POLECAMY

Nerwica natręctw

Objawy i leczenie dorosłych i dzieci w przypadku nerwicy natręctw.

/ 3 miesiące temu
Nerwica natręctw fot. Fotolia

Nerwica natręctw jest obsesyjno-kompulsywnym zaburzeniem psychicznym dotykającym ludzi w każdym wieku, choć często pierwszy raz jej objawy pojawiają się między 7. a 13. lub między 20. a 25. rokiem życia.

U dzieci częściej pojawia się u chłopców, a wśród dorosłych u kobiet. Szacuje się, że cierpi na nią 2,5% ludzkości. Diagnozuje się ją wtedy, gdy pojawiające się obsesyjne zachowania (np. liczenie do 100, układanie przedmiotów w ściśle określony sposób, omijanie przerw między płytami chodnikowymi, pedantyczne sprzątanie itp.) trwają ponad godzinę dziennie i stają się dla chorego tak ważne, że przez nie zaniedbuje codzienne obowiązki. Najczęściej wyzwalaczem takich zachowań jest lęk.

U osób cierpiących na nerwicę natręctw często też pojawiają się obsesyjne myśli:

  • niepewność (np. czy zamknąłem drzwi),
  • natrętne i niechciane myśli o bluźnierczym, obscenicznym lub wulgarnym charakterze (na dodatek nasilające się w miejscach do tego najmniej odpowiednich, np. w kościele),
  • luminacje, czyli wielogodzinne, bezużyteczne rozstrząsanie jakiegoś problemu lub tematu,
  • natrętne impulsy – np. nagła chęć rozebrania się, zrobienia czegoś gorszącego, potrzeba krzyku lub zrobienia innej osobie krzywdy,
  • obsesyjny lęk przed brudem, bakteriami i silna potrzeba utrzymania nieskazitelnej czystości.

Nerwica natręctw - jak to działa

Mechanizm działania choroby opisuje się przyczynowo-skutkowo: natrętna, obsesyjna myśl budzi niepokój i lęk, który chory rozładowuje poprzez kompulsywne zachowania. Często osoby dotknięte tą chorobą ukrywają swoje zaburzenia przed otoczeniem, a kompulsywne zachowania zamieniają na kompulsywne rytuały psychiczne: powtarzanie konkretnych słów lub modlitwy, liczenie w myślach. Co ciekawe, chorzy zdają sobie najczęściej sprawę, że trapią ich irracjonalne lęki, a mające im przynieś ulgę zachowania są dla otoczenia po prostu głupie.

Przyczyny nerwicy natręctw

Niegdyś sądzono, że przyczyny choroby tkwią wyłącznie w psychice. Obecnie uważa się, że do nerwicy natręctw przyczyniać się mogą także czynniki biologiczne – stąd zmiana nazwy na "zaburzenia obsesyjno-kompulsywne" (skrót OCD). Co się do nich zalicza? Uwarunkowania genetyczne, niewłaściwe funkcjonowanie połączeń między różnymi częściami mózgu, specyficzna nadwrażliwość na serotoninę, skutki powstania alergii po anginie wywołanej paciorkowcem beta-hemolizującym z grupy A.

Chorobie mogą towarzyszyć następujące, dodatkowe objawy: tiki, lęk przed ostrymi przedmiotami, depresja, uczucie odrealnienia.


Leczenie nerwicy natręctw

Najczęściej stosuje się dwa rodzaje leczenia jednocześnie. Z jednej strony podaje się leki, najczęściej z grupy inhibitorów zwrotnego wychwytu serotoniny (np. sertralina, paroksetyna, fluwoksamina, citalopram, fluoksetyna) oraz lek trójpierścieniowy – klomipramina, a z drugiej stosuje się terapię poznawczo-behawioralną. Leczenie farmakologiczne nerwicy natręctw ocenia się na skuteczne w przypadku nawet 80% pacjentów. Leki niestety tylko wyciszają objawy, ale po ich odstawieniu oznaki choroby wracają. Za to celem terapii poznawczo-behawioralnej jest zlikwidowanie przyczyn choroby. Terapeuta, współpracując z pacjentem, powoli uodparnia go na bodźce wywołujące lęk i przekonuje oraz uczy, że powstrzymywanie się od kompulsywnych zachowań i rytuałów psychicznych nie powoduje katastrofy, czyli, że nie trzeba się im poddawać. Ponieważ ludzie cierpiący na nerwice natręctw są ludźmi szalenie obowiązkowymi i odpowiedzialnymi, przy okazji terapeuta stara się ich przekonać, że nie muszą być we wszystkim perfekcyjni, co zwykle zmniejsza stres i uczucie lęku. Z tego względu leczenie powinno obejmować oba rodzaje terapii.
Przy współwystępujących tikach stosuje się dodatkowo leki przeciwpsychotyczne (np. risperidon, haloperidol).

Poznaj zagadnienia z zakresu psychologii

Nerwica natręctw u dzieci

Często objawia się obsesyjnym lękiem przed pobrudzeniem się lub zakażeniem "zarazkami", lękiem o życie najbliższych, lękiem przed ciężką chorobą lub popełnieniem grzechu. Do najczęstszych zachowań kompulsywnych obserwowanych u najmłodszych zalicza się ciągłe sprzątanie, mycie rąk, przebieranie się, układanie przedmiotów w określonym porządku, zadawanie bliskim wciąż tego samego pytania. Co ciekawe, zupełnie inaczej niż u dorosłych, dziecko może jedynie wykazywać zachowania kompulsywne i nie cierpieć na żadne obsesyjne myśli.
Połowa dzieci z OCD wykazuje także zaburzenia psychiczne w postaci tików, lęków, depresji, ADHD, zaburzeń rozwojowych.
Leczenie dzieci wygląda bardzo podobnie do leczenia dorosłych.

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)