odwagi pytać. W sylwestrowy wieczór nie chciałam nigdzie iść. Rodzice zaprosili sąsiadów, w tle leciały stare przeboje, mama zrobiła sałatkę. Czułam się jak dziecko, które znowu utknęło w czasie, a jednocześnie wszystko we mnie krzyczało, że przecież nie mam już dwudziestu lat i wiem, jak to się kończy – przypadkowe spotkania, powroty, krótkie iluzje. I tak kończą się, jak zawsze. Samotnością. Czekałam na niego Michał napisał po południu, że będzie pod moim domem o dwudziestej. Nie pytał, czy mam ochotę się spotkać, po prostu postawił mnie przed faktem. Wyszłam bez słowa jak nastolatka wymykająca się na wagary. Czekał z termosami w rękach. – Mam herbatę i szarlotkę. Z piekarni, nie ode mnie, ale powiedzmy, że się starałem – uśmiechnął się lekko. – Brzmi jak kolacja idealna. Poszliśmy do parku. Ławka, na której kiedyś mnie całował, wciąż stała pod tym samym drzewem. Usiadłam, a on nalał herbatę do papierowych kubków. Było zimno, ale jego obecność rozgrzewała bardziej niż cokolwiek. – Muszę ci coś powiedzieć – zaczął po dłuższej chwili ciszy. – Nie chciałem, żeby to brzmiało jak dramat, ale… Poczułam, że znów coś się wymyka. – Mów. – Nie wróciłem na stałe. Mieszkam w Austrii, z córką. Jestem po rozwodzie. Spojrzałam na niego zdziwiona. – Jesteś po rozwodzie? – Tak. Spokojnym, bez wojny. Nie chcieliśmy już siebie ranić, ale nie wróciłem tu po to, żeby coś zaczynać. Przyjechałem, żeby coś zamknąć. I wtedy cię zobaczyłem. Coś się zmieniło Śnieg padał miękko, a świat dookoła był zbyt spokojny, żeby pasować do burzy, która właśnie zaczynała się we mnie. – Ja też jestem po rozwodzie – powiedziałam cicho. – Też spokojnie. Po prostu nic już nie było. Michał popatrzył na mnie inaczej. – A więc… może nie wszystko jest przeciwko nam? Nie odpowiedziałam. Pochylił się lekko i dotknął mojego policzka. – Jeśli tylko chcesz – powiedział cicho – moglibyśmy spróbować. Zadrżałam, ale nie z zimna. W tym momencie w niebo wystrzeliły pierwsze fajerwerki. Ludzie wiwatowali, gdzieś dzieci krzyczały z zachwytu, a ja po raz pierwszy od bardzo dawna czułam, że zaczynam coś, co ma sens. Spędziliśmy z Michałem jeszcze kilka dni – takich prostych, spokojnych, a jednak najważniejszych. Pewnego popołudnia wyjął telefon i pokazał mi zdjęcie swojej córki. – Ma na imię Lena i ma siedem lat. Jest mądrzejsza, niż ja byłem w jej wieku. Patrzyłam na zdjęcie i poczułam, że nie boję się tego nowego świata, do którego on należy. – Michał… – zaczęłam powoli – moja firma ma oddział w Wiedniu. Gdybym chciała, mogłabym się tam przenieść. Teoretycznie. Zaczęliśmy od nowa Popatrzył na mnie uważnie. – A praktycznie? – Praktycznie… wysłałam dziś rano maila do HR. Zamilkł na chwilę. Spojrzał gdzieś w bok, jakby chciał ukryć emocje. – I? – Jutro mam rozmowę. Jeżeli wszystko pójdzie dobrze, od marca mogłabym zacząć pracę w Austrii. Blisko was. Odwrócił się do mnie i przyciągnął mnie do siebie. – Nie chcę niczego przyspieszać, ale też nie chcę znów cię stracić. Przez tyle lat brakowało mi ciebie, choć nawet o tym nie wiedziałem. – Teraz już wiesz. Pocałował mnie. Delikatnie, z wdzięcznością, jakby chciał mi podziękować za każdą decyzję, którą podjęłam. Nie musiał nic mówić. Wszystko było jasne. Barbara, 39 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Gdy rodzice sprzedali dom, liczyłam, że i mi coś skapnie. Uznali jednak, że mam radzić sobie sama” „Babcia dała mi susz do kompotu, ale między śliwkami kryła się niespodzianka. W słoiku znalazłam coś bardzo cennego” „Oddałam obrączki do lombardu, żeby zrobić zakupy na święta. Było mi wstyd nawet przed mężem”
„Moje wnuki nie znają modlitw i ani jednej kolędy. Synowa wychowuje ich na bezbożników, a ja mogę tylko załamywać ręce”
„Prezentami zajęli się szybciej niż talerzami. Dzieci rozdzierały papier z takim zapałem, jakby w środku było coś więcej niż plastikowe zabawki. Kasia siedziała z telefonem w ręce, co chwilę zerkała na zegarek”.
