Słownik

Przydomek

Znany był już w starożytnym Rzymie. Stał się sprawcą największego administracyjnego zamieszania w antycznym świecie.

Przydomek (łac. cognomen), przez długi czas pełnił funkcję nazwiska. Zdarzało się jednak, że zastępował przezwisko czy imię. Działo się tak głównie dlatego, że zasób imion był zbyt szczupły. Jego znaczenie oddawało charakterystyczną cechę danej rodziny lub kultywowaną przez nią tradycję czy przyzwyczajenie. Ale nie tylko, odnosiło się również do:

  • przywary charakteru (Brutus – głupiec),
     
  • defektu urody (Cycero – grochal, nazwa pochodzi od kształtu brodawki; podkreśla tym samym związek z naturą, od której bardzo często pochodziły przydomki (cicer - groch)),
     
  • miejsca pochodzenia (Afer – Afrykańczyk).

Przydomek przechodził podobnie jak w obecnych czasach nazwisko z ojca na syna. Kobiety nosiły zaś żeńską formę przydomka ojca.

W przypadku, gdy niewolnik odzyskiwał wolność, jego indywidualne imię stawało się przydomkiem. Natomiast imię i nazwisko „dziedziczył” po swoim panu w myśl ówczesnego prawa o przechodzeniu nazwiska z pana na niewolnika, z patrona na osobę przyjmującą obywatelstwo. Dlatego też każdy nowy obywatel nosił nazwisko panującego w tamtym czasie cesarza Marcusa Aureliusa Sevērusa Antoninusa.

Po tym nie małym rozgardiaszu postanowiono uprościć istniejący system. Liczba członów nazwiska pozostawała od tamtej pory w gestii rodziców.