Leksykon składników aktywnych w kosmetykach

Aby właściwe dobierać dla siebie kosmetyki, warto wiedzieć, jak działają poszczególne ich składniki. Jeśli nie są ci znane takie terminy jak folacyna, masło shea czy karbamid, koniecznie skorzystaj z naszego poradnika – przedstawiamy leksykon składników aktywnych w kosmetykach!

Składniki aktywne w kosmetykach - indeks

A

Alantonina (Allantoin) – związek, który naturalnie występuje m.in. w łupinkach kasztanów. Koi i łagodzi różnego rodzaju podrażnienia. Dermatolodzy uważają, że ma świetny wpływ na gojenie się skóry, jest więc ważnym składnikiem różnego rodzaju kosmetyków, np. kremów lub maści.

Algi – rośliny wodne, zawierają m.in. witaminy z grupy B, polisacharydy, aminokwasy oraz kwas alginowy. Łagodzą podrażnienia, wzmacniają barierę ochronną skóry oraz głęboko nawilżają. Działają wzmacniająco również na włosy i paznokcie. Są często używane również w preparatach zwalczających cellulit.

Aloes – już w starożytności słynął z leczniczych właściwości swojego soku. Posiada on wiele istotnych składników, m.in. witaminy, proteiny czy biostyminę. Ma wiele zastosowań, dawniej używany był do balsamowania zwłok, wytwarzania farb. Spożycie soku ma działanie przeczyszczające. Aloes poza właściwościami łagodzącymi, działa również bakteriobójczo. Badania wykazały również, że ekstrakty zawarte w tej roślinie spowalniają procesy starzenia, są więc często stosowane w kosmetykach dla cery dojrzałej. Aloes leczy także zmiany trądzikowe, łojotokowe oraz oparzenia słoneczne.

Arbutyna – składnik między innymi mącznicy lekarskiej, reguluje równomierne rozmieszczenie barwnika w naskórku. Stosowana w leczeniu plam pigmentacyjnych.

Azulen – składnik zawarty w rumianku. Ma działanie przeciwzapalne oraz antybakteryjne. Znajduje zastosowanie w kosmetykach do podrażnionej skóry.

B

Beta-karoten – ochrania cerę przed szkodliwym działaniem wolnych rodników. Spowalnia procesy starzenia, stosowany w kosmetykach naturalnych oraz kosmetykach do opalania.

Betaina (Betaine) – aminokwas stosowany jako substancja zatrzymująca wilgoć w skórze. Zapewnia głębokie nawilżenie.

Betulina (Betulin) – jeden ze składników zawartych w korze brzozy. Posiada działanie przeciwutleniające, które ochrania skórę przed działaniem wolnych rodników. Działa antybakteryjnie, antyalergicznie oraz chroni skórę przed utratą elastyczności i promieniowaniem UV.

Biotyna (witamina H) – witamina rozpuszczalna w wodzie, niekiedy nazywana koenzymem R. Zapobiega łojotokowi oraz przetłuszczaniu włosów. Nawilża skórę.

Bisabolol – kolejny składnik rumianku. Ma działanie łagodzące i bakteriobójcze. Zapobiega powstawaniu zmian skórnych. Może być stosowany nawet w preparatach dla skóry alergicznej i podrażnionej.

C

Ceramidy roślinne – podstawowy składnik lipidów naskórka. Otrzymuje się je m.in. z pestek dzikiej róży. Spowalniają procesy starzenia się skóry, zapewniają jej elastyczność. Tworzą barierę wodno-lipidową. Stosowane są najczęściej przy pielęgnacji skóry przesuszonej i cienkiej, a także w kosmetykach do pielęgnacji włosów.

D

DHA (dihydroxyaceton) – używany w samoopalaczach. Powoduje utlenianie zewnętrznej warstwy skóry, dzięki czemu powstaje naturalnie wyglądająca opalenizna.

E

Ekstrakty roślinne – pozyskiwane z całych roślin lub ich części. W zależności od pochodzenia mogą opóźniać procesy starzenia się cery, nawilżać, łagodzić, neutralizować promienie UV, likwidować przebarwienia. Do najpopularniejszych należą: ekstrakt z lipy (zawiera taniny, witaminy, kwasy organiczne, działa osłaniająco na nadwrażliwą skórę), ekstrakt z lawendy (olejek eteryczny zawarty w lawendzie ma działanie antybakteryjne, dodatkowo lawenda znana jest z działania przeciwłupieżowego), ekstrakt z nagietka lekarskiego (działa przeciwzapalnie, grzybobójczo, neutralizuje wolne rodniki), ekstrakt z pokrzywy (działa wzmacniająco na włosy, oczyszcza je i zwalcza łupież), ekstrakt ze skrzypu (zawiera m.in. saponiny, związki krzemu, witaminę C, stymuluje działanie enzymów, poprawia ukrwienie skóry, ujędrnia) czy ekstrakt ze świetlika (ma działanie antybakteryjne i antyalergiczne, łagodzi stany zapalne oczu).

