Słownik

Patomorfolog

Patomorfolog zajmuje się zagadnieniami związanymi z szeroko pojętą diagnostyką wielu chorób. Obejmuje ona: diagnostykę makroskopową, mikroskopową i molekularną. Patomorfologia to specjalizacja wymagająca umiejętności różnicowania komórek i tkanek ludzkich oraz rozpoznawania komórek nieprawidłowych lub zmienionych chorobowo.

Rodzaj specjalizacji: podstawowa specjalność lekarska

Czas trwania specjalizacji: 5 lat

Jakie choroby diagnozuje patomorfolog?

Patomorfolog zajmuje się diagnozowaniem wielu chorób. Na podstawie obserwacji mikroskopowych lub badań molekularnych jest w stanie rozpoznać rzadkie, nietypowe choroby, których nie jest w stanie zdiagnozować lekarz klinicysta. Lekarz patomorfolog rozstrzyga podczas operacji, czy znaleziona zmiana jest rakiem i w jakim zakresie należy ją wyciąć (badanie śródoperacyjne).

Do badań, które standardowo wykonuje lekarz patomorfolog zaliczamy, m.in.:

  • rozpoznanie morfologiczne przyczyn zaburzeń krążenia i wstrząsu,
  • diagnostyka chorób zapalnych i związanych z autoagresją (na podstawie wycinka pobranego z miejsca zmienionego chorobowo),
  • zmiany przednowotworowe (dysplazje),
  • nowotwory (znajomość klasyfikacji histologicznej),
  • nienowotworowe choroby skóry,
  • różnicowanie śródmiąższowych chorób płuc,
  • analiza materiału biopsyjnego (tarczyca, nerki, wątroba),
  • rozpoznawanie zespołów upośledzonego wchłaniania,
  • diagnostyka przyczyn marskości wątroby,
  • diagnostyka przyczyn niewydolności nerek,
  • diagnostyka przyczyn niedoczynności/ nadczynności tarczycy,
  • rozpoznawanie przewlekłych powikłań cukrzycy,
  • zmiany rozrostowe endometrium (endometrioza, mięśniaki macicy),
  • histologiczne rozpoznawanie ciąży ekotopowej (pozamacicznej) i zmian do niej wtórnych,
  • zapalne i odczynowe choroby węzłów chłonnych,
  • diagnostyka chorób szpiku,
  • diagnostyka zapaleń i zmian zwyrodnieniowych stawów,
  • diagnostyka zapaleń i zmian wstecznych kości,
  • ocena cytologiczna płynu pochodzącego z jam: otrzewnej, opłucnej i worka osierdziowego,
  • rozpoznawanie ważniejszych chorób degeneracyjnych układu nerwowego,
  • ocena histologiczna mięśnia sercowego (zmiany zapalne, przerost mięśnia sercowego, kardiomiopatie).

Oprócz tego patomorfolog przeprowadza sekcje zwłok, które zwykle mają na celu wskazanie przyczyn niewyjaśnionego zgonu pacjenta.

Jakimi technikami diagnostycznymi posługuje się patomorfolog?

Specjalista patomorfolog posługuje się różnymi technikami diagnostycznymi. Nie są mu obce badania mikroskopowe, immunohistochemiczne, molekularne, jak i klasyczne metody radiologiczne, np. USG czy lampa rentgenowska.

Lekarz patomorfolog potrafi:

  • wykonać badanie sekcyjne i zabezpieczyć tkanki do badania histologicznego,
  • wykonywać i interpretować rutynowe badania bioptyczne (wycinki, wyskrobiny, biopsje, materiał do diagnostyki śródoperacyjnej),
  • wykonać biopsję aspiracyjną cienkoigłową ze zmiany palpacyjnej (wyczuwlanej) lub niepalpacyjnej (niewyczuwalnej), ale pod kontrola badania USG,
  • wykonać w ściśle ograniczonym czasie badanie śródoperacyjne,
  • wykonać i ocenić badanie cytologiczne (wymazy, płyny z jam ciała, aspiraty)
  • korzystać ze specjalistycznych technik diagnostycznych, takich jak: badanie immunopatologiczne, badanie histochemiczne, badanie mikroskopii elektronowej.

Czy potrzebne jest skierowanie do lekarza patomorfologa?

Patomorfolog to specjalista, który zwykle nie komunikuje się z pacjentem. Zgłaszają się do niego lekarze innej specjalizacji, prosząc o przeprowadzenie diagnostyki, o interpretację mikroskopową pobranego wycinka (biopsja) czy o przeprowadzenie sekcji zwłok.

Objaśnienia:

RTG – badanie rentgenowskie

USG – badanie ultrasonograficzne


Chcesz wiedzieć więcej? Czytaj serwis poświęcony także innym dziedzinom medycyny zdrowie.wieszjak.polki.pl

Chcesz podzielić się swoimi doświadczeniami? Szukasz pomocy? Wejdź na forum commed.polki.pl

Szukasz lekarza specjalisty? Skorzystaj z wyszukiwarki rynek medyczny.polki.pl