Od kilku lat jestem na emeryturze. Zygmunt, mój mąż, jeszcze coś tam dorabia, bo nie umie usiedzieć w miejscu, ale prawda jest taka, że to dla niego wygodne – być poza domem, nie zajmować się niczym i wracać tylko na gotowe. Dzieci mam dwoje – Kasię i Krzysztofa. Krzysztof od lat za granicą, do Polski wpada raz na jakiś czas, najczęściej w lecie. Kasia mieszka z rodziną dwie ulice dalej. Mam też dwoje wnucząt – Filipa i Maję. Kocham ich Mieszkam w tym samym domu, w którym wychowały się moje dzieci. Każdy kąt przypomina mi o tamtych czasach – zniszczona framuga po rowerku Majki, kredki wciśnięte za kaloryfer. Przechowuję ich rysunki, zeszyty, małe buciki, bo wierzę, że kiedyś ich to zainteresuje. Tak samo, jak te wszystkie rodzinne tradycje, które staram się pielęgnować z całych sił. Zwłaszcza w Święta. Bo Święta to przecież czas wspólnoty. Zawsze tak uważałam. Uczyłam tego dzieci, że najpierw modlitwa, potem dzielenie się opłatkiem, a później kolacja – bez pośpiechu, z rozmową, śmiechem, kolędami. Tak było kiedyś. Gdy dzieci były małe, nie mogły się doczekać, aż znajdą pod choinką prezenty, ale zanim to nastąpiło – śpiewaliśmy, śmialiśmy się. Wtedy czułam, że wszystko ma sens. Że rodzina to największy dar. Teraz już nie jestem tego taka pewna. Ostatnie Święta były chłodne. Siedzieli przy stole, ale jakby każdy osobno. Niby obecni, ale duchem gdzieś indziej, jakby przyszli tylko dlatego, że wypada. I jeszcze to zdanie: „Mamo, to tylko kolacja”, wypowiedziane przez Kasię z takim znudzeniem, że aż mnie zabolało. Czekałam na nich Mimo wszystko czekałam na kolejną Wigilię z nadzieją. Może w tym roku będzie inaczej, może dotrze do nich, że nie chodzi tylko o rybę czy prezenty? Może zauważą, że się staram? Znowu wyciągnęłam biały obrus, znów pod każdy talerz włożyłam sianko, zrobiłam pierogi ręcznie, z kapustą i grzybami. Bo przecież Święta to miłość, obecność. Zerknęłam na zegarek, 17:40. Powinni już być. Barszcz doprawiony, pierogi czekają tylko na podgrzanie, karp przykryty folią, żeby nie wystygł. Obrus biały jak śnieg, na środku stół ze świecą, a pod każdym talerzem sianko. Wszystko gotowe. Tylko ich nie ma. – Zygmunt, wyłącz ten telewizor, przecież zaraz przyjdą dzieci – powiedziałam, stojąc już w przedpokoju, jakby to miało przyspieszyć ich przyjście. Mąż niechętnie odłożył pilota. Usiadł z dłońmi opartymi o kolana, w skarpetkach, jakby był sam. Zgasił ekran, ale nie wstał. – Przecież zaraz będą – dodałam bardziej do siebie niż do niego i wróciłam do pokoju. Byłam podekscytowana Poprawiłam choinkę, choć stała idealnie. Prawą dłonią wygładziłam obrus. Odruchy. W końcu usłyszałam dzwonek. Serce mi zabiło mocniej, jak zawsze, gdy miała się zebrać cała rodzina. Otworzyłam drzwi z uśmiechem. Kasia wpadła pierwsza. Nawet nie zdjęła butów. – Ale zimno… – rzuciła, jakby właśnie wysiadła z autobusu. Za nią jej mąż, z telefonem przy uchu, bez słowa skinął głową i przeszedł do salonu. Dzieci wpadły jak przeciąg. Maja i Filip, więksi niż ich pamiętałam. – Zaczniemy modlitwą, jak co roku – powiedziałam z lekkim drżeniem w głosie, bo przeczuwałam, że zaraz usłyszę coś, czego nie chciałam. – Mamo, nie przesadzaj. Przecież to tylko kolacja – rzuciła Kasia, zdejmując buty dopiero teraz, z lekkim jękiem irytacji. – To Wigilia, dziecko. Wigilia – odpowiedziałam z uśmiechem. Weszli do pokoju bez słowa, bez komentarza na temat zapachu, który unosił się w domu od rana. Zygmunt wyszedł z kuchni i zajął swoje