Polki.pl
kom. (0)

Jod, z czym to się je?

Ten pierwiastek należy do grupy określanej, jako mikroelementy, czyli występujące w organizmach roślinnych i zwierzęcych w bardzo małych ilościach. Zalicza się do nich m.in.: żelazo, fluor, bor, kobalt, miedź, chrom, cynk, mangan, molibden, selen i jod. Ale niedobór (także nadmiar) nawet tak małej ilości jodu prowadzić może do powstania wola tarczycy i upośledzać różne procesy fizjologiczne.

Choroba ta jest znana od wieków, opisują ją starożytne dokumenty chińskie, hinduskie, a nawet Stary Testament. Niezwykle ważny jest właściwy poziom tego pierwiastka u kobiet w ciąży, bo niedobór może spowodować niewłaściwy rozwój płodu. Dlatego nie bójmy się jodowanej soli i nie złośćmy na sztormową pogodę podczas pobytu nad naszym Bałtyckim Morzem (ale także nad każdym innym słonym morzem). Tam stężenie jodu w powietrzu jest stale kilkakrotnie wyższe, niż w głębi kraju. Podczas wietrznej pogody na plaży unosi się aerozol jodowy, rozpylany przez wzburzone fale. A im większe fale, tym więcej jodu. Spacer brzegiem takiego wzburzonego morza pozwala przyswoić sobie najwięcej tego pierwiastka. Bo jodu musimy sobie cały czas dostarczać, organizm nie produkuje go. Pierwiastek odkrył w 1811 roku chemik Bernard Courtois, choć w tym samym czasie kilku innych badaczy było blisko odkrycia i oznaczenia. Nazwę nadał i właściwości zbadał także Francuz - Joseph Louis Gay-Lussac. W Polsce profilaktykę niedoboru jodu wprowadzono już w latach 30. ub. wieku, głównie przez jodowanie soli kuchennej. W latach powojennych zaniechano jodowania soli kuchennej. Dopiero pod koniec lat 80. wprowadzono najpierw zalecenia jodowania soli, by w l. 90., po badaniach i stwierdzeniu niedoboru jodu na znacznych obszarach Polski Ministra Zdrowia i Opieki Zdrowotnej wprowadził zakaz produkcji i wprowadzania do obrotu soli kuchennej bez dodatku jodku potasu. Jodowane też są mieszanki mlekozastępcze dla niemowląt.

Jod, z czym to się je?

Z czym jeszcze możemy spożywać jod? Występuje w codziennie spożywanych produktach, ale także w niewielkiej ilości. Najbogatsze są produkty hodowane w glebach bogatych w jod, te najbliżej morza. Im dalej od fal Bałtyku, tym jodu w glebie i wodach mniej. Najwięcej jodu zawierają ryby morskie, w tym dorsz, flądra, sardynka, tuńczyk i ...kawior. Jod jest w winie, białym serze, marchwi, owocach morza. Niektóre warzywa z rodziny krzyżowatych (np. kapusta, kalafior) zawierają rodanki, które działając antagonistycznie do jodków, mogą pogorszyć przebieg niektórych schorzeń tarczycy. W przypadku mieszkańców górskich regionów Polski warto więc częściej zastępować kapuśniak i bigos potrawami z ryb. Oczywiście, morskich. W przypadkach dużego niedoboru jodu lekarz zaleci przyjmowanie preparatów z pierwiastkiem a dzieci z południowej Polski wyśle do „zielonych szkół" nad morze.

Na koniec dodajmy, że jod używany jest także do innych celów, niż ochrona naszego zdrowia i prawidłowego rozwoju. Ma bowiem zastosowanie w produkcji barwników oraz w fotografice. Znany środek dezynfekcyjny o intensywnie brunatnej barwie, czyli jodyna także zawiera związki jodu. Jod bywa odczynnikiem przy analizach chemicznych.


MWmedia

Oceń4.25 / 4

Podobne w temacie Żyj zdrowo

Skomentuj Jod, z czym to się je?

Gość

Podobne do Jod, z czym to się je?

Zobacz
ostatnie wydanie tygodnika

Wysłanie formularza jest jednoznaczne z akceptacją Regulaminu portalu We-Dwoje Polki.pl