Escyna – składnik wyciągu kasztanowca, ma działanie przeciwobrzękowe. Dobrze wpływa również na ściany naczyń krwionośnych. Jest stosowany głównie w preparatach do pielęgnacji cery naczynkowej.

Euceryna – otrzymywana m.in. w wyniku połączenia lanoliny z wazeliną. Zatrzymuje wilgoć w naskórku, dzięki czemu jest stosowana w kremach, maseczkach i mleczkach kosmetycznych.

Zobacz także: Prawidłowe oznakowanie kosmetyków – poradnik

F

Filtry przeciwsłoneczne UV – chronią przed szkodliwym działaniem promieni słonecznych. Dzięki temu włókna kolagenu w skórze pozostają nieuszkodzone. Zapobiegają starzeniu się skóry. Filtry dzielimy na UVA i UVB (zapobiegają dodatkowo uszkodzeniu struktur DNA). Powinny być składnikami nie tylko kosmetyków używanych w lecie, lecz także zimą (np. kremów na dzień).

Flawonoidy – polifenole, które poprawiają kondycję układu krążenia. Neutralizują szkodliwe działanie wolnych rodników. Należą do nich np. barwniki kwiatów, stosowane w wielu produktach pielęgnacyjnych.

Folacyna (witamina B9 lub M) – wpływa na metabolizm, dzięki czemu ułatwia wzrost komórek skóry. Dodaje naskórkowi elastyczności, spowalnia procesy starzenia. Często stosowana w kremach przeciwzmarszczkowych i innych preparatach wpływających na elastyczność skóry.

G

Gliceryna (Glycerin) – zatrzymuje wilgoć w naskórku, dostaje się nawet do jego najgłębszych warstw. Wpływa na miękkość i nawilżenie skóry, dzięki czemu jest istotnym składnikiem wielu kremów i balsamów do ciała.

Glikol propylenowy – alkohol zmniejszający ubytek wody ze skóry, przyspiesza wnikanie substancji aktywnych.

Guma ksantanowa – polisacharyd, stosowany przy produkcji wyrobów kosmetycznych do nadawania im pożądanej gęstości.

H

Hydrochinon – związek wybielający. Zmniejsza ilość komórek, które są odpowiedzialne za wytwarzanie barwnika. Używany w kremach wybielających.

I

Inulina (Inulin) – polisacharyd należący do fruktanów. Wytwarzają ją m.in. łopian, dalia czy mniszek lekarski.

J

Jojoba – olejek pozyskiwany z roślinny pustynnej. Bogaty w witaminę F, stosowany w kremach, a także w produktach do pielęgnacji włosów.

K

Kamfora – związek o specyficznym aromacie. Działa dezynfekująco i przeciwzapalnie, ważny składnik kremów do twarzy, a także preparatów do pielęgnacji stóp.

Karbamid – związek naturalny, silnie zmiękczający skórę. Stosowany zwłaszcza w preparatach do pielęgnacji stóp.

Ketokonazol – hamuje rozwój różnego rodzaju grzybów, dzięki czemu może być stosowany w szamponach przeciwłupieżowych.

Kofeina – związek poprawiający krążenie krwi, nadaje skórze jędrności. Stosowana w preparatach wyszczuplających, ujędrniających oraz antycellulitowych. Znajduje zastosowanie również w kremach zmniejszających obrzęki powiek.

Kwas mlekowy (Lactic Acid) – zwiększa poziom nawilżenia skóry, zapobiega tworzeniu się zmarszczek. Powstaje podczas procesu fermentacji mlekowej. Stosowany m.in. w preparatach do higieny intymnej lub kremach.

Kwas salicylowy – jego naturalnym źródłem jest wierzba. Związek ten reguluje odnowę komórek, działa również bakteriobójczo. Znajduje zastosowanie w preparatach złuszczających i przeciwtrądzikowych.

Polecamy: Kosmetyki z apteki bezpieczniejsze?

L

Lanolina (Lanolin) – właściwości tego związku są podobne do właściwości wydzieliny gruczołów łojowych. Lanolina łagodzi pęknięcia naskórka, a także nawilża. Jest głównym składnikiem m.in. różnego rodzaju kremów oraz balsamów.

Lupeol – występuje m.in. w winogronach, truskawkach czy mango. Wykazuje działania antynowotworowe, a także antyoksydacyjne. Poprawia jędrność i elastyczność naskórka, jest składnikiem kremów i balsamów.

M

Masło kakaowe – uzyskiwane z nasion kakaowca. Zawiera antyoksydanty, a także witaminy i mikroelementy. Ma działanie nawilżające, redukuje rozstępy, spowalnia procesy starzenia się skóry. To częsty składnik balsamów oraz kremów.

Masło shea (masło karite) – związek zawarty w pestkach orzecha rosnącego w Afryce. Chroni warstwę lipidową skóry, zmiękcza naskórek, spowalnia procesy starzenia. Sprawia, że skóra staje się gładka i doskonale nawilżona, dlatego jest składnikiem różnego rodzaju balsamów i kremów. Jest również naturalnym filtrem przeciwsłonecznym. Wykazuje także działanie przeciwłupieżowe, dlatego może być składnikiem szamponów.