miejsce. Nic nie powiedział. Spojrzałam na dzieci i wnuki. Patrzyli w ekrany albo na swoje kolana. Żadne z nich nie zapytało, jak się czuję, co słychać. Poczułam, jak w środku robi mi się chłodno. Byli nieobecni Usiedliśmy przy stole. Wzięłam do ręki opłatek i podsunęłam go w stronę Kasi, ale ona tylko wzruszyła ramionami i podała dalej. Nikt się nie odezwał. Życzenia były ciche, wymuszone, bez spojrzenia w oczy. Tylko Zygmunt pochylił się do mnie i szepnął: „Zdrowia, Bożenka”. Uśmiechnęłam się, chociaż wszystko we mnie opadło. Podałam barszcz z uszkami. Kasia zjadła kilka łyżek i odsunęła talerz. – Chociaż spróbuj pierogów – powiedziałam cicho. – Mamo, wszystko dobre, ale nie jestem głodna – odpowiedziała i od razu sięgnęła po telefon. Filip parsknął śmiechem, Maja coś mu pokazywała pod stołem. Spojrzałam na nich. – A wiecie, kim jest Dzieciątko Jezus? – zapytałam, chcąc ich jakoś wciągnąć, zaciekawić. – A to nie chodzi o Świętego Mikołaja? – zapytał Filip z przekąsem. Zygmunt westchnął głośno. – Daj im spokój, Bożena. Inne czasy. – Nie chcemy nawet zaśpiewać jednej kolędy? „Wśród nocnej ciszy” może? – Mamo, dzieci nie znają tych piosenek. Po co to wymuszać? – odpowiedziała Kasia zniecierpliwiona. – To nie piosenka. To kolęda – wyszeptałam, odkładając łyżkę. Byłam zawiedziona Zapanowała cisza. Wnuki stukały palcami w tablet, mąż nalewał sobie kompot. Spojrzałam na stół – piękny jak co roku, ale jakby nie nasz. Jakby nikogo przy nim nie było naprawdę. Prezentami zajęli się szybciej niż talerzami. Dzieci rozdzierały papier z takim zapałem, jakby w środku było coś więcej niż plastikowe zabawki. Kasia siedziała z telefonem w ręce, co chwilę zerkała na zegarek. Jej mąż coś mruczał pod nosem do słuchawki. Nikt nie powiedział, że było smacznie. Nikt nie zapytał, jak się czuję. Zabrałam się za zmywanie. W kuchni było cicho, tylko woda leciała, talerze stukały o siebie. Czasem spoglądałam na drzwi, ale nikt nie wchodził. W końcu pojawił się Zygmunt. Stanął w progu, podrapał się po głowie i rzucił: – Nie przejmuj się, ważne, że przyszli. – Przyszli, ale jakby ich nie było… – powiedziałam cicho, bez gniewu. Miałam do nich żal Nie podszedł, nie objął mnie, tylko odwrócił się i stał tak w milczeniu. Zostałam przy zlewie, z rękami w wodzie i głową ciężką od milczenia. Łzy same popłynęły. Kropla po kropli, jakby moje serce chciało się oczyścić z nadziei, która znów nie została spełniona. Święta. Miał być czas wspólnoty, a zostało tylko światło choinki i puste miejsce po ludziach, którzy byli, ale jakby ich nie było. – Za rok nie robię kolacji – powiedziałam, patrząc przed siebie. – Może pojedziemy w góry albo zostaniemy sami. Tak będzie łatwiej. Zygmunt nie odpowiedział, tylko skinął głową. Dla nich to tylko kolacja, a dla mnie – opowieść, modlitwa, obecność. Może już nie razem, ale przecież jeszcze żyję, jeszcze czuję. Może to jest teraz moja rola – kochać ich po cichu, nie wymagając nic w zamian? Bożena, 61 lat Historie są inspirowane prawdziwym życiem. Nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń ani osób, a wszelkie prawdopodobieństwa są całkowicie przypadkowe. Czytaj także: „Myślałem, że odzyskam dawną miłość. Okazało się, że ta, którą kocham, jest teraz narzeczoną mojego brata” „Żona wychodziła z domu o świcie niby na roraty. Kłamała, bo zobaczyłem, że tylko mija kościół” „Teściowa oczernia mnie przed dziećmi, udając wrażliwą babcię. Nie musimy się tolerować, ale na to już nie pozwolę”