Poznaj myślicieli renesansu

Tu znajdziesz informacje o najważniejszych myślicielach i filozofach epoki renesansu. Są to Erazm z Rotterdamu, Mikołaj Kopernik, Nicolo Machiavelli, Tomasz Morus i Michel Montaigne.

Poznaj myślicieli renesansu

Erazm z Rotterdamu (1467 - 1536)

Uważany jest za najwybitniejszą osobowość wieku XVI. Młodość spędził w klasztorach niderlandzkich, lecz opuścił je i udał się do Rzymu. W częstych podróżach stykał się zarówno ze zwolennikami scholastyki, jak i humanistami. Zaniepokojony stanem Kościoła, głosił potrzebę jego reformy, ale nie poparł wystąpienia Lutra. Propagował natomiast pokój chrześcijański, perswazję i próbę pogodzenia zwaśnionych stron.

Tępił obskurantyzm scholastyki, zwalczał bezduszny formalizm humanizmu. Był autorem dzieła Pochwała głupoty, w którym propagował wyznawaną przez siebie teorię irenizmu (pochwała pokoju). Przyczynił się do rozwoju biblijnych studiów filozoficznych, wydawał pisma Ojców Kościoła, opublikował krytyczne wydanie greckiego tekstu Nowego Testamentu z łacińskim przekładem i komentarzami.

Ciasto Rafaello bez pieczenia - Kasia gotuje z Polki.pl

Jego humanizm był otwarty i egalitarny. Krytykował bezkompromisowych wyznawców kultu łaciny, zwracał uwagę na walory kultury greckiej. Opracował zbiór przysłów, sentencji i aforyzmów łacińskich, który był swoistą antologią mądrości i kultury języka. Głosił pokój, zgodę, miłość, a był świadkiem walk i wojen religijnych.

Polecamy serwis Cytaty

Mikołaj Kopernik (1473 - 1543)

Syn mieszczańskiej rodziny, urodził się w Toruniu, a po śmierci ojca pozostawał pod opieką wuja Łukasza Waczenrode, późniejszego biskupa warmińskiego. Studiował najpierw w Krakowie, potem w Bolonii, Padwie oraz Ferrarze i tam uzyskał doktorat prawa kanonicznego. Przedmiotem jego zainteresowań były różne nauki: matematyka, astronomia, medycyna, prawo.

Pasją życia stała się jednak astronomia, jej poświęcił prawie 30 lat owocnych studiów i badań ukoronowanych rewolucyjnym odkryciem.

Dzieło O obrotach ciał niebieskich (1543) obaliło poglądy uświęcone tradycją i powagą autorytetów, torowało drogę nowym badaniom naukowym, budziło zaufanie do rozumu ludzkiego, który zdolny jest do wielkich odkryć.

Oprócz pracy naukowej zajmował się Kopernik sprawami politycznymi. W 1519 r., w okresie wojny polsko-krzyżackiej, fortyfikował Olsztyn i kierował jego obroną. W kilka lat potem zajął się reformą monetarną i ogłosił traktat O monecie. Wszechstronność zainteresowań astronoma-humanisty przejawia się w podejmowaniu różnorodnej tematyki, jaką można odnaleźć w jego pismach i listach.

Nicolo Machiavelli (1469 - 1572)

Urodził się i wychował we Florencji, w rodzinie szlacheckiej. Otrzymał staranne wykształcenie. Rozpoczął pracę urzędniczą w służbie Republiki Florenckiej. Po dojściu do władzy Medyceuszy został usunięty z urzędu i skazany na wygnanie, potem - podejrzany o udział w spisku - był więziony i torturowany. Z okresu osamotnienia pochodzą jego najważniejsze dzieła.

Utworem, który uświetnił jego imię i stał się źródłem terminu „machiawelizm” jest Książę (1513), swego rodzaju instrukcja dla młodego księcia Lorenza Medici. Autor określa cechy władcy i zasady rządzenia. Wychodząc od dokładnej analizy sytuacji Włoch, ich słabości i wad społeczeństwa, wyznacza dość drastyczne metody działania. Oddziela moralność od polityki, za podstawowe cechy władcy uważa inteligencję, odwagę, energię, zdolność szybkiego określania sytuacji, szybkiego podejmowania decyzji, nieugiętość i konsekwencję.

Twierdzi, że dobroć rządzącego często prowadzi do ruiny państwa, natomiast czyny niemoralne (np. niedotrzymywanie zobowiązań, nawet zabójstwa) stanowią dla kraju ratunek. Dewizą staje się hasło: „cel uświęca środki”, dlatego zaleca fałsz, podstęp, przemoc, brak skrupułów. Władca musi być lwem i lisem, prócz siły i odwagi potrzebna jest mu chytrość i przebiegłość.

Jeśli w społeczeństwie powszechne stało się użycie sztyletu i trucizny, stosowanie takich środków przez władcę dla zwalczania osób, które występują przeciw dobru ogólnemu, jest w pełni uzasadnione. Sprawą najważniejszą jest bowiem interes społeczny, dobro całego narodu.

Tomasz Morus (1478 - 1535)

Myśliciel angielski, autor dzieła Utopia, kanclerz za czasów Henryka VIII, został ścięty z przyczyn politycznych. Dzieło jego prezentuje idealny ustrój na wyspie Utopia, gdzie panuje życie zgodne z naturą, nie jest potrzebny pieniądz, natomiast dominuje równość dóbr materialnych i tolerancja. Od tytułu dzieła pochodzi określenie „utopijny” - tj. nierealny, niemożliwy do spełnienia, istniejący tylko w wyobraźni.

Michel Montaigne (1533 - 1592)

Wielki pedagog francuskiego odrodzenia, pisarz i moralista, napisał dzieło Próby. Najważniejszym przedmiotem jego rozważań jest człowiek z jego namiętnościami i charakterem, a przede wszystkim własna indywidualność. To głębokie zainteresowanie człowiekiem jest podstawą jego humanizmu. Twierdził, że nie ma nic stałego: religia, obyczaje, prawa i przepisy moralne są różne u różnych narodów i w różnych epokach, dlatego zalecał tolerancję.

Był sceptykiem, nie ufał nauce. Sądził, że zmysły i rozum nie są zdolne do prawdziwego poznania; każda prawda ma swoje zaprzeczenie. Rozum ludzki jest słaby, przez wiele wieków nie odkrył nic pewnego. Uważał, że należy żyć zgodnie z naturą i własną indywidualnością, w spokoju i dostatku wśród ksiąg i przyjaciół. Głosił pochwałę renesansowych wartości: harmonii, umiaru, uporządkowania, pokoju.

Zobacz tez : Jan Kochanowski - biografia

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)