N

NMF – źródło substancji nawilżających. Mieszanina substancji odżywczych, posiada składniki zbliżone do naturalnych płynów w naskórku. Często stosowany do produkcji kremów.

O

Oleje – związki chemiczne pochodzące z różnych roślin, posiadające różnego rodzaju działania: nawilżające, ochronne, łagodzące czy kojące. Najpopularniejsze to: olej z kiełków pszenicy (zawiera lipidy, witaminę E, enzymy, dzięki czemu działa odżywczo i regenerująco, wskazany zwłaszcza dla skóry dojrzałej), olej z pestek winogron (zawiera kwasy tłuszczowe i fosfolipidy, działa nawilżająco i łagodząco, chroni przed działaniem wolnych rodników), olej sojowy (zawiera lecytynę, witaminy A, E oraz K, stosowany jako składnik kremów oraz balsamów), olejek z drzewa herbacianego (działa przeciwzapalnie i łagodząco, występuje zwłaszcza w kosmetykach przeznaczonych dla cery trądzikowej), olejek lawendowy (łagodzi skutki poparzeń słonecznych, uspokaja) oraz olejek arganowy (zawiera nienasycone kwasy tłuszczowe oraz witaminę E, łagodzi objawy alergii oraz trądziku, neutralizuje szkodliwe działanie wolnych rodników, wzmacnia włosy, dobrze wpływa również na paznokcie).

Oliwa z oliwek – związek pochodzący z dojrzałych owoców drzewka oliwnego. Zawiera np. karotenoidy, fitosterole i fosfolipidy. Odżywia, działa nawilżająco oraz łagodząco. Częsty składnik balsamów oraz oliwek dla dzieci.

P

Pantenol (D-panthenol, prowitamina B5) – to substancja natłuszczająca, łagodząca stany zapalne skóry. Jest stosowana jako główny składnik kosmetyków przeznaczonych do leczenia oparzeń słonecznych, a także w produktach do pielęgnacji włosów.

Parabeny – środki konserwujące, często występujące pod nazwami: ethylparaben, butylparaben, propylparaben, itd. Zwalczają grzyby i pleśnie, ostatnio jednak coraz częściej pojawiają się doniesienia o ich działaniu rakotwórczym, dlatego niektórzy producenci rezygnują z dodawania ich do kosmetyków.

Propolis – klejąca substancja żywiczna, ma działanie bakteriobójcze. Pomaga w leczeniu stanów zapalnych. Zapobiega również przetłuszczaniu się skóry, dlatego często stosowana jest w kosmetykach dla cery trądzikowej. Propolis znajdziemy również w kremach przeciwzmarszczkowych, płynach do golenia, dezodorantach oraz pastach do zębów.

Polecamy: Naturalne kosmetyki – jak je rozpoznać?

S

Skwalan (Squalane) – oleisty związek, naturalny składnik ludzkiego sebum. Błyskawicznie się wchłania, posiada właściwości antybakteryjne. Jest składnikiem nie tylko kremów oraz balsamów, lecz także produktów do pielęgnacji włosów.

Stearynian glicerolu – związek pochodzenia roślinnego. Zapobiega nadmiernej utracie wody z naskórka, jest więc stosowany do kosmetyków pielęgnacyjnych (w tym także do produkcji szamponów i odżywek).

T

Triglicerydy kwasu kaprynowego – związek natłuszczający skórę i zapobiegający nadmiernej utracie wody. Składnik kremów oraz balsamów do ciała.

W

Witamina A (retinol) – działanie odmładzające tej substancji zostało dowiedzione naukowo. Jest świetnie wchłaniana przez skórę, dobrze działa również na włosy i paznokcie. Zapobiega nadmiernej utracie wody. Neutralizuje działanie szkodliwych czynników zewnętrznych, zwalcza również wolne rodniki. Jej niedobór prowadzi do powstawania licznych zaskórników. To podstawowy składnik kremów przeciwzmarszczkowych, a także preparatów do pielęgnacji cery trądzikowej.

Witamina C – zwalcza wolne rodniki i długotrwale nawilża. Chroni również skórę przed promieniowaniem UV. Istotny składnik kremów i balsamów.

Witamina E – spowalnia procesy starzenia się skóry, wzmacnia naskórek. Chroni przed szkodliwym działaniem promieniowania UVB, przyspiesza powstawanie nowej tkanki. To kolejny ważny składnik kremów oraz preparatów łagodzących oparzenia.

Witamina PP (witamina B3) – poprawia ukrwienie skóry oraz kondycję włosów. Niedobory tej witaminy powodują m.in. nadmiernie łuszczenie się naskórka.

Zobacz także: Komórki macierzyste - nowy eliksir młodości?

Jak zrobić krem pod oczy – DIY
SKOMENTUJ
KOMENTARZE (0)