Kleszczowe zapalenie mózgu – poradnik

Sprawdź, gdzie w Europie i Polsce występuje największe ryzyko zachorowania na kleszczowe zapalenie mózgu, kto i dlaczego jest na nie narażony, jak rozpoznać objawy KZM i jak uchronić się przed atakiem kleszcza.

Kleszcze zimują... nawet w piwnicach!

Tegoroczna przedłużająca się zima nie powstrzymała kleszczy, które przespały większość niekorzystnych dni zagrzebane głęboko w ściółce leśnej czy pod korą drzew.

Gatunki żyjące w miastach, takie jak kleszcz pospolity, zdolne są też do ukrywania się wewnątrz ogrzewanych budynków, np. w naszych piwnicach. Bardzo silne, długotrwałe mrozy przy braku pokrywy śnieżnej mogą nieco zmniejszyć populację krwiopijnych stawonogów, jednak tej zimy spadło dość dużo śniegu, który chronił ziemię i ściółkę przed przemrożeniem. Dlatego kleszcze przetrwały i obudziły się głodne…

Czym jest kleszczowe zapalenie mózgu?

Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) to choroba przenoszona przez kleszcze, która może spowodować długotrwałe, bardzo poważne powikłania, uszkodzenia czy konsekwencje neurologiczne.

Liczba zachorowań na KZM, którym można zapobiegać poprzez szczepienia, wzrosła w ostatnich latach. Spowodowane jest to różnymi czynnikami, w tym zmianą klimatu oraz modyfikacją środowiska neutralnego kleszczy. W związku z tym, że choroba ta rozprzestrzeniła się na nowe obszary geograficzne Europy, Komisja Europejska opublikowała oficjalną decyzję o dodaniu KZM do wykazu chorób podlegających obowiązkowi zgłaszania na terenie Unii Europejskiej.

fot. Fleishman-Hillard

Zobacz też: Jak ochronić się przed atakiem kleszcza?

Czujesz się ciągle zmęczona? To może być anemia! Dowiedz się, jak rozpoznać jej pierwsze objawy

Kleszcze w Polsce

W Polsce KZM ma charakter endemiczny, a co roku odnotowuje się około 200–300 nowych przypadków tej choroby, rośnie również liczba osób, które zostały ukąszone przez kleszcze. Zdecydowana większość zachorowań pojawia się w czterech województwach: podlaskim, warmińsko-mazurskim, mazowieckim i opolskim.

fot. Fleishman-Hillard

Jak rozpoznać KZM?

Kleszczowe zapalenie mózgu jest niebezpieczną chorobą powodującą zmiany w ośrodkowym układzie nerwowym. Niecharakterystyczne objawy opóźniają poprawną diagnozę, co może skutkować poważnymi powikłaniami neurologicznymi.

Wstępne objawy KZM są podobne do przeziębienia. Są to: ogólna niedyspozycja, gorączka ok. 38°C, bóle głowy, stawów, mięśni, niekiedy nudności i wymioty. Ta pierwsza faza trwa zwykle 1-9 dni i choroba może zakończyć się na tym etapie.

U części chorych dochodzi do zaatakowania przez wirus ośrodkowego układu nerwowego. Wówczas po kilku dniach poprawy wzrasta gorączka (ok. 40°C) i pojawiają się silne bóle. Mogą im towarzyszyć: zawroty głowy, wymioty, światłowstręt, niekiedy widzenie podwójne, niedosłuch i spadek ciśnienia krwi. Mogą pojawić się również zaburzenia świadomości (aż do jej utraty), porażenia kończyn, zaburzenia połykania, a nawet oddychania.

Zobacz też: Jak uniknąć kleszczowego zapalenia mózgu?

Kto jest narażony na KZM?

Wirus KZM może być przenoszony na człowieka lub innego żywiciela przez larwę, nimfę bądź też dorosłe kleszcze, które atakując, znieczulają miejsce wkłucia, by spokojnie żerować nawet przez kilka dni. W czasie ukłucia i wysysania krwi przenoszą groźne choroby. Osoby aktywnie spędzające czas na wsi lub działce oraz dzieci przebywające na koloniach lub obozach letnich są szczególnie narażone na to niebezpieczne schorzenie.

Jak podkreślają eksperci ze Światowej Organizacji Zdrowia szczepienie jest jedynym skutecznym sposobem pozwalającym uniknąć KZM, ponieważ brakuje leczenia przyczynowego tej choroby. Pełną ochronę gwarantuje podanie trzech dawek szczepionki. Dwie pierwsze należy przyjąć w odstępie od 1 miesiąca do 3 miesięcy. Trzecią dawkę podaje się po 9-12 miesiącach. W ten sposób organizm pozostaje zabezpieczony na 3 lata, po tym czasie przyjmuje się jedną dawkę przypominającą. Z uwagi na zbliżający się okres wiosennego wypoczynku można wziąć pod uwagę przyśpieszony schemat szczepienia.

Aktywność kleszczy rozpoczyna się w marcu lub kwietniu, jak tylko zaczną się cieplejsze dni. Jeśli więc chcemy zabezpieczyć nasz organizm przed wiosennym zakażeniem KZM, szczepienia ochronne warto zacząć już dziś – dodaje Marta Marwicz z Uniwersytetu Medycznego w Warszawie.

Ponadto ryzyko ukąszenia przez kleszcza można zmniejszyć stosując środki odstraszające, ubierając jasną odzież i wysokie buty. Pamiętajmy też o dokładnym obejrzeniu skóry po kontaktach z przyrodą, zwróćmy uwagę na miejsca wrażliwe, czyli owłosioną skórę głowy, pachwiny oraz miejsca za uszami i pod kolanami.

Ryzyko zakażeniem KZM w Warszawie:

fot. Fleishman-Hillard

Zobacz też: Kleszcze atakują – nie tylko w lesie!

Źródło: materiały prasowe Fleishman-Hillard/mn

Uwaga! Powyższa porada jest jedynie sugestią i nie może zastąpić wizyty u specjalisty. Pamiętaj, że w przypadku problemów ze zdrowiem należy bezwzględnie skonsultować się z lekarzem!

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (1)
/2 lata temu
wserststrrs5ekjzfsxujxdrtk