POLECAMY

Sprawdź, czy masz chorobę Hashimoto!

Od kilku lat gwałtownie rośnie liczba osób zapadających na chorobę Hashimoto, szczególnie kobiet. Jest ona przyczyną szeregu dolegliwości, a nawet powikłań. Dlatego, gdy występują określone symptomy, koniecznie należy się zbadać u lekarza specjalisty. Jak rozpoznać Hashimoto?

smutek

fot. Fotolia

Czym jest choroba Hashimoto?

Choroba Hashimoto to autoimmunologiczne zapalenie tarczycy z grupy tzw. chorób z autoagresji. Organizm wytwarza przeciwciała skierowane przeciwko temu gruczołowi, co w efekcie powoduje jej stopniowe uszkodzenie. Zaatakowany narząd jest niszczony i przestaje prawidłowo funkcjonować.

W pewnym momencie uszkodzona jest już tak duża ilość miąższu tarczycy, że pozostała, zdrowsza część nie jest w stanie produkować hormonów w pożądanej ilości. Wówczas pojawia się niedoczynność tarczycy (niedobór hormonów tarczycy).

Pierwszym sygnałem, że coś złego się z nią dzieje, może być podwyższone stężenie TSH albo przeciwciał. Jednak aby jednoznacznie stwierdzić obecność choroby, niezbędne jest wykonanie określonych badań.

Przyczyny Hashimoto

Przyczyny występowania choroby Hashimoto podzielono na dwie grupy. Mogą być one związane z genetyką, co oznacza, że w rodzinie występowały przypadki zachorowań na tarczycę, pozostałe choroby z autoagresji  (takie, w których stwierdza się większe ryzyko wystąpienia zapalenia tarczycy).

Drugim czynnikiem ryzyka są warunki środowiskowe, w jakich żyjemy, sposób odżywiania oraz styl życia. Ogromne znaczenie mają szczególnie przebyte infekcje wirusowe, nadmierne spożycie jodu, niektóre leki (lit, amiodaron, interferon alfa).

Na chorobę zapadają częściej kobiety niż mężczyźni. Ryzyko zachorowania na Hashimoto wzrasta także z wiekiem.

W ciągu ostatnich lat notuje się wzrost zachorowań na Hashimoto w Polsce. Wynika to z wielu czynników – jednym z nich jest to, że obecnie mamy do dyspozycji coraz lepsze metody diagnostyczne, dzięki którym można rozpoznać chorobę jeszcze zanim wystąpią jej pełne objawy.  Kiedyś w przypadku chorób tarczycy można było oznaczać jedynie TSH i całkowite hormony tarczycy, później zaczęto oznaczać hormony wolne, co jest znacznie dokładniejsze, gdyż tylko wolne frakcje posiadają aktywność hormonalną.

Następnie okazało się, że istnieją jeszcze typowe przeciwciała i też umiemy je wskazać. Niektóre choroby genetyczne sprzyjają patologii tarczycy i pacjenci odbywają obecnie regularne kontrole TSH. Ponadto wciąż wydłuża się długość życia, a częstość występowania choroby Hashimoto rośnie wraz z wiekiem.

Zobacz też: Mam Hashimoto. Co mogę jeść?

Jak się ustrzec przed Hashimoto?

Należy unikać częstych infekcji, prowadzić zdrowy tryb życia, unikać stresów. Nie unikniemy jednak uwarunkowań genetycznych przekazanych przez rodziców. Wówczas bronią staje się wiedza o tym, że takie choroby występowały już w rodzinie oraz wizyta u lekarza i badania, aby rozpoznać schorzenie na samym początku, zanim nasilą się objawy.

Objawy choroby mogą być bardzo różne. Są to m.in. przyrost masy ciała, wypadanie włosów, suchość skóry, zaburzenia miesiączkowania, problemy z zajściem w ciążę, wahania nastroju, brak koncentracji, zaburzenia rytmu serca i tolerancji wysiłku, niewydolność oddechowa, problemy gastrologiczne, zaburzenia dojrzewania i wzrastania, anemia, zaburzenia krzepnięcia, ból i osłabienie mięśni lub obrzęki.

Wachlarz objawów i dolegliwości jest bardzo szeroki. Często pacjenci swe dolegliwości składają na karb przemęczenia, menopauzy, podeszłego wieku. Tymczasem może to być choroba Hashimoto, warto zatem wykonać przynajmniej badanie TSH.

Może zdarzyć się sytuacja, że w badaniu stwierdza się podwyższone przeciwciała, ale niedoczynności tarczycy jeszcze nie ma. To okres, gdy choroba nie jest jeszcze bardzo zaawansowana. Wówczas tarczyca, pomimo częściowego uszkodzenia miąższu, jeszcze produkuje odpowiednie wartości hormonów. Organizm nie odczuwa ich niedoboru, przysadka nie dostaje sygnału, że są braki, więc nie zwiększa produkcji TSH. Natomiast choroba już jest – to właśnie potwierdza wysokie stężenie przeciwciał. Mówimy wówczas o autoimmunologicznej chorobie tarczycy w fazie eutyreozy ("normy hormonalnej").

Zobacz też: Jak rozpoznać chorobę Hashimoto?

Powikłania i zagrożenia związane z Hashimoto

Choroba Hashimoto jest groźna dla zdrowia, ale może również w niektórych przypadkach zagrażać życiu, np. w postaci śpiączki tarczycowej, która obecnie praktycznie już się nie zdarza (choroba jest rozpoznawana dużo wcześniej).

Ponadto niedoczynność tarczycy jest groźna dla ciężarnej kobiety i jej płodu, ponieważ w konsekwencji dziecko może mieć trwały uszczerbek na zdrowiu.

Choroba wpływa również na każdy z narządów i układów, więc może upośledzać ich funkcję i powodować poważne dolegliwości. Oprócz zwiększonego ryzyka powikłań, łącznie z poronieniem, istnieje niebezpieczeństwo, że dziecko urodzi się z niedorozwojem umysłowym. Dlatego każda kobieta w ciąży powinna już na samym jej początku wykonać badanie TSH i skonsultować je z lekarzem.  

Istnienie jednej choroby autoimmunologicznej sprzyja współwystępowaniu innych, często bardzo poważnych schorzeń z tej grupy. Gdy rozpoznana jest jedna choroba, zawsze należy wziąć pod uwagę, że może występować inna. Z poważniejszych powikłań wymienić należy problemy kardiologiczne – poważne zaburzenia rytmu, niewydolność krążenia, niewydolność oddechowa.

Hashimoto nie da się całkowicie wyleczyć. Można ją jedynie dobrze wyrównywać i dzięki temu uzyskać ustąpienie dolegliwości oraz objawów. Oczywiście przeciwciała tarczycowe, typowe dla tej choroby, pozostają nadal podwyższone. Prawidłowo wyrównany pacjent to taki, który ma TSH, FT3 i FT4 w zakresie normy, przy czym normy te są nieco odmienne zależnie od płci i wieku pacjenta. Coraz częściej mówi się, że terapia tyroksyną (hormonami tarczycy) oraz preparatami selenu może znacząco obniżać stężenie przeciwciał.  

Zobacz też: Jak zdiagnozować nadczynność i niedoczynność tarczycy?

Autor: dr Magdalena Jagiełło, endokrynolog z Prywatnej Polikliniki "KAAR-MED".

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)