Słownik

Hipogonadyzm

Hipogonadyzm to defekt układu rozrodczego. Może występować zarówno u mężczyzn i u kobiet. Objawia się brakiem produkcji hormonów płciowych, których niedobór skutkuje niewykształceniem się drugo- i trzeciorzędowych cech płciowych.

Jaka jest istota schorzenia?

Istotą schorzenia jest dysfunkcja gonad prowadząca do zahamowania produkcji hormonów płciowych (testosteronu, estradiolu, MIF progesteronu, inhibiny B) i gamet (jajników lub plemników).

Jakie są przyczyny choroby?

W zależności od rodzaju schorzenia wyróżnia się następujące przyczyny:

  • Hipogonadyzm pierwotny:  przyczyną jest uszkodzenie gonad męskich lub żeńskich (jąder lub jajników), np. w wyniku urazu mechanicznego,
  • Hipogonadyzm wtórny: przyczyną może być uszkodzenie przysadki mózgowej bądź inne zmiany chorobowe np. guzy, torbiele, procesy zapalne,
  • Hipogonadyzm hipogonadotropowy, czyli wtórna niedoczynność gonad, powstaje na skutek braku lub niedostatecznego pobudzenia przez hormony gonadotropowe przedniego płata przysadki mózgowej.

Jakie występują objawy?

Objawy hipogonadyzmu u mężczyzn (w zależności od przyczyny występowania hipogonadyzmu objawy mogą się różnić):

  • brak lub opóźnione dojrzewanie płciowe,
  • brak erekcji,
  • małe prącie,
  • zanik libido i płodności u mężczyzn,
  • wysoki wzrost z wydłużonymi kończynami dolnymi,
  • zmęczenie,
  • słabo rozwinięte owłosienie łonowe i zarost twarzy,
  • brak mutacji głosu,
  • brak gonadotropin w moczu dobowym,
  • niepłodność,
  • zmniejszenie masy mięśniowej,
  • rozwój tkanki piersiowej,
  • utratę masy kostnej (osteoporoza),
  • trudności z koncentracją,
  • uderzenia gorąca.

Objawy hipogonadyzmu u kobiet:

  • zmniejszona potencja,
  • zaburzenia płodności i miesiączkowania,
  • brak gonadotropin w moczu dobowym,
  • wysoki wzrost z wydłużonymi kończynami dolnym,
  • osteoporoza, osteopenia,
  • obecność mleka w piersi,
  • atroficzne endometrium,
  • obniżone stężenie estrogenów.

Jakie badania należy wykonać, aby zdiagnozować chorobę?

  • U mężczyzn przeprowadza się badania laboratoryjne: oznacza się stężenie testosteronu, LH i FSH oraz poziom prolaktyny. W nasieniu nie stwierdza się obecności plemników. Diagnozę dodatkowo uzupełnia USG jąder.
  • U kobiet przeprowadza się badania laboratoryjne: oznacza się stężenie estrogenów i progesteronu oraz przeprowadza się USG jajników.

Jakie są metody leczenia?

  • Terapia hormonalna (przyjmowanie testosteronu/estrogenów i/lub gonadotropin),
  • U mężczyzn usuwa się chore jądro, w przypadku gdy drugie jest w stanie je zastąpić.

Do jakiego specjalisty należy się zgłosić?

Sugeruje się wizytę u endokrynologa.