Listerioza – czym grozi w czasie ciąży?

Listeriozę wywołują szeroko rozpowszechnione w środowisku Gram-dodatnie pałeczki Listeria monocytogenes. Zakażenie tą chorobą dziecka grozi nawet jego śmiercią. Jakie są postacie tej choroby? Jak się można nią zarazić?

Jak dochodzi do zakażenia listeriozą?

Zarażenie listeriozą następuje przeważnie przez spożycie pokarmów pochodzenia zwierzęcego zawierających bakterie Listeria monocytogenes (np. niepasteryzowane mleko, niektóre rodzaje serów, surowe mięso, sushi) lub przez bezpośredni kontakt z chorymi zwierzętami.

Człowiek może być bezobjawowym nosicielem. Listerioza objawowa zwykle dotyka ludzi starszych powyżej 60. roku życia lub z obniżoną odpornością [Janakiraman 2008].

Jak może się objawiać listerioza w czasie ciąży?

Szacunkowo 0,012% ciężarnych choruje na listeriozę [Cheung, Sirkin 2009]. Ryzyko zachorowania w ciąży jest około 20 razy wyższe niż w populacji ogólnej [Bortolussi 2008].

Zakażenie kobiety w ciąży przebiega z nieswoistymi objawami rzekomogrypowymi bądź jest nieme klinicznie. Dużo poważniejsze są skutki infekcji płodu. Śmiertelność noworodków z listeriozą wrodzoną jest bardzo wysoka i wynosi 25-50%. Wyróżniamy dwie postaci kliniczne listeriozy okołoporodowej: wczesną i późną [Cheung, Sirkin 2009].

Warto wiedzieć: Dlaczego wirus cytomegalii jest niebezpieczny dla dziecka?

Katarzyna Bosacka opowiada o ciąży i zachciankach!

Czym się charakteryzuje wczesna postać listeriozy okołoporodowej?

Postać wczesna to efekt wewnątrzmacicznego zakażenia płodu. Do transmisji drobnoustroju najczęściej dochodzi przez łożysko. Listeria monocytogenes przenika barierę łożyskową dzięki zdolności do przemieszczania się między przylegającymi do siebie komórkami [Bortolussi 2008].

Listeriozowa infekcja płodu wywołuje w około 30% przypadków poród przedwczesny [Dziubek 2006]. Zakażone dziecko najczęściej rodzi się w stanie ciężkim, z objawami posocznicy i uszkodzenia wielonarządowego.

Patognomoniczną dla listeriozy, choć rzadko występującą, formą zakażenia jest tzw. granulomatosis infantiseptica. Charakteryzuje się ona występowaniem w wielu narządach licznych, rozsianych mikroropni i ziarniniaków [Cheung, Sirkin 2009]. Zniszczenie wielu ośrodków w mózgu, z wytworzeniem mikroropni, manifestuje się deficytami neurologicznymi noworodka i zaburzeniami rozwoju psychoruchowego [Michałowicz, Chmielnik 2000].

Czym się charakteryzuje późna postać listeriozy?

Postać późna listeriozy jest efektem zakażenia okołoporodowego pałeczkami bytującymi w kanale rodnym lub przewodzie pokarmowym matki. Noworodek może także, w sporadycznych przypadkach, zainfekować się bakterią pochodzącą bezpośrednio ze środowiska [Janakiraman 2008].

Objawy w postaci późnej listeriozy pojawiają się zwykle po pierwszych 7 dniach życia dziecka. U 94% noworodków mamy do czynienia z ropnym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych, z typowymi dla tego stanu powikłaniami, m.in. wodogłowiem, zaburzeniem rozwoju psychoruchowego, niepełnosprawnością intelektualną [Cheung, Sirkin 2009].

Polecamy: Co czyha w surowym jedzeniu?

Fragment książki "Niepełnosprawność intelektualna – etiopatogeneza, epidemiologia, diagnoza, terapia"; rozdział 4, część 2.; Ciąża i okres okołoporodowy a rozwój układu nerwowego w kontekście niepełnosprawności intelektualnej (Wydawnictwo Continuo). Publikacja za zgodą wydawcy. Tytuł, lid i śródtytuły odredakcyjne.

SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)